Στις τουριστικές περιοχές της χώρας απλώνουν όλο και περισσότερο τα δίχτυα τους οι αλυσίδες σουπερμάρκετ.
Οι θετικές προοπτικές που διαφαίνονται για την αύξηση της τουριστικής κίνησης φέτος, η ανάπτυξη της βραχυχρόνιας μίσθωσης ακινήτων αλλά και αλλαγές στην καταναλωτική συμπεριφορά «αναγκάζουν» τους μεγάλους παίκτες του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων να εντείνουν τα επενδυτικά σχέδια επέκτασης στα δημοφιλή και όχι μόνο τουριστικά θέρετρα επιδιώκοντας να διεκδικήσουν μεγαλύτερο μέρος από τον τζίρο που θα πραγματοποιήσουν αλλοδαποί και έλληνες παραθεριστές.
Οι αλλαγές των τάσεων αναφορικά με την κατανάλωση και τον τρόπο των διακοπών ακόμα και η μεγαλύτερη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, δημιουργούν νέα δεδομένα για τον σχεδιασμό των επιχειρήσεων αναφορικά με νέες επεκτάσεις καταστημάτων. Από τις Κυκλάδες ως την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα και το Ιόνιο, οι μεγάλες αλυσίδες λιανεμπορίου διαγωνίζονται για να καταλάβουν προνομιακή θέση σε μια αγορά που μεγαλώνει κάθε χρόνο και εκτιμάται ότι τους καλοκαιρινούς μήνες ξεπερνά τα 2 δισεκατομμύρια ευρώ.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Στην κατεύθυνση αυτή άλλωστε ήταν τα τελευταία χρόνια και το μπαράζ εξαγορών και συνεργασιών που εξελίχθηκε, με έμφαση «χαρτοφυλάκια» με έντονη παρουσία σε τουριστικούς προορισμούς της νησιωτικής αλλά και της ηπειρωτικής Ελλάδας, αλλάζοντας τον επιχειρηματικό χάρτη.
Η δυναμική επέκταση του δικτύου των αλυσίδων σουπερμάρκετ σε τουριστικούς προορισμούς είτε μέσω συνεργασιών – franchise είτε μέσω εξαγορών αλλά και δημιουργίας νέων καταστημάτων έχει ξεκινήσει εδώ και καιρό, με όλες τις αλυσίδες να κυνηγούν νέα προνομιακά σημεία και να προχωρούν σε αναβάθμιση του δικτύου τους μέσω ανακαινίσεων.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Ενδεικτικά ο όμιλος Σκλαβενίτη υλοποιεί επενδυτικό πλάνο με στόχο την επέκταση σε νησιά όπως η Πάρος και η Κρήτη, η αλυσίδα My Market επεκτείνει το δίκτυό της επίσης σε νησιά όπως η Νάξος, η Πάρος και η Κρήτη, η ΑΒ Βασιλόπουλος σχεδιάζει την ανάπτυξη περίπου 50 νέων σημείων έως το 2028, με έμφαση σε franchise και μεσαίου μεγέθους καταστήματα στα νησιά Μύκονος και Σαντορίνη, ενώ αλλαγές στα σημεία υπάρχουν και με την ολοκλήρωση της εξαγοράς του Κρητικού από τον Μασούτη.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Κι ενώ η μάχη για την «πίτα» του τζίρου των τουριστικών περιοχών είναι σε εξέλιξη, φέτος η αναμενόμενη αύξηση των αφίξεων ξένων τουριστών, που εκτιμάται ότι θα είναι άνω του 5%, εντείνει τις προσπάθειες.
Ηδη κατά το πρώτο τετράμηνο του 2026, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, περισσότεροι από 5,24 εκατομμύρια ταξιδιώτες επισκέφθηκαν τη χώρα (Ιανουάριος – Απρίλιος 2026) και από αυτούς ένα μεγάλο μέρος ήταν πελάτες και του λιανεμπορίου τροφίμων. Για τους επόμενους μήνες τα ελληνικά σουπερμάρκετ στους τουριστικούς προορισμούς της Ελλάδας, νησιωτικούς και μη, ετοιμάζονται για μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο. Με δεδομένο ότι η γενικότερη ακρίβεια στην αγορά επηρεάζει τις καταναλωτικές συνήθειες των διακοπών, ο ρόλος των σουπερμάρκετ θα είναι καθοριστικός αφού ο ένας στους δυο Ελληνες δηλώνει ότι θα μαγειρεύει συστηματικά στις διακοπές του.
Κλειδί ο τρόπος διακοπώνΓια τους επιχειρηματίες του λιανεμπορίου τροφίμων, όπως λένε, το φετινό καλοκαίρι αναμένεται θερμό. Σύμφωνα με μελέτη του ΙΕΛΚΑ αναφορικά με τις καλοκαιρινές διακοπές των Ελλήνων φέτος, το 88% θα κάνει διακοπές σε εξοχικό, ενοικιαζόμενο ή κάμπινγκ, επομένως, όπως λένε οι επιχειρηματίες του κλάδου, θα χρειαστούν αγορές από το σουπερμάρκετ.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Μάλιστα στοιχεία της NielsenIQ δείχνουν ότι έξι στους δέκα Ελληνες ετοιμάζουν το πρωινό τους μόνοι τους, τέσσερις στους δέκα προετοιμάζουν και το μεσημεριανό, ενώ το 65% φτιάχνει τα σνακ για την παραλία στο σπίτι και το 27% επιλέγει βραδινό στο σπίτι στη διάρκεια των διακοπών. Οσο για τους ξένους που επιλέγουν την Ελλάδα για διακοπές, σχεδόν οι μισοί (45%) κάνουν αγορές σε σουπερμάρκετ για να καλύψουν τις διατροφικές ανάγκες τους.
Η συνθήκη αυτή δεν περνά απαρατήρητη από τα επιτελεία των επιχειρήσεων που ενισχύουν τα καταστήματά τους προσαρμόζοντας τα προσφερόμενα είδη στις απαιτήσεις των πελατών τους, ειδικά σε τουριστικές περιοχές.
Το 20% του τζίρου στα νησιάΣύμφωνα με τους επιχειρηματίες του κλάδου, εκτιμάται ότι το 20% των πωλήσεων τους καλοκαιρινούς μήνες γίνεται στα νησιά. Ο τζίρος των νησιών αγγίζει σχεδόν τα 2 δισ. ευρώ τους καλοκαιρινούς μήνες, με τα 1,06 δισ. ευρώ να αφορούν τα νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου, ενώ στην Κρήτη οι πωλήσεις ξεπερνούν τα 0,92 δισ. ευρώ το 2025. Ωστόσο στο σύνολο του τζίρου κατέχουν μικρό μερίδιο λόγω της εποχικότητας.
Παράλληλα εντυπωσιακοί είναι και οι ρυθμοί ανάπτυξης για τα καταστήματα των αλυσίδων σουπερμάρκετ από τις αρχές του έτους. Τα πιο πρόσφατα στοιχεία της NIQ, που αφορούν το πρώτο τετράμηνο του 2026, δείχνουν ετήσια ανάπτυξη της αξίας πωλήσεων κατά 9,1% στην Κρήτη και 8% στα νησιά Αιγαίου και Ιονίου.
Το ίδιο διάστημα στην Αττική η αύξηση ήταν 7%, στη Θεσσαλονίκη 8,1%, στη Στερεά Ελλάδα 7,1% και στη Μακεδονία και Θράκη 5,7%. Είναι ενδεικτικό ότι σχεδόν 1 στα 5 ευρώ που ξοδεύεται το καλοκαίρι στα ελληνικά σουπερμάρκετ προέρχεται από τις πωλήσεις στα νησιά, σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας Circana, ενώ την τελευταία πενταετία, την περίοδο από τον Μάιο μέχρι τον Σεπτέμβριο, οι πωλήσεις σε αξία στις νησιωτικές περιοχές έχουν αυξηθεί κατά 82% και η κατανάλωση, αντίστοιχα, κατά 50%.
Πάντως για τις επιχειρήσεις του λιανεμπορίου τροφίμων το καλοκαίρι στους τουριστικούς προορισμούς δεν σημαίνει μόνο αύξηση πωλήσεων καθώς καλούνται να αντιμετωπίσουν, όπως λένε, και μια σειρά σημαντικών ζητημάτων, όπως η εύρεση προσωπικού, η ομαλή τροφοδοσία και τα logistics, το αυξημένο ενεργειακό κόστος.
Πλούσιο είναι το τηλεοπτικό πρόγραμμα της ημέρας, με το ενδιαφέρον να μονοπωλούν το Νότια Αφρική – Καναδάς στο Μουντιάλ, ο αγώνας της Formula 1 στην Αυστρία και η ολοκλήρωση του ΕΚΟ Ράλι Ακρόπολις. Δράση υπάρχει επίσης από το MotoGP, τον στίβο, το τένις και το μπάσκετ.
Μουντιάλ 202622:00 ΕΡΤ2 ΣΠΟΡ – Νότια Αφρική – Καναδάς
Formula 116:00 ΑΝΤ1+ – Grand Prix Αυστρίας (Αγώνας)
WRC – ΕΚΟ Ράλι Ακρόπολις
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})09:30 COSMOTE SPORT 5 HD – SS15 Λουτράκι 1
12:10 COSMOTE SPORT 5 HD – WRC
14:00 COSMOTE SPORT 5 HD – SS17 Λουτράκι 2 (Wolf Power Stage)
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });15:45 COSMOTE SPORT 5 HD – Acropolis Rally Show
MotoGP09:35 COSMOTE SPORT 7 HD – Red Bull MotoGP Rookies Cup (Άσσεν, 2ος αγώνας)
10:35 COSMOTE SPORT 7 HD – MotoGP Grand Prix Ολλανδίας (Warm Up)
11:45 COSMOTE SPORT 7 HD – Moto3 (Αγώνας)
13:00 COSMOTE SPORT 7 HD – Moto2 (Αγώνας)
14:30 COSMOTE SPORT 7 HD – MotoGP (Αγώνας)
16:20 COSMOTE SPORT 7 HD – Harley-Davidson Bagger World Cup (2ος αγώνας)
Τένις16:00 COSMOTE SPORT 6 HD – Πανελλήνιο Πρωτάθλημα: Τελικός Μονού Γυναικών
18:00 COSMOTE SPORT 6 HD – Πανελλήνιο Πρωτάθλημα: Τελικός Μονού Ανδρών
Στίβος19:00 ΕΡΤ2 ΣΠΟΡ – Diamond League (Παρίσι)
19:00 Mega News – 3ο Piraeus Street Long Jump
Μπάσκετ20:45 COSMOTE SPORT 4 HD – Pregame Stoiximan AegeanBall Festival
21:00 COSMOTE SPORT 4 HD – Stoiximan AegeanBall Festival (2η ημέρα)
Κανονικά διεξάγεται πλέον η κυκλοφορία στην Περιφερειακή Οδό Θεσσαλονίκης, καθώς από το βράδυ του Σαββάτου αποκαταστάθηκε πλήρως η κίνηση και στα δύο ρεύματα, τα οποία είχαν κλείσει λόγω των προγραμματισμένων εργασιών για την κατασκευή του έργου Flyover.
Η άρση των κυκλοφοριακών ρυθμίσεων πραγματοποιήθηκε σταδιακά. Αρχικά δόθηκε στην κυκλοφορία ο ανατολικός κλάδος, με κατεύθυνση προς τη Χαλκιδική και το αεροδρόμιο, ενώ λίγο αργότερα άνοιξε και ο δυτικός κλάδος, προς Καβάλα και Κατερίνη. Έτσι επανήλθε η ομαλή ροή των οχημάτων σε όλο το μήκος της Περιφερειακής.
Η διακοπή της κυκλοφορίας είχε επιβληθεί για να πραγματοποιηθούν εργασίες τοποθέτησης μεταλλικού καλουπιού στη νέα γέφυρα Πανοράματος, στο πλαίσιο της εξέλιξης του έργου.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό, ο αποκλεισμός της Περιφερειακής Οδού επρόκειτο να διαρκέσει 48 ώρες. Ωστόσο, η ταχύτερη ολοκλήρωση των συγκεκριμένων εργασιών επέτρεψε την επαναλειτουργία του δρόμου νωρίτερα από τις αρχικές προβλέψεις.
Το βιβλίο του Ευγένιου Ματθιόπουλου «Κανείς πριν μπει στη μάχη δεν ξέρει ποιος είναι – Η Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών στα δύσκολα χρόνια 1967-1975: τότε που άλλαξαν όλα» (εκδόσεις Ποταμός, 2026) αποτελεί μια ιδιαίτερα σημαντική συμβολή στη μελέτη του αντιδικτατορικού φοιτητικού κινήματος. Η σημασία του δεν οφείλεται μόνο στη συστηματικότητα και την πληρότητά του, αλλά και στο γεγονός ότι έρχεται να καλύψει ένα υπαρκτό κενό της σχετικής βιβλιογραφίας. Μια πλούσια και πυκνή βιβλιογραφία, η οποία έχει αναπτυχθεί αδιάλειπτα στα πενήντα και πλέον χρόνια που μεσολάβησαν από την πτώση της δικτατορίας· μια βιβλιογραφία, όμως, που αποτελείται κυρίως από μαρτυρίες και αυτοβιογραφικά κείμενα, εστιασμένα εύλογα στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, ενώ οι συστηματικές μονογραφίες παραμένουν σχετικά περιορισμένες.
Σε αυτό το πεδίο παρεμβαίνει το βιβλίο του Ματθιόπουλου, προσφέροντας την πρώτη ολοκληρωμένη μονογραφία για τον ρόλο που διαδραμάτισαν οι φοιτητές και οι φοιτήτριες μιας συγκεκριμένης σχολής, της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών (ΑΣΚΤ), στο αντιδικτατορικό κίνημα. Μέσα από το συγκεκριμένο βιβλίο, η ΑΣΚΤ αναδεικνύεται ως ένα ιδιαίτερο κοινωνικό και πολιτισμικό περιβάλλον, του οποίου η τοποθεσία, η εσωτερική οργάνωση και το αντικείμενο των σπουδών επηρέασαν καθοριστικά τη μορφή και το είδος της πολιτικοποίησης των φοιτητών της.
Το βιβλίο βασίζεται σε εκτεταμένη αρχειακή έρευνα και σε συστηματική συγκέντρωση προφορικών μαρτυριών. Ο συγγραφέας στρέφει το βλέμμα του στους «αφανείς» του αντιδικτατορικού αγώνα, συγκεντρώνοντας και αξιοποιώντας μαρτυρίες φοιτητών και φοιτητριών της ΑΣΚΤ για τη σκιαγράφηση της γέννησης και ανάπτυξης του αγώνα τους, την περίοδο 1972-1973. Στην αφήγησή του επανέρχεται συχνά στις μαρτυρίες, παραθέτοντας εκτενή αποσπάσματά τους, ενώ παράλληλα χρησιμοποιεί ένα πλουσιότατο φωτογραφικό υλικό. Το τελευταίο συνομιλεί με το κείμενο, δίνει πρόσωπο στους πρωταγωνιστές και στις πρωταγωνίστριες, ενώ παράλληλα συντείνει στην ανασύσταση της ατμόσφαιρας της εποχής. Οι μαρτυρίες αντιμετωπίζονται ως ιστορικά τεκμήρια που σχολιάζονται, αντιπαραβάλλονται και αξιολογούνται κριτικά.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η χρήση των προφορικών μαρτυριών από τον Ματθιόπουλο επαναφέρει ένα ευρύτερο μεθοδολογικό ζήτημα. Οι αφηγήσεις των πρωταγωνιστών δεν μας μιλούν μόνο για τα γεγονότα αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο αυτά ανακαλούνται και επανανοηματοδοτούνται μέσα στον χρόνο. Η χρονική απόσταση που χωρίζει τις αφηγήσεις από τα γεγονότα, οι μεταγενέστερες εμπειρίες των αφηγητών, αλλά και η εικόνα που έχει συγκροτηθεί πλέον για το αντιδικτατορικό κίνημα, επηρεάζουν αναπόφευκτα τις μνήμες και τους τρόπους με τους οποίους αυτές αρθρώνονται. Από αυτή την άποψη, οι μαρτυρίες δεν αποτελούν απλώς πηγές πληροφοριών· είναι και τεκμήρια της σχέσης των ανθρώπων με το παρελθόν τους, της διαρκούς διαπραγμάτευσης της εμπειρίας τους και του τρόπου με τον οποίο συγκροτούν εκ των υστέρων το νόημά της. Μελέτες, όπως αυτή του Ματθιόπουλου, μας καλούν να αναμετρηθούμε θεωρητικά και πρακτικά με τη σύνθετη σχέση ανάμεσα στη μνήμη, την υποκειμενικότητα και την ιστορική εμπειρία.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); }); Το φοιτητικό σώμα της ΑΣΚΤΓιατί άραγε, είναι τόσο σημαντικό να έχουμε μια μελέτη για τη συμμετοχή μιας συγκεκριμένης Σχολής; Είναι η Σχολή ένα κατάλληλο μέγεθος για να κατανοήσουμε τον αντιδικτατορικό φοιτητικό αγώνα; Ας ξεκινήσουμε από μια άλλη διαπίστωση. Παρά τα όσα έχουν γραφεί για το αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, εξακολουθούν να απουσιάζουν συστηματικές μελέτες για πολλές από τις πτυχές του. Λείπουν, για παράδειγμα, αναλυτικές έρευνες για τις αντιδικτατορικές φοιτητικές οργανώσεις της περιόδου, έλλειψη που, ως προς την ΑΣΚΤ, θεραπεύει σε σημαντικό βαθμό ο Ματθιόπουλος, αναλύοντας διεξοδικά τη δράση και τη φυσιογνωμία τους. Αντίστοιχα, δεν διαθέτουμε ακόμη μια συνολική μελέτη για τον φοιτητικό πληθυσμό της περιόδου 1971-1973, η οποία να αποτυπώνει τα κοινωνικά, μορφωτικά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά του. Στο ανά χείρας βιβλίο, αντίθετα, ο συγγραφέας αξιοποιεί τα μητρώα της Σχολής για να σκιαγραφήσει με συστηματικό τρόπο τη σύνθεση και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του φοιτητικού σώματος της ΑΣΚΤ.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Σε αυτό το πλαίσιο, η ανά χείρας μελέτη αναλύει εμπεριστατωμένα μια συγκεκριμένη πτυχή του αντιδικτατορικού σπουδαστικού αγώνα, συμπληρώνοντας κενά και υποδεικνύοντας νέες κατευθύνσεις για τη συστηματική μελέτη του φαινομένου. Προσφέρει, εκκινώντας από το μερικό, σημαντικές ψηφίδες στην κατανόηση του όλου. Θέλω να σταθώ ιδιαίτερα στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, στην οποία άλλωστε αφιερώνεται ένα σημαντικό μέρος του βιβλίου. Η αναλυτική εξιστόρηση των γεγονότων προσφέρει όχι μόνο νέα στοιχεία για τον ρόλο των φοιτητών και των φοιτητριών της ΑΣΚΤ, αλλά και περισσότερα ερμηνευτικά εργαλεία για να κατανοήσουμε τα κίνητρα και τα συναισθήματα όσων συμμετείχαν. Το βιβλίο του Ματθιόπουλου υπενθυμίζει ότι η ιστορία της εξέγερσης της 17ης Νοεμβρίου απέχει ακόμη από το να θεωρηθεί οριστικά γραμμένη.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Επιστρέφω στο ζήτημα της Σχολής. Η σημαντικότερη, κατά τη γνώμη μου, συμβολή του ιστορικού είναι η ανάδειξη της ΑΣΚΤ ως ενός κρίσιμου κόμβου για την κατανόηση του αντιδικτατορικού φοιτητικού κινήματος. Ο συγγραφέας σκιαγραφεί με πληρότητα και διεισδυτικότητα τη φυσιογνωμία της Σχολής: το πρόγραμμα σπουδών, τα αισθητικά πρότυπα που κυριαρχούσαν, τη σύνθεση και τη «φιλοσοφία» του καθηγητικού σώματος, τις εσωτερικές ιεραρχίες και, βέβαια, τις σχέσεις με το χουντικό καθεστώς. Ολα αυτά υφαίνονται με τη σύνθεση του φοιτητικού σώματος, τις μορφές κοινωνικότητας που αναπτύσσονταν στο εσωτερικό της Σχολής και τη συμμετοχή των φοιτητών και των φοιτητριών στον αντιδικτατορικό αγώνα.
Η ΑΣΚΤ δεν εμφανίζεται ως το απλό σκηνικό μέσα στο οποίο εξελίσσονται τα γεγονότα. Αντίθετα, αναδεικνύεται ως θεσμός που συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Η φυσιογνωμία της Σχολής, οι σχέσεις διδασκόντων και διδασκομένων, η ιδιαίτερη θέση των καλλιτεχνικών σπουδών στην Ελλάδα της δικτατορίας, οι μορφές ελευθερίας αλλά και πειθαρχίας στο εσωτερικό της, επηρεάζουν καθοριστικά τις διαδικασίες πολιτικοποίησης και τους τρόπους με τους οποίους οι φοιτητές συγκροτούν συλλογικές ταυτότητες και μορφές δράσης. Ο Ματθιόπουλος συνδέει τη βαθιά γνώση του για την ιστορία της τέχνης και την εξέλιξη της ίδιας της Σχολής με τη συστηματική έρευνα για το αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα. Το αποτέλεσμα δεν είναι απλώς μια ιστορία της ΑΣΚΤ κατά τη διάρκεια της δικτατορίας. Είναι μια μελέτη που μας βοηθά να κατανοήσουμε πώς ένας θεσμός μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τη μορφή και την ένταση της πολιτικής δράσης των υποκειμένων που κινούνται στο εσωτερικό του· ανοίγει μια ευρύτερη συζήτηση για τη σημασία των θεσμών στην ιστορία των κοινωνικών και πολιτικών κινημάτων. Οι θεσμοί δεν αποτελούν ουδέτερα πλαίσια ή απλούς χώρους όπου εκδηλώνονται κοινωνικές συγκρούσεις. Διαθέτουν τη δική τους ιστορία, τις δικές τους ιεραρχίες, αξίες και πολιτισμικές παραδόσεις, οι οποίες επηρεάζουν βαθιά τα υποκείμενα που δρουν στο εσωτερικό τους. Υπό αυτή την οπτική, η ιστορία του αντιδικτατορικού φοιτητικού κινήματος δεν μπορεί να γραφτεί μόνο ως ιστορία οργανώσεων ή πολιτικών γεγονότων· χρειάζεται να γραφτεί και ως ιστορία θεσμών. Το ερώτημα αυτό αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον εάν υιοθετήσουμε μια συγκριτική οπτική. Παρ’ όλο που το βιβλίο εστιάζει μόνο στην ΑΣΚΤ, μας επιτρέπει να σκεφτούμε τη σημασία που θα είχαν εργασίες που θα επιχειρούσαν να μελετήσουν τις διαφορετικές μορφές που παίρνει το αντιδικτατορικό κίνημα σε κάθε σχολή, τον τρόπο που τα διαφορετικά περιβάλλοντα επηρέασαν τις φοιτητικές αντιδράσεις.
Η συνέχεια μετά τη χούνταΕάν η φυσιογνωμία και η λειτουργία της Σχολής υπήρξαν καθοριστικές για την εκδίπλωση του αντιδικτατορικού κινήματος στην ΑΣΚΤ, από την άλλη πλευρά το ίδιο το κίνημα, με τη δυναμική και τις παρακαταθήκες του, επηρέασε βαθιά τη μετέπειτα πορεία της. Το τελευταίο κεφάλαιο του βιβλίου υπερβαίνει την τυπική τομή ανάμεσα στη δικτατορία και τη Μεταπολίτευση, αναδεικνύοντας τη συνέχεια των διεκδικήσεων, των προσδοκιών αλλά και των συγκρούσεων στην επόμενη περίοδο. Μια τέτοια ανάγνωση συνδέει τη δικτατορία με τα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια ως φάσεις μιας ενιαίας ιστορικής διαδικασίας, κατά την οποία αναδιαμορφώνονται οι σχέσεις εξουσίας στο εσωτερικό των πανεπιστημιακών θεσμών. Είναι χαρακτηριστική η προβληματική του συγγραφέα για τον ρόλο του διδακτικού προσωπικού κατά τη διάρκεια της δικτατορίας και για τον τρόπο με τον οποίο η εμπειρία εκείνης της περιόδου συνέχισε να επηρεάζει τις σχέσεις διδασκόντων και φοιτητών στα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια. Η αμφισβήτηση της καθηγητικής εξουσίας μετά την εμπειρία της χούντας θα συνδεθεί με τις διεκδικήσεις τόσο του φοιτητικού κινήματος όσο και του Ειδικού Διδακτικού Προσωπικού, των πάλαι ποτέ βοηθών και επιμελητών που βρίσκονταν κάτω από τη σκιά του της κυρίαρχης φιγούρας του καθηγητή, κατόχου της έδρας. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι ο νόμος του 1982, που προέβλεπε τη συμμετοχή των φοιτητών και του ΕΔΠ στη διοίκηση των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, θεωρήθηκε ως η «πραγματική» Μεταπολίτευση για τα ελληνικά πανεπιστήμια.
Στην περίπτωση της ΑΣΚΤ, η εμπειρία της δικτατορίας υπήρξε καθοριστική για την αμφισβήτηση και τελικά την κατάρρευση ενός ολόκληρου μοντέλου διδασκαλίας, εκείνου του Δασκάλου-αυθεντίας, καθώς και των αντίστοιχων ιεραρχικών σχέσεων ανάμεσα σε διδάσκοντες και φοιτητές. Η αμφισβήτηση αυτή συνδέεται από τον συγγραφέα τόσο με τη στάση των καθηγητών απέναντι στη χούντα όσο και με τις ευρύτερες αλλαγές που συντελούνταν διεθνώς στις καλλιτεχνικές σπουδές και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Εν κατακλείδι. Το έργο του Ματθιόπουλου δεν αποτελεί μόνο την ιστορία μιας Σχολής αλλά και έναν στοχασμό πάνω στις διαδικασίες μέσα από τις οποίες οι άνθρωποι μετασχηματίζονται σε ιστορικά υποκείμενα. Οι φοιτητές και οι φοιτήτριες της ΑΣΚΤ εισέρχονται στη «μάχη» χωρίς να γνωρίζουν ποιοι ακριβώς είναι και εξέρχονται από αυτήν διαφορετικοί, έχοντας μεταβάλει όχι μόνο τον εαυτό τους αλλά και τον θεσμό στον οποίο ανήκαν. Με αυτή την έννοια, το βιβλίο δεν αφηγείται απλώς την ιστορία μιας Σχολής στα χρόνια της δικτατορίας· αφηγείται τη γέννηση ενός νέου φοιτητικού κινήματος και ενός νέου πανεπιστημίου στη Μεταπολίτευση.
Ευγένιος Ματθιόπουλος
Κανείς πριν μπει στη μάχη δεν ξέρει ποιος είναι
Εκδ. Ποταμός,
σελ. 504
Τιμή 28,90
Ο θάνατος του Άλαν Γκρίνσπαν σε ηλικία 100 ετών σηματοδοτεί το τέλος μιας ολόκληρης εποχής στη διεθνή νομισματική ιστορία. Για σχεδόν δύο δεκαετίες, από το 1987 έως το 2006, ο Γκρίνσπαν βρέθηκε στο τιμόνι της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, της ισχυρότερης κεντρικής τράπεζας του κόσμου, διαμορφώνοντας τις συνθήκες υπό τις οποίες λειτούργησε η παγκόσμια οικονομία κατά την περίοδο της αμερικανικής νομισματικής υπεροχής. Αν και η υστεροφημία του σκιάστηκε από τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2007 – 2009, η συμβολή του στην καταπολέμηση του πληθωρισμού και στην εδραίωση του διεθνούς κανόνα του δολαρίου υπήρξε καθοριστική.
Γεννημένος στη Νέα Υόρκη το 1926, ο Γκρίνσπαν σπούδασε οικονομικά και ανέπτυξε νωρίς ενδιαφέρον για τη λειτουργία των αγορών και της νομισματικής πολιτικής. Επειτα από μια επιτυχημένη καριέρα ως οικονομικός σύμβουλος και αναλυτής, αναδείχθηκε σε μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της αμερικανικής οικονομικής πολιτικής. Το 1987, ο πρόεδρος Ρόναλντ Ρέιγκαν τον επέλεξε για τη θέση του προέδρου της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, διαδεχόμενος τον Πολ Βόλκερ, τον άνθρωπο που είχε ήδη καταπολεμήσει τον μεγάλο πληθωρισμό της δεκαετίας του 1970.
Η σημαντικότερη ίσως συμβολή του Γκρίνσπαν ήταν η εδραίωση της νίκης κατά του πληθωρισμού. Οταν ανέλαβε, οι μνήμες της μεγάλης πληθωριστικής κρίσης των δεκαετιών του 1970 και των αρχών του 1980 παρέμεναν νωπές. Οι επενδυτές, οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά εξακολουθούσαν να φοβούνται ότι οι τιμές θα μπορούσαν να ξεφύγουν ξανά από τον έλεγχο. Ο Γκρίνσπαν κατανόησε ότι η αξιοπιστία μιας κεντρικής τράπεζας είναι εξίσου σημαντική με τα ίδια τα επιτόκια.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ διατήρησε μια σταθερή προσήλωση στη σταθερότητα των τιμών. Ο πληθωρισμός στις Ηνωμένες Πολιτείες παρέμεινε σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, ενώ οι προσδοκίες για τη μελλοντική του εξέλιξη σταθεροποιήθηκαν. Η επιτυχία αυτή συνέβαλε στη δημιουργία ενός περιβάλλοντος χαμηλών ονομαστικών επιτοκίων, αυξημένης επενδυτικής δραστηριότητας και υψηλότερης οικονομικής ανάπτυξης. Η περίοδος αυτή έγινε γνωστή ως ο «Μεγάλος Μετριασμός» (Great Moderation), καθώς χαρακτηρίστηκε από σχετικά ήπιους οικονομικούς κύκλους και περιορισμένες πληθωριστικές πιέσεις.
Ο Γκρίνσπαν αντιμετώπισε επίσης με επιτυχία μια σειρά από σοβαρές χρηματοπιστωτικές αναταράξεις. Το χρηματιστηριακό κραχ του 1987, η κρίση των αποταμιευτικών ιδρυμάτων στις ΗΠΑ, η μεξικανική κρίση του 1994, η ασιατική χρηματοπιστωτική κρίση του 1997, η ρωσική κρίση του 1998 και η κατάρρευση του hedge fund Long-Term Capital Management δοκίμασαν επανειλημμένα την ανθεκτικότητα του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος. Σε κάθε περίπτωση, ο Γκρίνσπαν έδειξε αποφασιστικότητα και ευελιξία, διασφαλίζοντας τη ρευστότητα των αγορών και αποτρέποντας την ευρύτερη μετάδοση των κρίσεων.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Πέρα όμως από τη διαχείριση των κρίσεων, η μεγαλύτερη ίσως διεθνής κληρονομιά του ήταν η ενίσχυση του διεθνούς κανόνα του δολαρίου. Μετά την κατάρρευση του συστήματος του Bretton Woods στις αρχές της δεκαετίας του 1970, το παγκόσμιο νομισματικό σύστημα εισήλθε σε μια νέα εποχή κυμαινόμενων ισοτιμιών. Παρά την απουσία επίσημης σύνδεσης με τον χρυσό, το δολάριο όχι μόνο διατήρησε αλλά και ενίσχυσε τον ρόλο του ως το κυρίαρχο διεθνές νόμισμα.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Ο Γκρίνσπαν συνέβαλε αποφασιστικά στη διατήρηση και ενίσχυση αυτής της κυριαρχίας. Μέσα από τη συνεπή αντιπληθωριστική πολιτική της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, ενίσχυσε την εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών στους αμερικανικούς τίτλους. Οι κεντρικές τράπεζες συνέχισαν να διακρατούν το μεγαλύτερο μέρος των συναλλαγματικών τους αποθεμάτων σε δολάρια, οι διεθνείς εμπορικές συναλλαγές παρέμειναν σε μεγάλο βαθμό τιμολογημένες στο αμερικανικό νόμισμα και οι παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές συνέχισαν να χρησιμοποιούν τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα ως το βασικό ασφαλές περιουσιακό στοιχείο.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Η δεκαετία του 1990 υπήρξε ίσως η χρυσή εποχή του διεθνούς κανόνα του δολαρίου. Η κατάρρευση της Σοβιετικής Eνωσης, η απελευθέρωση των αγορών κεφαλαίου, η παγκοσμιοποίηση και η τεχνολογική επανάσταση αύξησαν τη ζήτηση για δολαριακά περιουσιακά στοιχεία. Υπό την ηγεσία του Γκρίνσπαν, η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ έγινε de facto η κεντρική τράπεζα του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος. Οι αποφάσεις της επηρέαζαν όχι μόνο την αμερικανική οικονομία αλλά και τις οικονομίες της Ευρώπης, της Ασίας και της Λατινικής Αμερικής.
Βεβαίως, η αποτίμηση του έργου του δεν είναι μονοσήμαντα θετική. Πολλοί οικονομολόγοι θεωρούν ότι η παρατεταμένη περίοδος χαμηλών επιτοκίων μετά το 2001 συνέβαλε στη δημιουργία της φούσκας των ακινήτων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Aλλοι υποστηρίζουν ότι ο Γκρίνσπαν επέδειξε υπερβολική εμπιστοσύνη στην αυτορρύθμιση των χρηματοπιστωτικών αγορών και δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως τους κινδύνους που συσσωρεύονταν στο τραπεζικό σύστημα. Μετά την κρίση του 2008, ο ίδιος παραδέχθηκε δημόσια ότι ορισμένες από τις πεποιθήσεις του σχετικά με την αποτελεσματικότητα της αυτορρύθμισης των αγορών αποδείχθηκαν λανθασμένες.
Ωστόσο, ακόμη και οι επικριτές του αναγνωρίζουν ότι η περίοδος της ηγεσίας του συνέπεσε με μια ιστορική φάση κατά την οποία ο πληθωρισμός υποχώρησε παγκοσμίως και η θέση του δολαρίου ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος ενισχύθηκε περαιτέρω. Η αξιοπιστία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ αποτέλεσε βασικό πυλώνα της διεθνούς οικονομικής σταθερότητας σε μια εποχή ταχύτατης παγκοσμιοποίησης.
Ο Aλαν Γκρίνσπαν υπήρξε περισσότερο από ένας κεντρικός τραπεζίτης. Υπήρξε ένας από τους αρχιτέκτονες της διεθνούς οικονομικής τάξης των τελευταίων δεκαετιών του 20ού και των αρχών του 21ου αιώνα. Η παρακαταθήκη του θα συνεχίσει να συζητείται για πολλά χρόνια: από τη μία πλευρά, ως εκείνου που συνέβαλε αποφασιστικά στην οριστική ήττα του μεγάλου πληθωρισμού· από την άλλη, ως του κεντρικού τραπεζίτη που συνδέθηκε με τις υπερβολές της χρηματοπιστωτικής παγκοσμιοποίησης. Σε κάθε περίπτωση, η Iστορία θα τον κατατάξει ανάμεσα στις πλέον επιδραστικές μορφές της διεθνούς νομισματικής πολιτικής και ως έναν από τους σημαντικότερους θεματοφύλακες του διεθνούς κανόνα του δολαρίου.
Ο Γιώργος Αλογοσκούφης είναι oμότιμος καθηγητής Οικονομικής Επιστήμης στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και πρώην yπουργός Οικονομίας και Οικονομικών
Το ισχυρότερο αποδυναμωτικό για την κυβέρνηση είναι η ακρίβεια, το κόστος ζωής έναντι εισοδήματος. Αυτό λειτουργεί και αντίστροφα, δηλαδή ως ενδυναμωτικό, τουλάχιστον για ορισμένα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Ενας «δείκτης», πολλές ιδεολογικές στεγάσεις. Ενας «δείκτης», διαφορετικές πολιτικές λειτουργίες. Είναι ανθεκτικός ως πολιτικός καθοριστής αυτός ο «δείκτης»; Το σίγουρο είναι ότι περιθωριοποιεί όλους τους άλλους «δείκτες».
Δηλαδή η δυσφορία για τα σκάνδαλα, τα ενοίκια και η ιδιοκτησιακή ματαίωση, οι φόβοι στην εξωτερική πολιτική (και η επίδραση στον εθνικό εγωισμό), η αγανάκτηση για τη διοικητική πραγματικότητα και τις άπειρες γραφειοκρατικές προϋποθέσεις, οι βρώμικες πόλεις, οι κατειλημμένες, πανάκριβες παραλίες, η συγκοινωνία, η ευνοιοκρατία κ.λπ., όλα υποκύπτουν ως αξιολογικά στοιχεία σε ένα: την ακρίβεια.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Που την υπενθυμίζουν συναρπαστικά το σουπερμάρκετ, το βενζινάδικο, η ένδυση, τα κοινόχρηστα, ο ΕΝΦΙΑ, ο επερχόμενος ΤΑΠ, η απιθανότητα διακοπών κ.λπ. Δηλαδή η ακρίβεια διαθέτει έναν ασυγκράτητο και πληθωρικό υπενθυμιστικό μηχανισμό.
Τα πάντα στη μικρή, καθημερινή κλίμακα λειτουργούν ως πολιτικοί καθοδηγητές. Σου δείχνουν τον φταίχτη, σου υποδεικνύουν τον λυτρωτή. Πολιτικοσυναισθηματικές κατασκευές είναι όλα· αλλά πολιτική δεν είναι το τι λες, αλλά πώς εκλαμβάνεται αυτό που λες – πώς μεταφράζεται. Ενα μόνο στοιχείο (αυτό στο οποίο αναφέρομαι, η ακρίβεια) περιθωριοποιεί όλα όσα αφορούν τη ζωή και διοργανώνει τη συνολική πολιτική απόρριψη· όπως εξάλλου και τη γενική έγκριση.
Αυτή τη στιγμή, φαίνεται ότι αυτός που υποστασιοποιεί το αντιμητσοτακικό αφήγημα ως κίνημα αντι-ακρίβειας, αυτός που φαίνεται να έχει μεγαλύτερη ορμή, είναι ο Αλέξης Τσίπρας, αποσυναρτημένος βέβαια από τον ΣΥΡΙΖΑ και την κυβερνητική του προϋπηρεσία. Αλλά τα πρόσωπα, όπως και τα σχήματα, οδηγούν σε παρανάγνωση (ή παγιδεύονται σε αυτή τη στενότητα) το σημαντικότερο, κατά τη γνώμη μου, στοιχείο: τη λογιστική, ως ανώτατο στάδιο της οικονομίας.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Αυτό αφορά και τους καταναλωτές της πολιτικής και τους παραγωγούς. Αφορά και τον λαό και το πολιτικό σύστημα. Και μην πει κανείς ότι αυτό συνέβαινε πάντα· γιατί σε πολλές ιστορικές περιόδους αυτό που συμπύκνωνε το λαϊκό θυμικό ήταν και η φαντασιακή αναγωγή των, έστω υλικών, προταγμάτων του. Ο «Αντρέας» π.χ. δεν ήταν απλώς ο υλικός τροφοδότης, αλλά και ο φαντασιακός ισορροπιστής: έβαζε τους απορριφθέντες, μέσα.
Ομως σήμερα η «προσθαφαιρική», η στεγνά λογιστική μορφή της οικονομίας (όπως αφομοιώνεται μαζικά, χωρίς κανένα ίχνος ιδεολογικής ή συναισθηματικής αναγωγής, χωρίς προσδοκία, αλλά μόνο αριθμητική αγωνία) έχει αποκτήσει δυσανάλογη δύναμη. Ο «δείκτης» ακρίβειας αποτελεί τον πολιτικό θάνατο ολόκληρης της σκηνής.
Αν η χρεοκοπία διέλυσε κόμματα, πολιτικά πρόσωπα και σύστημα, η εμβύθιση στην αδιέξοδη και απελπισμένη καθημερινή λογιστική θανατώνει όλες τις πιθανότητες ιδεολογικής, συναισθηματικής και ηθικής ανάταξης, ανασύνταξης, επανίδρυσης.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Μάλιστα οι πλατφόρμες του τύπου PosoKanei ή Fuel Pass κ.λπ. ακριβώς επιδεινώνουν αυτό που υποτίθεται πολεμούν.
Βάζοντας τον καταναλωτή στη θέση του θηρευτή λίγων σεντς, του επανεπικαιροποιούν την οικονομία ως ποταπή πράξη προσθαφαίρεσης, ως επικυρωτικό της καθημερινής ένδειας και όχι ως κάποια πιο σύνθετη πολιτική δυνατότητα, που αφήνει περιθώρια στην πολιτική πίστη, στην πολιτική εμπιστοσύνη, στην πολιτική εκτίμηση, στην πολιτική διορατικότητα, στην πολιτική διαίσθηση, κυρίως στη βούληση· που αφήνει τη δυνατότητα η πολιτική να είναι και μια στοχαστική πράξη και όχι μια παραγγελία ενός μικρού περισσεύματος ή ο κίνδυνος ενός ελλείμματος. Μέσα σε αυτή την πλεκτάνη, φτάνει ο πολίτης εύκολα σε μια ασφυκτική και απονεκρωτική αντίληψη της πολιτικής, μεταξύ λογιστικής εσχατολογίας και λογιστικού αποκρυφισμού.
Ο Δημήτρης Σεβαστάκης είναι ζωγράφος και καθηγητής στη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ
Τι ευγενής· τι λεπταίσθητος – σχεδόν πριγκιπικός. Κύριος, ο κύριος Αβραμόπουλος. Από το μπλέιζερ να το καταλάβεις. Δεν υπάρχει Ελληνας στην Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό, που να ξέρει να φορέσει μπλέιζερ όπως ο κύριος Αβραμόπουλος. Δημήτρης το μικρό του. Μα πώς τόλμησαν. Ακου να στείλουν ένταλμα σύλληψης. Πού ακούστηκε;
Τι «πού ακούστηκε». Παντού. Ολοι τ’ ακούσαμε, το είδαμε στα σάιτ, τα διαβάσαμε στον Τύπο.
«Ο Δημήτρης Αβραμόπουλος», αναφέρει μεταξύ άλλων το ένταλμα, «φαίνεται να έχει απολαύσει ειδικού καθεστώτος και να έχει αμειφθεί από την ένωση Fight Impunity», αλλά και πως «φαίνεται ότι είναι το μόνο μέλος του Συμβουλίου Τιμής της ΑΙΤJ που έχει αμειφθεί».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Ακου τι σκεφτήκανε τώρα. Να σπιλώσουνε τον άμωμο. Να τον πιάσουνε απ’ τον σβέρκο, να του δολοφονήσουνε τον χαρακτήρα. Γιατί; Λίγα ακούμε; Προχθές, πότε ήτανε που ένας σκηνοθέτης – κατά δήλωσή του, δεν ήτανε ταινίες αυτές που γύρισε, ήτανε δώρο στην Ελλάδα – βγήκε και κατήγγειλε ότι ένας ηθοποιός μια νύχτα σ’ ένα σκοτεινό κανάλι πήγε να του δολοφονήσει τον χαρακτήρα του;
Ευτυχώς, ένα άλλο κανάλι τον συνέλαβε λίγο πριν από τον φόνο και γλίτωσε ο άνθρωπος. Αλλιώς θα του τον σκότωνε τον χαρακτήρα κι αύριο μεθαύριο θα ‘χαμε τα εννιάμερα να πάμε τον δίσκο στην εκκλησία (εσείς στα κόλλυβα βάζετε ρόδι; Γιατί η θεία μου η Ευπραξία το ρόδι και τα κουφέτα κόλιανδρου τα είχε απαραίτητα).
Ας ξαναγυρίσουμε όμως στον μεγάλο αυτόν άνδρα, τον κύριο Αβραμόπουλο. Δημήτρης το μικρό του. Τι απάντησε στα χαμερπή αυτά όντα που είχαν το θράσος, αντί να του στείλουν ένα μπουκέτο έστω ορχιδέες – δεν σου λέω μιγκέ, μια φαλαίνοψις –, του στείλανε ένταλμα σύλληψης; Τι απάντησε λοιπόν ο άρχοντας σε άπταιστον ελληνογαλλικήν; «Αυτά είναι μπούρδες» και «Δεν θα απολογηθώ σε κανέναν κερατά».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Ευτυχώς την άλλη μέρα το ξεκαθάρισε immediately και immédiatement. Είπε ξεκάθαρα – πιο ξεκάθαρα δεν γίνεται – ότι δεν εννοούσε «τους έλληνες εισαγγελείς, αλλά τους χαμηλόβαθμους αστυνομικούς στο Βέλγιο, σχετικά με το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψής του για το Qatargate». Ετσι, να τα βάζουμε τα πράγματα στη θέση τους, είναι γνωστό τοις πάσι ότι όλοι οι χαμηλόβαθμοι αστυνομικοί στις Βρυξέλλες είναι βέροι κερατάδες – ειδικά σε όσους μένουν στη Rue de la Loi αλλά και στη Rue Belliard το κέρατο πάει σύννεφο.
Ενώ εδώ είναι γνωστή η πίστις των συζύγων ελλήνων εισαγγελέων.
Ετσι, λοιπόν, τέλειωσε άλλη μία ιστορία καθολικής παρεξήγησης, που παραλίγο να κλείσει τον κύριο Αβραμόπουλο στην μπουζού για καμιά δεκαριά χρονάκια, και ξέπλυνε και η Νέα Δημοκρατία το όνομά της – που, όσο να ‘ναι, έναν λεκέ παραπάνω θα της τον άφηνε αυτή η θλιβερή ιστορία τρόμου και μυστηρίου.
Χαιρετώ.
Υπάρχουν αγώνες του Μουντιάλ που μένουν για πάντα χαραγμένοι στο μυαλό των ανθρώπων που λατρεύουν το ποδόσφαιρο.
Ο τελικός του 2022 στο Κατάρ, το Μαρακανάτσο, το θρυλικό 7-1 της Γερμανίας επί της Βραζιλίας. Και υπάρχει κι ένας αγώνας που έμεινε στην ιστορία επειδή… σχεδόν σταμάτησε να παίζεται.
Στις 25 Ιουνίου 1982, στο Μουντιάλ της Ισπανίας, η Δυτική Γερμανία αντιμετώπισε την Αυστρία γνωρίζοντας πως ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα εξυπηρετούσε και τις δύο.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Αυτό που ακολούθησε δεν ήταν απλώς μία από τις πιο μεγαλύτερες δυσφημήσεις στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Ήταν η αιτία για μια από τις μεγαλύτερες αλλαγές που έγιναν ποτέ στο άθλημα.
Και 44 χρόνια μετά, η μεγάλη χαμένη εκείνης της ιστορίας έχει την ευκαιρία να πάρει εκδίκηση.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Η ομάδα που δεν υπολόγιζε κανείςΤο πρώτο μεγάλο σοκ του Μουντιάλ ήρθε από την Αλγερία.
Στην παρθενική της συμμετοχή σε τελική φάση Παγκοσμίου Κυπέλλου, η αφρικανική ομάδα αντιμετώπισε τη μεγάλη Δυτική Γερμανία, μία από τις βασικές διεκδικήτριες του τίτλου.
Λίγες ημέρες πριν από τον αγώνα, ο Γερμανός επιθετικός Καρλ-Χάιντς Ρουμενίγκε είχε δηλώσει με χαρακτηριστική αυτοπεποίθηση πως οι συμπαίκτες του δεν θα υποτιμούσαν τους Αλγερινούς, αλλά αν συνέβαινε κάποια έκπληξη, θα πήγαιναν… περπατώντας πίσω στη Γερμανία.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Η απάντηση που πήρε τον έκανε να μην τηρήσει εκείνη την υπόσχεση.
Ο ίδιος ναι μεν σκόραρε αλλά η Δυτική Γερμανία… έχασε.
Η Αλγερία νίκησε 2-1, χάρη στα γκολ των Ραμπάχ Ματζέρ και Λάχνταρ Μπελουμί και έβαλε πλώρη για ένα όνειρο που στην αρχή έμοιαζε άπιαστο.
Μία πρόκριση που έμοιαζε σίγουρη… μέχριΗ Αλγερία ολοκλήρωσε τις υποχρεώσεις της στους ομίλους με δύο νίκες και μία ήττα. Μετά τον θρίαμβο ενάντια στην Δυτική Γερμανία, οι Αυστριακοί δεν χαρίζονται στους Αφρικανούς και τους κερδίζουν με 2-0.
Στην τελευταία αγωνιστική εναντίον της Χιλής, η Αλγερία ολοκληρώνει αυτό που στην αρχή φαινόταν… ακατόρθωτο. Μέσα σε 45 λεπτά καθαρίζει την νίκη, πηγαίνοντας στα αποδυτήρια όντας μπροστά στο σκορ με 3-0. Οι Άσαντ, Μπεανσούλα και Ζιντανέ έχουν «υπογράψει» μια πανέμορφη ποδοσφαιρική ιστορία.
Οι Χιλιανοί καταφέρνουν να μειώσουν στο δεύτερο ημίχρονο σε 3-2 με γκολ των Λετέλιερ και Αραβένα, όμως δεν φτάνουν ποτέ στην ισοφάριση. Η Αλγερία έχει κάνει το καθήκον της.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Με τέσσερις βαθμούς —την εποχή που η νίκη έδινε δύο— οι Αλγερινοί πίστευαν ότι είχαν κάνει αρκετά για να προκριθούν. Όμως υπήρχε ακόμη ένα παιχνίδι. Μια μέρα αργότερα, καθώς τότε οι όμιλοι δεν τελείωναν την ίδια ώρα, όπως έχουμε συνηθίσει στις μέρες μας.
Αυτό όμως, επρόκειτο να αλλάξει λόγω του παιχνιδιού αυτού.
Δυτική Γερμανία – Αυστρία. Στους δύο τρίτος δεν χωρείΟι αριθμοί ήταν ξεκάθαροι. Εάν η Δυτική Γερμανία νικούσε με ένα ή δύο γκολ διαφορά, τότε προκρίνονταν τόσο οι Γερμανοί όσο και οι Αυστριακοί.
Η Αλγερία έμενε εκτός.
Ολόκληρος ο ποδοσφαιρικός κόσμος γνώριζε το σενάριο. Κανείς όμως δεν πίστευε ότι θα εξελισσόταν μπροστά στα μάτια του.
Στο 10ο λεπτό, ο Χορστ Χρούμπες άνοιξε το σκορ για τη Δυτική Γερμανία.
Το 1-0 ήταν ακριβώς το αποτέλεσμα που ήθελαν και οι δύο ομάδες. Και τότε… το παιχνίδι ουσιαστικά τελείωσε.
Για τα επόμενα ογδόντα λεπτά, οι δύο ομάδες αντάλλασσαν ακίνδυνες πάσες, απέφευγαν τα δυνατά μαρκαρίσματα και δεν έδειχναν καμία διάθεση να επιτεθούν. Οι τερματοφύλακες έμεναν σχεδόν θεατές και οι φίλαθλοι στις εξέδρες άρχισαν να αποδοκιμάζουν.
Και όσο περνούσε η ώρα, τόσο περισσότερο φαινόταν τι συνέβαινε μέσα στις τέσσερις γραμμές του γηπέδου.
Ο αγώνας που «ντράπηκε» το ποδόσφαιροΟι Ισπανοί φίλαθλοι φώναζαν «Fuera, fuera» απαιτώντας να φύγουν και οι δύο ομάδες από το γήπεδο. Άλλοι κουνούσαν χαρτονομίσματα, υπονοώντας πως ο αγώνας ήταν προσυνεννοημένος.
Ακόμη και οι δημοσιογράφοι εγκατέλειψαν την ουδετερότητά τους. Η δημόσια τηλεόραση της Αυστρίας ζήτησε από τους τηλεθεατές συγγνώμη για το θέαμα. Ο σχολιαστής της δημόσιας τηλεόρασης της Δυτικής Γερμανίας προέτρεψε τους τηλεθεατές να… κλείσουν την τηλεόραση.
Οι εφημερίδες της επόμενης ημέρας δεν είχαν αμφιβολία.
«Η Ντροπή του Χιχόν». Ο κανονισμός που άλλαξε για πάντα την διεξαγωγή των ομίλωνΤο τελικό 1-0 έστειλε τη Δυτική Γερμανία και την Αυστρία στην επόμενη φάση. Η Αλγερία αποκλείστηκε.
Όμως η κατακραυγή ήταν τόσο μεγάλη, ώστε η FIFA δεν μπορούσε να μείνει αμέτοχη. Λίγους μήνες αργότερα πήρε μία απόφαση που ισχύει μέχρι σήμερα.
Από το Μουντιάλ του 1986 και έπειτα, οι τελευταίοι αγώνες κάθε ομίλου διεξάγονται την ίδια ώρα, ώστε καμία ομάδα να μην γνωρίζει εκ των προτέρων ποιο αποτέλεσμα τη βολεύει.
Μια καινοτομία που αν ίσχυε από τότε, ίσως η ιστορία της Αλγερίας στην Ισπανία να μην τελείωνε τόσο πρόωρα.
Ο Τόνι Πάρκερ θα είναι ο νέος προπονητής της Βιλερμπάν από τη νέα αγωνιστική περίοδο, αναλαμβάνοντας για πρώτη φορά στην καριέρα του ομάδα σε επαγγελματικό επίπεδο.
Ο θρύλος του NBA, που είναι και μέτοχος του γαλλικού συλλόγου, αποφάσισε τελικά να κάνει το πρώτο του προπονητικό βήμα στη Βιλερμπάν, παρότι αρχικά εξέταζε το ενδεχόμενο να ξεκινήσει την καριέρα του από το NBA.
It’s official @tonyparker is the new Head Coach of @LDLCASVEL! pic.twitter.com/GLzgNYCAbF
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})— EuroLeague (@EuroLeague) June 27, 2026
«Είναι μια επιλογή που με την πάροδο του χρόνου έχει καταστεί λογική. Όταν ξεκίνησα τη διαδικασία για να γίνω προπονητής, ήμουν περισσότερο επικεντρωμένος στο NBA. Όμως, μεταξύ της προσήλωσής μου στη χώρα μου, του γεγονότος ότι η Βιλερμπάν είναι σαν το παιδί μου και της έλευσης του NBA Europe, το να ξεκινήσω από τον αγαπημένο μου σύλλογο έγινε ένα πολύ ελκυστικό εγχείρημα», δήλωσε ο Πάρκερ.
Ο Γάλλος καλείται πλέον να οδηγήσει τη Βιλερμπάν σε μια νέα εποχή, φιλοδοξώντας να την παρουσιάσει πιο ανταγωνιστική στην EuroLeague.
Τελικά καταλήξαμε τι ακριβώς ισχύει; Ποδοσφαιροποίηση της πολιτικής ή πολιτικοποίηση του ποδοσφαίρου; Η απάντηση είναι ξεκάθαρη εκ του αποτελέσματος: ισχύουν και τα δύο.
Στο μεν ποδόσφαιρο οι ομάδες ακολουθούν στρατηγικές και συμμαχίες, ενώ ακόμα και η Παγκόσμια Ομοσπονδία κάνει πολιτική που βασίζεται στο χρήμα – ολοφάνερο κι ενοχλητικό. Αλλά και στα κόμματα φαίνεται καθαρά ότι οι αρχηγοί ψάχνουν απεγνωσμένα… μεταγραφές αεροδρομίου, αυτές που (νομίζουν ότι) θα προσελκύσουν κόσμο και θα φέρουν τα περίφημα ψηφαλάκια.
Το επιχειρούν το τελευταίο διάστημα κυρίως η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα και το ΠΑΣΟΚ του Νίκου Ανδρουλάκη, φέρνοντας (ή θέλοντας να φέρουν) στις παρατάξεις τους πρόσωπα από άλλους χώρους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με… νέα ταλέντα και γι’ αυτό δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα να πάρουν «έτοιμους παίχτες» από τα απέναντι κόμματα. Αυτό δείχνει ξεκάθαρα ότι έχουν σπάσει οι διαχωριστικές γραμμές, αυτό που κάποτε ήταν αδιανόητο.
Οι «παίχτες», αυτοί που δεν έχουν πρόβλημα, να αλλάξουν κόμμα, σκέφτονται όπως οι ποδοσφαιριστές· να πάνε σε μια καλή ομάδα που ίσως και να μπορεί να… χτυπήσει πρωτάθλημα και οι ίδιοι να είναι βασικοί.
Οπου βασικός, ίσον εκλεγμένος βουλευτής, άρα με εξασφαλισμένο «συμβόλαιο» μιας τετραετίας, κάτι που δύσκολα βρίσκει πια ένας ποδοσφαιριστής· κι αυτή η τάση είναι ένα πρόβλημα. Φυσικά, οι «στρατοπεδάρχες» αλλά και οι μεταγραφέντες έχουν έτοιμο το επιχείρημα. Κατηγορούν το προηγούμενο κόμμα «που μόνο δεινά έφερε στον τόπο. Χρειαζόμαστε ένα καθαρό πολιτικό τοπίο», λένε και καθάρισαν!
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Μάλιστα. Ο υποψήφιος που έκανε προεκλογικές ομιλίες με ένα κόμμα δεν έχει κανένα πρόβλημα να το κάνει και με κάποιο άλλο και μια άλλη σημαία. Μέγα δέλεαρ η επόμενη τετραετία στη Βουλή. Κάποιοι τα κατάφεραν στην πορεία των χρόνων, κάποιοι απέτυχαν παταγωδώς.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Δεξαμενή άντλησης «παιχτών» είναι αυτή τη στιγμή ο ΣΥΡΙΖΑ κι η Νέα Αριστερά, δύο κόμματα που δείχνουν να μην επιθυμούν να υπάρχουν πια! Κανείς δεν θέλει την προοπτική της ήττας, και μάλιστα βαριάς· αλλά το ερώτημα που προκύπτει είναι το εξής. Υπάρχουν τόσο πολλοί ψηφοφόροι που θα ψήφιζαν έναν υποψήφιο βουλευτή ο οποίος μέχρι πρότινος ανήκε αλλού; Γιατί ο κόσμος τους βγάζει, αυτός αποφασίζει. Ισως τελικά να μην τον απασχολεί τόσο πολύ.
Και δεν είναι μόνο οι πολιτικές μεταγραφές, αλλά και η αντιγραφή πρότζεκτ! Βγαίνει το ΠΑΣΟΚ και ανακοινώνει μια πρόταση (όπως τη δωρεάν μετακίνηση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη για όλους τους νέους έως 24 ετών) κι έρχεται την επόμενη μέρα η ΕΛΑΣ και λέει κάτι ανάλογο με ορισμένες αλλαγές.
Κι αυτό έγινε σε τουλάχιστον δέκα περιπτώσεις! Α, μπορεί να είναι και τυχαίο… Πάντως στέλεχος του ΠΑΣΟΚ εξέφρασε την εξής άποψη: «Ο πρώην πρωθυπουργός λέει πως επέστρεψε για να καλύψει ένα κενό στην αντιπολίτευση. Αν… “εμπλουτίζει” τις προτάσεις μας, ποιο ακριβώς κενό καλύπτει;» Μέχρι να στηθούν οι κάλπες θα γίνουν πολλές μεταγραφές με το γνωστό και μη εξαιρετέο δέλεαρ: την εκλογή.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Δύσκολα όμως θα κάνουν αίσθηση, όπως είχε γίνει τριάντα επτά χρόνια πριν, όταν ένα προβεβλημένο στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας και κατ’ επανάληψη υπουργός της από την εποχή Κωνσταντίνου Καραμανλή, ο εκ Μεσσηνίας ορμώμενος Ιωάννης Μπούτος, μεταπήδησε στο ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου μέσω της Δημοκρατικής Συμπαράταξης, στην οποία συμμετείχαν και προσωπικότητες της Αριστεράς, όπως ο Μάρκος Βαφειάδης, ο Μανώλης Γλέζος και ο Αντώνης Μπριλλάκης. Πάντως η δήλωσή του τότε άνοιξε δρόμους για τους επόμενους: «Επέλεξα τη συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ και τη συμμετοχή μου στη Δημοκρατική Συμπαράταξη με νηφαλιότητα και πλήρη συνείδηση της κρισιμότητας των στιγμών». Το επανέλαβαν πολλοί. Η κρισιμότητα των στιγμών. Κι είναι βέβαιο ότι θα ακούσουμε πάλι μια ανάλογη προσέγγιση…
Για χρόνια η Μπεγκόνια Γκόμεθ κινείτο στις παρυφές της εξουσίας. Παρούσα, αλλά σχεδόν αόρατη. Η γυναίκα που στεκόταν δίπλα στον Πέδρο Σάντσεθ σε κάθε κρίσιμη στιγμή της πολιτικής του διαδρομής, χωρίς ποτέ να επιδιώξει να γίνει η ίδια πρωταγωνίστρια. Αν και στην Ισπανία, οι σύζυγοι πολιτικών σπάνια μένουν μακριά από τα φώτα, η Γκόμεθ κατάφερε για χρόνια να διατηρήσει ένα προφίλ διακριτικό, σχεδόν αινιγματικό. Σήμερα, όλα αυτά ανήκουν στο παρελθόν. Η 55χρονη σύζυγος του ισπανού πρωθυπουργού βρίσκεται στο επίκεντρο μιας δικαστικής υπόθεσης που φέρνει ένταση και πόλωση στο πολιτικό σκηνικό. Το όνομά της κυριαρχεί στα πρωτοσέλιδα, οι τηλεοπτικές εκπομπές αναλύουν κάθε της κίνηση και η δικαστική περιπέτεια που αντιμετωπίζει έχει μετατραπεί σε ένα από τα κεντρικά πεδία σύγκρουσης μεταξύ της κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης.
Γεννημένη στο Μπιλμπάο και μεγαλωμένη κυρίως στη Λεόν, η Μαρία Μπεγκόνια Γκόμεθ Φερνάντεθ ακολούθησε μια επαγγελματική πορεία που δεν είχε σχέση με την πολιτική. Σπούδασε μάρκετινγκ, εργάστηκε στον χώρο της συμβουλευτικής επιχειρήσεων και εξειδικεύτηκε στη συγκέντρωση πόρων για μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς. Συνεργάστηκε με οργανώσεις όπως η Oxfam και η Διεθνής Αμνηστία, ενώ αργότερα ανέλαβε τη διεύθυνση του Africa Centre του Πανεπιστημίου IE στη Μαδρίτη και στη συνέχεια συμμετείχε στη διεύθυνση μεταπτυχιακού προγράμματος του Πανεπιστημίου Complutense.
Η απότομη μετατροπή της σε κεντρικό χαρακτήρα του ισπανικού «πολιτικού δράματος» ξάφνιασε ακόμη και ανθρώπους του στενού περιβάλλοντος του πρωθυπουργού.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η σχέση της με τον Πέδρο Σάντσεθ ξεκίνησε πριν από δύο δεκαετίες, όταν γνωρίστηκαν σε ένα πάρτι στη Μαδρίτη. Παντρεύτηκαν το 2006 κι έχουν δύο κόρες, την Αϊνόα και την Καρλότα. Από τότε η παρουσία της υπήρξε σταθερή σε κάθε στάδιο της πολιτικής ανόδου του συζύγου της. Οπως έχει γράψει η «El Pais», «όσοι βρίσκονται πιο κοντά στον ισπανό πρωθυπουργό λένε ότι η Μπεγκόνια Γκόμεθ είναι “η αχίλλειος πτέρνα του”, ακριβώς επειδή είναι το μοναδικό πρόσωπο που στάθηκε στο πλευρό του σε όλη τη διαδρομή».
Οταν το 2024 ξεκίνησε η δικαστική έρευνα εις βάρος της, ο ίδιος ο πρωθυπουργός αντέδρασε με τρόπο που ξάφνιασε ακόμη και συμμάχους του. Σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη δημόσια επιστολή μίλησε για την αγάπη του προς τη σύζυγό του και για την αδυναμία του να την προστατεύσει από τις επιθέσεις που δεχόταν. Ηταν μια σπάνια στιγμή προσωπικής έκθεσης για έναν πολιτικό που φημιζόταν για τον απόλυτο έλεγχο των συναισθημάτων του.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Η υπόθεση που την έφερε στο εδώλιο ξεκίνησε έπειτα από καταγγελία της οργάνωσης Manos Limpias («Καθαρά Χέρια»), μιας ομάδας που οι επικριτές της τη συνδέουν με την ισπανική Ακροδεξιά. Οι κατηγορίες είναι βαριές: άσκηση αθέμιτης επιρροής, διαφθορά σε επιχειρηματικές συναλλαγές, υπεξαίρεση δημόσιων πόρων και παράνομη ιδιοποίηση περιουσιακών στοιχείων.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Οι ανακριτικές Αρχές εξετάζουν εάν η Γκόμεθ χρησιμοποίησε τη θέση της ως συζύγου του πρωθυπουργού για να ευνοήσει επιχειρηματικά συμφέροντα ή να εξασφαλίσει επαγγελματικά οφέλη για δραστηριότητες με τις οποίες συνδεόταν. Στο επίκεντρο της έρευνας βρέθηκαν οι σχέσεις της με επιχειρήσεις που συμμετείχαν σε δημόσιους διαγωνισμούς, καθώς και οι δραστηριότητές της στο Πανεπιστήμιο Complutense.
Η ίδια, ωστόσο, δεν έχει παραδεχθεί καμία παρατυπία και επιμένει ότι η υπόθεση είναι προϊόν πολιτικής στοχοποίησης.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Προ ημερών η πίεση κορυφώθηκε. Ο δικαστής Χουάν Κάρλος Πεϊνάδο έκρινε ότι υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις ώστε η υπόθεση να παραπεμφθεί σε δίκη. Η Γκόμεθ υποχρεώθηκε να παραδώσει το διαβατήριό της, της απαγορεύτηκε να εγκαταλείψει την Ισπανία και της επιβλήθηκε η υποχρέωση να εμφανίζεται στο δικαστήριο δύο φορές τον μήνα.
Για τους πολιτικούς αντιπάλους του Σάντσεθ, η εξέλιξη αυτή αποτελεί επιβεβαίωση ότι σοβαρές σκιές πλανώνται πάνω από το περιβάλλον του πρωθυπουργού. Για την κυβέρνηση, αντιθέτως, η υπόθεση είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα δικαστικού ακτιβισμού και πολιτικής δίωξης. Ο ίδιος ο Σάντσεθ έχει μιλήσει επανειλημμένα για «εκστρατεία σπίλωσης», κατηγορώντας πολιτικούς αντιπάλους και μέσα ενημέρωσης ότι επιδιώκουν να πλήξουν τον ίδιο μέσω της οικογένειάς του.
Το παράδοξο είναι ότι η δικαστική περιπέτεια της Γκόμεθ ενδέχεται να έχει αντίθετο πολιτικό αποτέλεσμα από αυτό που επιδιώκουν οι επικριτές της. Αναλυτές στην Ισπανία και στο εξωτερικό εκτιμούν ότι η εικόνα μιας γυναίκας που παρουσιάζεται ως στόχος μιας υπερβολικής και πολιτικά φορτισμένης δίωξης συσπειρώνει τμήμα της εκλογικής βάσης του Σάντσεθ. Αντί να αποδυναμώνει τον πρωθυπουργό, ίσως τελικά ενισχύει το αφήγημά του περί πολιτικής εκστρατείας συκοφάντησης, σύμφωνα με τους «New York Times».
Στο μεταξύ, η ίδια παραμένει ένα πρόσωπο αντιφατικό. Δημόσια φιγούρα που αποφεύγει τη δημοσιότητα. Σύζυγος ενός από τους ισχυρότερους πολιτικούς της Ευρώπης που επιμένει να παρουσιάζει τον εαυτό της ως επαγγελματία και όχι ως πολιτικό παράγοντα.
Χωρίς να το επιδιώξει η γυναίκα που για χρόνια στέκεται διακριτικά δίπλα στον Πέδρο Σάντσεθ βρίσκεται πλέον στο κέντρο της σκηνής, εκεί ακριβώς όπου ποτέ δεν έδειξε ότι θέλει να σταθεί.
Τραγικό περιστατικό σημειώθηκε το βράδυ της Παρασκευής στο κέντρο του Ηρακλείου, όπου ένας 75χρονος Γάλλος τουρίστας έχασε τη ζωή του καθώς έπεσε από τον πέμπτο όροφο του ξενοδοχείου στο οποίο διέμενε.
Το δυστύχημα σημειώθηκε λίγο μετά τις 23:00, προκαλώντας αναστάτωση τόσο στους υπόλοιπους ενοίκους όσο και στους περαστικούς που βρίσκονταν στην περιοχή.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο 75χρονος βρισκόταν στην Κρήτη για διακοπές μαζί με τη σύζυγό του και διέμεναν στο συγκεκριμένο ξενοδοχείο στο κέντρο της πόλης.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Στον τόπο έσπευσαν διασώστες του ΕΚΑΒ και αστυνομικές δυνάμεις. Ο άνδρας μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο, όπου οι γιατροί διαπίστωσαν τον θάνατό του.
Οι αστυνομικές αρχές έχουν ξεκινήσει προανάκριση για να διακριβωθούν οι ακριβείς συνθήκες της πτώσης. Στο πλαίσιο της έρευνας εξετάζονται όλα τα ενδεχόμενα, ενώ καταθέσεις λαμβάνονται από τη σύζυγό του, εργαζόμενους του ξενοδοχείου και πιθανούς αυτόπτες μάρτυρες.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν γίνει γνωστές περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα αίτια που οδήγησαν τον 75χρονο στο κενό, ενώ τα αποτελέσματα της αστυνομικής έρευνας και της ιατροδικαστικής εξέτασης αναμένεται να ρίξουν φως στην υπόθεση.
Στο προοίμιο της Διακήρυξης της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας εμπεριέχεται η ιδεολογία του αμερικανισμού, που βασίζεται στην ελευθερία, την ισότητα, τις ρεπουμπλικανικές αρχές. «Θεωρούμε ως αλήθειες αυταπόδεικτες ότι όλοι οι άνθρωποι πλάστηκαν ίσοι, ότι προικίστηκαν από τον Δημιουργό τους με μερικά απαράγραπτα δικαιώματα, όπως αυτά της ζωής, της ελευθερίας και της αναζήτησης της ευτυχίας».
Οπως έγραψε ο Κωνσταντίνος Τσάτσος στο έργο του «Στις ρίζες της Αμερικανικής Δημοκρατίας», «αντίθετα με τις ευρωπαϊκές δημοκρατίες που δημιουργήθηκαν σαν αρνήσεις μοναρχικών καθεστώτων, και έτσι έχουν άνωθεν την πηγή τους, από το κέντρο της εξουσίας, η Αμερική οικοδομήθηκε εκ των κάτω, από τον ατομισμό και το κοινοτικό πνεύμα των πολιτών της». «Μια κυβέρνηση του λαού, από τον λαό, για τον λαό», όπως θα έλεγε ο Αβραάμ Λίνκολν στην ιστορική ομιλία του στο Γκέτισμπεργκ. Πράγματι, η Αμερική, σε αντίθεση με την Ευρώπη, δεν γνώρισε φεουδαρχικές παραδόσεις, μεγάλες γαιοκτησίες, και κληρονομικές αριστοκρατίες.
Οι ατομικές ελευθερίες ήταν τόσο βαθιά ριζωμένες στην ψυχή των Αμερικανών που στο αμερικανικό Σύνταγμα του 1787 δεν μνημονεύτηκαν καν, γιατί θεωρούνταν αυτονόητες ως το άγραφο δίκαιο κάθε ελεύθερου λαού. Μόνο ύστερα από τέσσερα χρόνια και αφού στη Γαλλία είχαν διατυπωθεί «τα δικαιώματα του ανθρώπου και του πολίτη» κατ’ απαίτηση της Πολιτείας της Βιρτζίνια προστέθηκαν στο αμερικανικό Σύνταγμα, ως παράρτημα, τα δέκα άρθρα της Διακήρυξης των Δικαιωμάτων (Bill of Rights), που κατοχυρώνουν τις ατομικές ελευθερίες.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η αμερικανική πολιτεία θεμελιώθηκε, συνεπώς, σε τέσσερις πυλώνες. Το αγγλοσαξονικό δίκαιο (common law), την ηθική του προτεσταντικού χριστιανισμού, τον καπιταλισμό της ελεύθερης αγοράς, και τον σεβασμό της ιδιωτικής ιδιοκτησίας.
Σε αυτούς τους πυλώνες και στα ρεπουμπλικανικά ιδεώδη οικοδομήθηκε το αμερικανικό πολιτικό σύστημα που ενσωμάτωνε περίπλοκα θεσμικά αντίβαρα ώστε καμία παράταξη, πολιτεία, ή κλάδος της εξουσίας να μην αποκτήσει τέτοια ισχύ που θα οδηγούσε «στην τυραννία της πλειοψηφίας».
Στην εξωτερική πολιτική οι ιδρυτές της αμερικανικής δημοκρατίας οραματίστηκαν την Αμερική ως φάρο της ελευθερίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και της αυτοδιακυβέρνησης. Ο Νέος Κόσμος θα λειτουργούσε σε αντίθεση με το raison d’etat και τις πρακτικές της Γηραιάς Ηπείρου.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Μετά την εμπλοκή της, όμως, σε δύο παγκόσμιους πολέμους και την ανάδυσή της σε πλανητική υπερδύναμη, η Αμερική, από τον απομονωτισμό και την πολιτική του φάρου της δημοκρατίας και ελευθερίας για τα άλλα έθνη, θα γίνει ο σταυροφόρος της ελευθερίας και της δημοκρατίας.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Αυτή η πεποίθηση ότι η Αμερική είχε την αποστολή της προώθησης και υπεράσπισης της δημοκρατίας σε παγκόσμιο επίπεδο, είτε μέσω του παραδείγματος είτε μέσω της χρήσης της ισχύος, άσκησε καθοριστική επιρροή στην αμερικανική πολιτική ιδεολογία και εξωτερική πολιτική. Εγινε ένα είδος νέου «πεπρωμένου του έθνους», που επηρέασε αμερικανούς προέδρους από τον Λίνκολν ως τον Μπάιντεν.
Εφαρμόστηκε ενάντια στον ναζισμό και τον φασισμό, στην ανοικοδόμηση της Ευρώπης και την υποστήριξη του ευρωπαϊκού ενοποιητικού εγχειρήματος, και στον εκδημοκρατισμό της Ιαπωνίας και της Γερμανίας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ηταν επίσης η κινητήρια δύναμη πίσω από την ανάσχεση του κομμουνισμού στον Ψυχρό Πόλεμο, αλλά και την πολιτική της διπλής διεύρυνσης μετά τον Ψυχρό Πόλεμο.
Αυτή η δικαιοκρατική φιλελεύθερη τάξη (rules based liberal order) που θεμελίωσε η Αμερική λειτούργησε ως νομιμοποιητική βάση της προώθησης των αμερικανικών συμφερόντων και συνέβαλε στην οικοδόμηση ενός αφηγήματος «καλοήθους ηγεμονίας».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Η νέα αμερικανική Δεξιά, όμως, που στοιχήθηκε γύρω από τον Τραμπ, έφερε μια δραματική αλλαγή στον τρόπο που οι ΗΠΑ συμπεριφέρονταν στην εξωτερική πολιτική αλλά και στο κοσμοείδωλο που προωθούσαν. Για τη νέα αμερικανική Δεξιά ο φιλελευθερισμός και η προώθηση της δημοκρατίας είναι μια ιμπεριαλιστική ιδεολογία γιατί οδηγεί σε μια σταυροφορία για την επικράτηση μιας οικουμενικής ηθικής.
Η Αμερική του Τραμπ ξεθεμελιώνει τη δικαιοκρατική τάξη και συμπεριφέρεται χωρίς περιορισμούς, χωρίς σωφροσύνη, χωρίς στρατηγική, επιβάλλοντας την ισχύ της επειδή μπορεί. Με έναν τρόπο που προσιδιάζει περισσότερο στη Machtpolitik της Γηραιάς Ηπείρου του 19ου αιώνα. Μια πολιτική που οι ιδρυτές της αμερικανικής δημοκρατίας και του Νέου Κόσμου χρησιμοποίησαν ως παράδειγμα προς αποφυγή.
Ο Κωνσταντίνος Αρβανιτόπουλος είναι καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, διευθυντής του Ιδρύματος «Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής», πρώην υπουργός
Η δυτική Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα πρωτοφανές κύμα ακραίας ζέστης, με τον υδράργυρο σε μεγάλες πρωτεύουσες όπως το Λονδίνο, η Μαδρίτη, οι Βρυξέλλες και το Παρίσι να ξεπερνά σταθερά τους 35°C, δημιουργώντας συνθήκες ασφυξίας για εκατομμύρια πολίτες.
Στη Γαλλία, η οποία δοκιμάζεται σκληρά από τον φονικό αυτό καύσωνα, οι κάτοικοι αναζητούν απεγνωσμένα ανάσες δροσιάς στις όχθες του Σικουάνα. Την ίδια ώρα, πολλοί δημιουργοί περιεχομένου επιστρατεύουν τη φαντασία τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να αναδείξουν τη σοβαρότητα της κατάστασης με έναν πιο εναλλακτικό και χιουμοριστικό τρόπο.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Γάλλου κωμικού Olivier Giraud, ο οποίος αποφάσισε να εκμεταλλευτεί τα «40άρια» της γαλλικής πρωτεύουσας για να μαγειρέψει χωρίς να ανάψει την κουζίνα του.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Μέσα από βίντεο που μοιράστηκε στο Instagram, ο Giraud δείχνει τη διαδικασία: βουτυρώνει ένα τηγάνι, το τοποθετεί έξω από το παράθυρό του κάτω από τον καυτό ήλιο και περιμένει να αναπτύξει υψηλή θερμοκρασία.
Το πείραμα πέτυχε απόλυτα, με τον κωμικό να ετοιμάζει παραδοσιακές γαλλικές κρέπες, αλλά και τηγανητά αβγά με λιωμένο τυρί, τα οποία μαγειρεύτηκαν αποκλειστικά με τη θερμότητα του περιβάλλοντος.
Το βίντεο που προκάλεσε τη μεγαλύτερη αίσθηση, ωστόσο, ήταν αυτό στο οποίο κατάφερε να ψήσει μια ολόκληρη μπριζόλα ribeye, αφήνοντάς την εκτεθειμένη στην ακραία ζέστη
View this post on InstagramΑπό την πρώτη μέρα της δεύτερης διακυβέρνησης Τραμπ είχαμε δείγματα γραφής πως θα βρεθούμε μπροστά σε ζοφερές προοπτικές για την αμερικανική δημοκρατία με πρωτοβουλίες που στην ουσία θα επιχειρούσαν να καταργήσουν το κράτος δικαίου στις ΗΠΑ.
To διακύβευμα συνίσταται στην ύπαρξη ενός αρχηγού κράτους υπεράνω του νόμου. Πρόκειται για μια κατηγορηματική απόρριψη της παραδοσιακής αμερικανικής έννοιας ότι υπάρχει μια κοινή πολιτική κοινότητα που εκτείνεται στον χρόνο και βασίζεται στη διαβούλευση και στη δημοκρατική επιλογή.
Από τον πρώτο χρόνο της δεύτερης διακυβέρνησης Τραμπ αναδείχθηκε και μια άλλη διάσταση της συζήτησης περί «συνόρων», που έχει να κάνει με το σύνορο μεταξύ δημοκρατίας και αυταρχισμού.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Οι καθηγητές Ντάνιελ Ζίμπλαντ και Στίβεν Λεβίτσκι, συγγραφείς του βιβλίου «Πώς πεθαίνουν οι δημοκρατίες», έγραψαν τον Μάιο του 2025 ένα σημαντικό άρθρο στους «New York Times», στο οποίο επιχείρησαν να ορίσουν πότε ένα σύστημα διακυβέρνησης μεταβαίνει από τη δημοκρατία στον αυταρχισμό. Ισχυρίζονταν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη διαβεί το σύνορο προς την αυταρχική διακυβέρνηση.
Η επανεκλογή Τραμπ έφερε στο προσκήνιο μια άνευ προηγουμένου ιδεολογική αντιπαράθεση: εκεί όπου η Ευρώπη αναγνωρίζει και προασπίζεται τον πλουραλισμό και το κράτος δικαίου, παρατηρούμε την ανάπτυξη του αντίστροφου μοντέλου μέσω της αμερικανικής κυβέρνησης, της ρητορικής και των νομοθετημάτων του Τραμπ.
Ομως, η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας του 1776 εξακολουθεί και σήμερα να εμπνέει με την τόλμη της. Αυτοδιάθεση ενός λαού με προσήλωση στις κοινές αρχές της ισότητας και της «αναζήτησης της ευτυχίας».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Μια πραγματική επανάσταση! Και μια μεγάλη δίψα για ελευθερία, η οποία ωστόσο σταματούσε μπροστά στις αλυσίδες των δούλων.
Σήμερα, 250 χρόνια από τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας, με τη δεύτερη διακυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, οι άνθρωποι «αισθάνονται σαν η δημοκρατία μας, οι κοινωνικές μας συνήθειες και αρετές, η κοινή μας αντίληψη για το πώς συμπεριφερόμαστε ο ένας στον άλλον να έχουν αρχίσει να καταρρέουν», δήλωνε πρόσφατα ο Μπαράκ Ομπάμα και συμπλήρωνε πως «είναι εντούτοις σημαντικό να διαδραματίσουμε όλοι έναν ρόλο στο να διασφαλίσουμε ότι οι εκλεγμένοι αξιωματούχοι μας είναι υπόλογοι. Και αυτό δεν είναι κάτι που νομίζω ότι έχουμε την πολυτέλεια να θεωρήσουμε ότι ανήκει στο παρελθόν».
Στην από ‘δώ πλευρά του Ατλαντικού, στην Ευρώπη, θα γιορτάσουμε τα 250 χρόνια της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας έχοντας σχηματίσει μια εικόνα πως οι ΗΠΑ δεν είναι πλέον προστατευτικές, αντιθέτως οι Ευρωπαίοι τις νιώθουν εχθρικές προς τις αξίες τους και τα συμφέροντά τους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Η Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να βασίζεται στην αδιατάρακτη προστασία των Ηνωμένων Πολιτειών. Αν επιδιώκουμε τη συνδρομή τους σε μια μελλοντική σύγκρουση, θα πρέπει να καταβάλουμε πριν το ανάλογο τίμημα.
Βέβαια, αυτή η αίσθηση υπήρξε σε μια πιο ήπια μορφή και κατά την περίοδο Τραμπ I. Τώρα, με τη διακυβέρνηση Τραμπ II, απαιτείται απάντηση και η Ευρώπη πρέπει να διασφαλίσει την ασφάλειά της, στέλνοντας ένα μήνυμα αποφασιστικότητας, αποφεύγοντας την ταπείνωση της αδράνειας.
Η διαχωριστική γραμμή μεταξύ ειρήνευσης και πολέμου έχει προ πολλού γίνει θολή και πλέον εργαλειοποιούνται τα πάντα.
Μια αχτίδα φωτός για τις ΗΠΑ και για τη Δύση ως πολιτική οντότητα θα μπορούσε να προέλθει από την Ευρώπη.
Ας θυμηθούμε τη Διακήρυξη Σουμάν, της 9ης Μαΐου του 1950, το ιστορικό κείμενο ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που υπογράμμιζε ότι «η παγκόσμια ειρήνη δεν μπορεί να διασφαλιστεί χωρίς δημιουργικές προσπάθειες ανάλογες με τους κινδύνους που την απειλούν».
Ο Σωτήρης Ντάλης είναι καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και Ευρωπαϊκής Ενοποίησης, πρόεδρος του Τμήματος Μεσογειακών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου
Βενεζουέλα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια τεράστια ανθρωπιστική κρίση μετά τους δύο ισχυρούς σεισμούς που έπληξαν τη χώρα, προκαλώντας σχεδόν 1.000 θανάτους και δεκάδες χιλιάδες αγνοούμενους, σύμφωνα με εκτιμήσεις των Ηνωμένων Εθνών.
«Έως 6,76 εκατομμύρια άνθρωποι θα μπορούσαν να έχουν πληγεί από τους καταστροφικούς σεισμούς που σημειώθηκαν στη Βενεζουέλα», ανέφερε ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ), προσθέτοντας ότι περίπου δύο εκατομμύρια από αυτούς βρίσκονται μόνο στο Καράκας. Οι εκτιμήσεις βασίζονται σε δημογραφικά δεδομένα και ανάλυση των ζημιών.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Ο ΔΟΜ τόνισε πως οι αριθμοί αυτοί αναδεικνύουν «τον δυνητικά σοβαρό ανθρωπιστικό αντίκτυπο της καταστροφής». Ολόκληρα κτίρια κατέρρευσαν στη Λα Γουάιρα, στα βόρεια προάστια του Καράκας, μετά τους σεισμούς των 7,2 και 7,5 βαθμών που σημειώθηκαν την περασμένη Τετάρτη.
Διεθνής βοήθεια και επιχειρήσεις διάσωσηςΗ κυβέρνηση της Βενεζουέλας ανακοίνωσε ότι 1.600 διασώστες από το εξωτερικό έχουν ήδη φθάσει για να συνδράμουν στις επιχειρήσεις εντοπισμού επιζώντων. «Τις τελευταίες ώρες, η Βενεζουέλα υποδέχθηκε 17 πτήσεις που μετέφεραν περισσότερα από 1.600 μέλη ομάδων διάσωσης και τις επόμενες 24 ώρες αναμένεται η άφιξη 25 επιπλέον πτήσεων», δήλωσε ο αξιωματούχος του υπουργείου Εξωτερικών, Όλιβερ Μπλάνκο.
Ο Μπλάνκο ευχαρίστησε μέσω ανάρτησής του στο Χ τη διεθνή κοινότητα για τη στήριξη και την αλληλεγγύη της «κατά τη διάρκεια αυτών των στιγμών αβεβαιότητας για τους πολίτες της Βενεζουέλας».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Στη Λα Γουάιρα, έναν δημοφιλή τουριστικό προορισμό, κάτοικοι και εθελοντές καταγγέλλουν έλλειψη βαρύ εξοπλισμού και περιορισμένη παρουσία αξιωματούχων. Τουλάχιστον 100 κτίρια, μεταξύ αυτών πολλές πολυκατοικίες, έχουν καταστραφεί ή υποστεί σοβαρές ζημιές.
Προβλήματα πρόσβασης και ηλεκτροδότησηςΑξιωματούχοι έκλεισαν τον δρόμο μεταξύ Λα Γουάιρα και Καράκας, καθώς η πυκνή κυκλοφορία εμπόδιζε την ταχεία διέλευση ασθενοφόρων και σωστικών συνεργείων. Πολίτες χωρίς διαπιστευτήρια δεν επιτρέπεται να περάσουν από τα μπλόκα, ενώ αναφέρθηκαν περιστατικά όπου πολίτες αναγκάστηκαν να σκάβουν με τα χέρια τους για να εντοπίσουν συγγενείς τους.
Η κυβέρνηση είχε προηγουμένως ευχαριστήσει πολίτες που μετέφεραν βοήθεια στους πληγέντες, πολλές φορές με μοτοσυκλέτες. Η κρατική τηλεόραση μετέδωσε εικόνες από χιλιάδες ζευγάρια παπούτσια, ρούχα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης που συγκεντρώθηκαν.
Η ηλεκτροδότηση δεν είχε αποκατασταθεί πλήρως στην περιοχή κοντά στο επίκεντρο, στο Μορόν, καθώς και στη Λα Γουάιρα. Ωστόσο, σύμφωνα με την πρόεδρο Ροντρίγκες, το 60% του δικτύου έχει επανέλθει.
Αγνοούμενοι και οικονομικές συνέπειεςΑν και οι αρχές αναφέρουν εκατοντάδες αγνοούμενους, περισσότερα από 54.000 ονόματα έχουν καταχωρηθεί σε ιστότοπο που δημιούργησε η αντιπολίτευση. Τα Ηνωμένα Έθνη εκτιμούν ότι οι άμεσες ζημιές από τους σεισμούς ενδέχεται να φθάσουν τα 6,7 δισεκατομμύρια δολάρια.
Σήμερα πραγματοποιείται η Πρώτη Σύνοδος του Εθνικού Συμβουλίου της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης. Η ΕΛΑΣ μέχρι στιγμής έχει δεχθεί τα πιο πολλά πυρά για τις θέσεις της για τη φορολογία και για τις σχέσεις της με τα άλλα κόμματα της Κεντροαριστεράς.
Η φορολογία είναι το σημείο τομής που διαχωρίζει το τι είναι αριστερό από το τι είναι δεξιό. Εύλογα τα πυρά κατά των «εμμονικών» αριστερών όλων όσοι είναι με το δεξιό. Η άριστη επιλογή ως τομεάρχη Οικονομικών του εξαιρετικού Φραγκίσκου Κουτεντάκη θα συμβάλει στη συγκεκριμενοποίηση όσων σημαντικών ειπώθηκαν μέχρι στιγμής από τα στελέχη του κόμματος και τον Αλέξη Τσίπρα για το μείγμα μιας άλλης φορολογίας.
Τι γίνεται όμως με τις σχέσεις της ΕΛΑΣ με τα άλλα κόμματα της Κεντροαριστεράς; Εδώ τα πάντα φιλόξενα «ΝΕΑ» μου ζήτησαν να εξηγήσω την τηλεοπτική αναφορά μου στην τοξικότητα του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ και του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ. O Μορίς Ντιβερζέ στην ανάλυσή του (Les partis politiques – 1951) για τα μαζικά αντιελιτίστικα κόμματα και ο Ρόμπερτ Α. Νταλ στην ανάλυσή του(Who governs? – 1961) για τα κόμματα ανταγωνιστικών μερίδων ήταν από τους πρώτους που μίλησαν για την τοξικότητα.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Και οι δύο εννοούσαν τον πολωτικό, διχαστικό, πολλές φορές και υβριστικό λόγο των μαζικών κομμάτων. Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά, την οποία επίσης προσέγγισαν οι δύο επιστήμονες. Πολλά κόμματα στον πλουραλιστικό ανταγωνισμό πιάνουν ταβάνι και έκτοτε σταδιακά εξαφανίζονται. Δηλαδή γίνονται τοξικά για τον εαυτό τους.
Το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ, εκτός λίγων γνωστών ατομικών εξαιρέσεων, οι οποίες δεν έχουν καμία πολιτική βαρύτητα, βρίσκονται μακριά κάθε τοξικότητας με την πρώτη προσέγγιση. Εχουν όμως πιάσει ταβάνι. Η αείμνηστη Φώφη Γεννηματά έκανε πολλά για να τρυπήσει αυτό το ταβάνι, αλλά δεν έκανε το καθοριστικό βήμα. Δηλαδή τόσο με τη Δημοκρατική Συμπαράταξη όσο και με το Κίνημα Αλλαγής δεν προχώρησε στην κατάργηση όλων των συνιστωσών – και του ΠΑΣΟΚ – επιχειρώντας ένα ριψοκίνδυνο big bang.
Ο δε Νίκος Ανδρουλάκης όχι μόνο δεν προχώρησε σε κάτι τέτοιο, αλλά ουσιαστικά μετονομάζοντας το ΚΙΝΑΛ σε ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ επέστρεψε στο σκέτο ΠΑΣΟΚ. Αυτό το brand name για το 10% με 12% είναι θείο δώρο και για το υπόλοιπο 90% είναι από αδιάφορο έως τοξικό. Αυτοδιάλυση λοιπόν και ανασυγκρότηση; Προλάβαν άλλοι. Αυτά τα έχω διατυπώσει στην αρθρογραφία μου πολλές φορές στο παρελθόν. Αν και ο θόρυβος προέκυψε για άλλους λόγους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Ολοι αυτοί που «θορυβήθηκαν», δεν το έκαναν γιατί αγωνιούν για το ΠΑΣΟΚ. Το έκαναν γιατί «ποθούν» μια Κεντροαριστερά έτοιμη να συγκυβερνήσει με το σημερινό μοντέλο διακυβέρνησης: όλα στον μεγάλο πλούτο και ό,τι περισσέψει pass για τους «μη άριστους». Και η ΕΛΑΣ χαλάει αυτούς τους ασεβείς πόθους.
Εδώ όμως εγείρεται και ένα άλλο θέμα. Το πώς παρουσιάστηκε η παραπάνω αναφορά έδειξε την ποιοτική διαφορά της έντυπης και «αργής» ελεγχόμενης δημοσιογραφίας (με ελάχιστες εξαιρέσεις) από τη γρήγορη και ανεξέλεγκτη «δημοσιογραφία» του Διαδικτύου. Στην πρώτη για να γράψεις περνάς από κρίση (σύνταξη, αρχισυνταξία κ.λπ.). Εδώ σημασία έχουν η είδηση και η γνώμη. Στη δεύτερη ο καθένας λέει και γράφει ό,τι θέλει και ο μόνος κριτής είναι τα likes. Εδώ σημασία έχει η εντυπωσιοθηρία. Μία είναι η απάντηση στο ερώτημα πώς θα ανασάνουν οι δημοκρατίες. Διαβάζοντας ξανά εφημερίδες. Δύσκολο; Ε, τότε δεν θα ανασάνουν. Απλούστατο.
Ο Γιώργος Σιακαντάρης είναι κοινωνιολόγος, συγγραφέας
Ο Thierry Neuville πέτυχε έναν εκπληκτικό χρόνο, 7,1 δλ. ταχύτερο από αυτόν του Sebastien Ogier και βρίσκεται τώρα 10,8 δλ. μπροστά από τον 9 φορές παγκόσμιο πρωταθλητή. Ο Adrien Fourmaux είχε κλατάρισμα και έχασε πάνω από 2 δλ Ο Takamoto Katsuta βρίσκεται πλέον στην τρίτη θέση της γενικής κατάταξης.
Και κάπως έτσι, η τρίτη ημέρα του Ράλλυ Ακρόπολις επιβεβαίωσε γιατί θεωρείται ο πιο σκληρός αγώνας του WRC, αφού οι αγωνιζόμενοι στο εβδομηκοστό Ράλλυ Ακρόπολις, αντιμετώπισαν την σκληρή πραγματικότητα του μεγάλου μας αγώνα, κυριολεκτικά «με το καλημέρα».
Δηλώσεις οδηγών:
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) #33 Elfyn EVANS – Scott MARTIN«Πολύ σκληρή ειδική. Δύσκολο να βρεις ισορροπία μεταξύ ταχύτητας και προστασίας του αυτοκινήτου».
#18 Takamoto KATSUTA – Aaron JOHNSTONgoogletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });«Πολύ σκληρή στην αρχή. Θέλω να ευχαριστήσω την οργάνωση και τη FIA που έκοψαν την ειδική. Λυπάμαι για τον Adrien. Αύριο είναι μεγάλη μέρα. Θα προσπαθήσω να αποφύγω τα λάθη».
#99 Oliver SOLBERG – Elliott EDMONDSON«Το αυτοκίνητο είναι πιο προβλέψιμο, παρόλο που έχει μπόσικο χώμα η ειδική. Βελτιωθήκαμε, αλλά είναι πολύ δύσκολο για τα ελαστικά».
#5 Sami PAJARI – Marko SALMINEN«Ο Dani παίρνει μεγάλο ρίσκο, δεν ήμουν αργός, παρά τις σκληρές συνθήκες. Δεν είναι καλό».
#1 Sébastien OGIER – Vincent LANDAIS«Είχαμε σκόνη από τον Adrien, δεν έχασα πολύ χρόνο. Πίεσα αρκετά, είμαι ειλικρινής».
#16 Adrien FOURMAUX – Alexandre CORIA«Είχαμε κλατάρισμα. Κάτι χτύπησα στη γραμμή μου, που δεν είδα γιατί ήταν στη σκιά».
Ισχυρές πυροσβεστικές δυνάμεις επιχειρούν για την κατάσβεση της πυρκαγιάς στα Κρυονέρια Ναυπακτίας, που εκδηλώθηκε το απόγευμα της 27ης Ιουνίου 2026 σε δασική έκταση της Αιτωλοακαρνανίας.
Η φωτιά ξέσπασε γύρω στις 17:30 και εξαπλώθηκε γρήγορα μέσα σε πυκνό δάσος, σε περιοχή δύσβατη και δυσπρόσιτη, γεγονός που δυσχεραίνει το έργο των πυροσβεστών.
Στο σημείο επιχειρούν 50 πυροσβέστες, με μία ομάδα πεζοπόρων της 6ης ΕΜΟΔΕ και 17 οχήματα, ενώ από αέρος συνδράμουν τρία αεροσκάφη και ένα ελικόπτερο. Επιπλέον, υπάρχει συνδρομή από υδροφόρες ΟΤΑ.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Σύμφωνα με την Πυροσβεστική, μέχρι στιγμής δεν απειλούνται κατοικίες ή κρίσιμες υποδομές, ωστόσο οι δυνάμεις παραμένουν σε πλήρη επιφυλακή.
Στην περιοχή βρίσκεται το Ανακριτικό Κλιμάκιο Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού Αιτωλοακαρνανίας, το οποίο έχει αναλάβει τη διερεύνηση των αιτίων εκδήλωσης της πυρκαγιάς.
Στη νεοελληνική γραμματεία υπήρχε και συνεχίζει να υπάρχει ένας πολύ σημαντικός αριθμός ποιητών που με αυτό καθαυτό το ποιητικό τους εκτόπισμα διεκδικούν το δικαίωμα να τους διαβάζουμε ή να επανερχόμαστε στους στίχους τους όσο γίνεται πιο συχνά, αλλιώς κινδυνεύουμε να χάσουμε τον ειρμό της εσωτερικής μας συνέχειας. Οπως υπάρχει κι ένας άλλος κάθε άλλο παρά ευκαταφρόνητος αριθμός ποιητών που, αφού τους έχουμε γνωρίσει, η ανάγκη να τους θυμόμαστε και να τους αγαπάμε παραμένει, τόσο ισχυρή όσο και η ανάγκη να τους διαβάζουμε.
Πολύ περισσότερο όταν μιλάμε για τον ποιητή Γιάννη Κοντό που, για δεκαετίες, υπεύθυνος ενός μεγάλου εκδοτικού οίκου της Αθήνας, όσον αφορά την ανάγνωση χειρογράφων που υποβάλλονταν προς έκδοση, είχε ανοίξει μια τεράστια αγκαλιά, ώστε με τον ίδιο τρόπο που υποδεχόταν στο γραφείο του δόκιμους ποιητές και συγγραφείς – όπως ο Γιάννης Ρίτσος, ο Ιάκωβος Καμπανέλλης, ο Αντρέας Φραγκιάς, ο Μένης Κουμανταρέας, ο Κώστας Μουρσελάς, η Μάρω Δούκα – με άλλο τόσο ενδιαφέρον και ζέση εγκολπωνόταν και μελετούσε τα χειρόγραφα νέων και άγνωστων κυρίως ποιητών.
Με τη μνήμη του να παραμένει κάτι ασυναγώνιστο, όταν οι νέοι και άγνωστοι αυτοί ποιητές σταδιοδρομούσαν, έτσι όπως θυμόταν όχι μόνον πως είχαν αισθανθεί, όταν είχαν συναντηθεί για πρώτη φορά μαζί του, ή πως είχαν κινηθεί μέσα στα γραφεία του εκδοτικού οίκου, ή αν τα ποιήματά τους ήταν χειρόγραφα ή γραμμένα στην γραφομηχανή, ορθογραφημένα ή ανορθόγραφα (ίσως γιατί ο ίδιος ήταν εξαιρετικά ανορθόγραφος), αλλά ακόμη ποιο ήταν το χρώμα της μπλούζας που φορούσαν ή των παπουτσιών τους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Μια μνήμη που, όπως έχει πει η ποιήτρια Τζένη Μαστοράκη, και το έχει καταγράψει ο Μένης Κουμανταρέας, ο Κοντός γνώριζε την ακριβή ώρα που ο Γιώργος Σαββίδης έστριβε στις 13 Απριλίου του 1959 την γωνία Ακαδημίας και Μπενάκη καθ’ οδόν προς το σπίτι του, στην πλατεία Αιγύπτου. Ή πόσοι ακριβώς ήταν οι κομμουνιστές – το όνομά τους, το μπόι τους, αν φορούσαν δαχτυλίδια, αν είχανε «τικ» – που επιστρέφοντας το ’55 από τις εξορίες τους, έγιναν εκδότες, μεταφράζοντας, με τα αγγλικά, τα γαλλικά και τα ιταλικά που είχανε μάθει στους χώρους της εκτόπισής τους, βιβλιαράκια ξένης λογοτεχνίας.
Η καθημερινή του διαδρομή από του Παπάγου, όπου έμενε, ως την Ακαδημίας όπου ήταν το γραφείο του, είχε καταφέρει να συνιστά για τον ίδιον μια ακένωτη, ανανεούμενη έκπληξη και με όση αγάπη μιλούσε για τη μητέρα του, με άλλη τόση αναφερόταν στον εφημεριδοπώλη που του προμήθευε την εφημερίδα του – πάντα «ΤΑ ΝΕΑ» – στον υπαίθριο πάγκο του, στη συμβολή της Ακαδημίας με την Χαριλάου Τρικούπη, θεωρώντας αυτή την καθημερινή διαδρομή κάτι το τόσο περιπετειώδες, ώστε οποιοδήποτε άλλο ταξίδι να του γίνεται σχεδόν αδιανόητο. Κάνοντας την εκτίμησή του για τον Μίλτο Σαχτούρη ακόμη μεγαλύτερη, σε σχέση μ’ εκείνη που θα μπορούσε να έχει για έναν πολυταξιδεμένο ποιητή, καθώς ο δημιουργός των ποιητικών βιβλίων «Η λησμονημένη» και «Το σκεύος» είχε ομολογήσει πως το πιο μακρινό ταξίδι που είχε ποτέ επιχειρήσει ήταν ως τους Δελφούς.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Από τους ταμίες των κινηματογράφων και τους πλανόδιους λαχειοπώλες ως τους βοηθούς των σερβιτόρων στις ταβέρνες όπου σύχναζε, είχε δημιουργήσει ένα δίχτυ μορφών, όπως συντηρεί κανείς ένα προστατευτικό για τον ίδιο εικονοστάσι. Σάμπως και αυτή η καθημερινή ολιγόλεπτη επαφή είχε δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για μια σχέση που θα μπορούσε να έχει εξελιχθεί ή μάλλον ο Κοντός την θεωρούσε ήδη μια μεγάλη φιλία.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Πάντα σε συνδυασμό μ’ έναν στίχο του Διονυσίου Σολωμού, του Τάσου Λειβαδίτη (με επιλογές του ίδιου του Κοντού έχει δημοσιευτεί μια θαυμάσια ανθολογία ποιημάτων του δημιουργού του βιβλίου «Βιολέτες για μιαν εποχή»), του Γιώργου Σεφέρη, της Μέλπως Αξιώτη, του Τάκη Σικόπουλου (που τον λάτρευε), θεωρώντας πως με τον τρόπο αυτό συμβάλλει στην «αθανασία» ενός προσώπου που θα ήθελε να το θυμούνται, όσο γίνεται περισσότεροι, όπως ακριβώς το αναπολούσε ο ίδιος.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Θα ‘λεγε κανείς πως κυριολεκτικά ανέπνεε και ζούσε για το σινάφι του, τόσο για τους ποιητές και τους ζωγράφους (έχει εικονογραφήσει το σύνολο των βιβλίων του μια πλειάδα σύγχρονων, πολύ σημαντικών νεοελλήνων ζωγράφων), όσο και για τους μουσικούς ή ηθοποιούς που, ακόμη και οι πιο μεμπτές τους συμπεριφορές, αντί να τον εξοργίζουν, όπως συνέβαινε όταν παρατηρούνταν σ’ έναν αστό, σ’ έναν καλλιτέχνη όχι μόνον συγχωρούνταν, αλλά σχεδόν εξαγιάζονταν, αφού παρέμεναν μια αποφασιστική προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός έργου τέχνης.
Παρά την υπογραμμισμένη σε κείμενα και συνεντεύξεις βεβαιότητά του πως το μέλλον – ακόμη κι ενός πολύ καλού ποιητή – δεν είναι παρά δύο, τρεις το πολύ, σελίδες σε μιαν ανθολογία, παραμένει κάτι απαρομοίαστο η αισιοδοξία του, όσον αφορά στην επιβίωση της ίδιας της ποίησης, ώστε να είναι σχεδόν αδιάφορο για το ποια ονόματα θα την στοιχειοθετήσουν.
Εμοιαζε σαν οι λογαριασμοί του με τον χρόνο να «τακτοποιούνται» όχι με κάτι απτό, όπως η καταχώριση σ’ ένα πάνθεον με αμετακίνητες – όσο γίνεται – στη σημασία τους μορφές, αλλά με τον αριθμό των φίλων που έχει αποκτήσει κανείς. Σε βαθμό μάλιστα, ώστε να μπορεί να λογαριαστεί σήμερα ως ο ποιητής με τις περισσότερες αφιερώσεις ποιημάτων και κειμένων του σε δημιουργούς που, αν μη τι άλλο, καλύπτουν μια τεράστια γκάμα καλλιτεχνικών επιδόσεων, όπως εξικνούνται από τον Μάνο Χατζιδάκι και την Βίκυ Μοσχολιού ως τον σκηνογράφο Γιώργο Πάτσα και τον ποιητή και εκδότη Μιχάλη Μεϊμάρη.
Μια τόση εμμονή με τους φίλους του καλλιτέχνες (άνετα θα μπορούσε να έχει υιοθετήσει ως δικό του τον τίτλο του υπέροχου πεζογραφήματος του Δημήτρη Νόλλα «Ονειρεύομαι τους φίλους μου»), αλλά και με όσους θαύμαζε, αν και δεν τους είχε γνωρίσει, ώστε ακόμη και μέσα στην εντατική, σε πλήρη σύγχυση, να έχει ρωτήσει «πώς είναι στην υγεία της η Μαρίκα Κοτοπούλη». Εχοντας δακρύσει, επίσης μέσα στην εντατική, αναγνωρίζοντάς τον, τη στιγμή μάλιστα που έφευγε, από τις πλάτες του, τον Κώστα Καζάκο.