Τα ΝΕΑ - Τεχνολογία

30χρονος αλλοδαπός συνελήφθη την Παρασκευή (3/7) στη Μύκονο, κατηγορούμενος για παράβαση της νομοθεσίας περί ναρκωτικών και για παραβίαση της νομοθεσίας σχετικά με την είσοδο και διαμονή υπηκόων τρίτων χωρών στην ελληνική επικράτεια.

Όπως έγινε γνωστό, σε βάρος του εκκρεμούσε ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης που είχε εκδοθεί από τις Ιταλικές Αρχές για λαθροδιακίνηση.

Πώς δρούσε ο 30χρονος

Σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ., ο συλληφθείς εντοπίστηκε ύστερα από αξιοποίηση και ανάλυση πληροφοριών που αφορούσαν τη δραστηριότητά του στη διακίνηση ναρκωτικών ουσιών στο νησί.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Όπως διαπιστώθηκε, ο 30χρονος χρησιμοποιούσε το αυτοκίνητό του για να πραγματοποιεί καθημερινά ολιγόλεπτες συναντήσεις με άτομα, στα οποία παρέδιδε δέματα που προσομοίαζαν σε «φιξάκια» κοκαΐνης, λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα χρηματικά ποσά. Παράλληλα, εντοπίστηκαν η κατοικία του και ένας χώρος που χρησιμοποιούσε ως «καβάτζα».

«Σούπερ μάρκετ» ναρκωτικών στη Μύκονο

Κατά τις έρευνες που πραγματοποιήθηκαν στην κατοχή του, στην οικία, στην καβάτζα και στο όχημά του βρέθηκαν και κατασχέθηκαν:

• 239 φιξάκια κοκαΐνης, καθώς και ροζ κοκαΐνη συνολικού βάρους 296,5 γραμμαρίων,
• συσκευασίες κατεργασμένης κάνναβης (σοκολάτα) συνολικού βάρους 154 γραμμαρίων,
• 37 φιξάκια κεταμίνης συνολικού βάρους 31,3 γραμμαρίων,
• 31 γραμμάρια παραισθησιογόνων μανιταριών σε μορφή σκόνης,
• 50 ναρκωτικά δισκία,
• ζυγαριά ακριβείας,
• 8.000 ευρώ, 1.160 δολάρια και
• κινητό τηλέφωνο.

Η Αστυνομία εκτιμά ότι ο κατηγορούμενος θα αποκόμιζε από τη διακίνηση των ναρκωτικών παράνομο περιουσιακό όφελος ύψους 45.085 ευρώ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Επιπλέον, από την έρευνα στη βάση δεδομένων της ΕΛ.ΑΣ. προέκυψε ότι σε βάρος του εκκρεμούσε ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης από τις ιταλικές αρχές για λαθροδιακίνηση, καθώς και μέτρο άρνησης εισόδου και διαμονής στον χώρο Schengen από τις γερμανικές αρχές.

Ο συλληφθείς οδηγήθηκε στην αρμόδια εισαγγελική Αρχή, ενώ οι κατασχεθείσες ναρκωτικές ουσίες θα αποσταλούν στην αρμόδια χημική υπηρεσία για εξέταση.

Η συζήτηση γύρω από τις ρυθμίσεις ληξιπρόθεσμων οφειλών επανέρχεται διαρκώς στον δημόσιο διάλογο, συχνά με όρους ηθικής αντιπαράθεσης. Από τη μία πλευρά, διατυπώνεται η άποψη ότι οι συνεχείς ρυθμίσεις αδικούν τους συνεπείς φορολογουμένους και από την άλλη, υποστηρίζεται ότι χωρίς αποτελεσματικούς μηχανισμούς ρύθμισης, μεγάλο μέρος των οφειλών καθίσταται πρακτικά ανεπίδεκτο είσπραξης, με την πραγματικότητα να βρίσκεται, όπως συμβαίνει συνήθως, κάπου στη μέση.

Η εμπειρία των τελευταίων ετών αποδεικνύει ότι οι έκτακτες οικονομικές συνθήκες, η οικονομική κρίση, η πανδημία, η ενεργειακή κρίση και οι πληθωριστικές πιέσεις δημιούργησαν σημαντικές δυσκολίες στη ρευστότητα χιλιάδων επιχειρήσεων και νοικοκυριών, με αποτέλεσμα πολλοί φορολογούμενοι να μην είναι συνεπείς όχι από επιλογή, αλλά από πραγματική οικονομική αδυναμία.

Σε αυτό το πλαίσιο, η πρόσφατη δυνατότητα ρύθμισης οφειλών σε έως 72 δόσεις αποτελεί μια ουσιαστική ευκαιρία επανένταξης πολλών οφειλετών στη φορολογική κανονικότητα. Ως γνωστόν, η ρύθμιση αφορά πάνω από ένα εκατομμύριο φυσικά πρόσωπα και πάνω από 200.000 επιχειρήσεις με εκτιμώμενα χρέη άνω των 90 δισ. ευρώ, καλύπτοντας ληξιπρόθεσμες ή αρρύθμιστες οφειλές που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, με την προϋπόθεση ότι δεν έχουν ήδη υπαχθεί σε άλλη ρύθμιση έως τις 21 Απριλίου 2026. Η ρύθμιση αυτή δεν αφορά διαγραφή χρεών ούτε επιβράβευση της ασυνέπειας, αλλά πρόκειται για έναν ρεαλιστικό μηχανισμό που επιτρέπει την επανεκκίνηση της εισπραξιμότητας «βαλτωμένων» δημοσίων εσόδων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η φορολογική διοίκηση δεν ωφελείται όταν εκατοντάδες χιλιάδες οφειλές παραμένουν ανενεργές και πρακτικά ανεπίδεκτες είσπραξης, αντιθέτως, ωφελείται όταν οι πολίτες και οι επιχειρήσεις αποκτούν τη δυνατότητα να εξυπηρετούν σταδιακά τις υποχρεώσεις τους, παραμένοντας οικονομικά ενεργοί. Αλλωστε, μια επιχείρηση που λειτουργεί συνεχίζει να παράγει εισόδημα, να καταβάλλει φόρους, ασφαλιστικές εισφορές και να διατηρεί θέσεις εργασίας.

Επομένως, είναι αναγκαίο η πολιτεία να εξετάζει τη δημιουργία σταθερών και προβλέψιμων μηχανισμών ρύθμισης, με αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια, οι οποίοι θα απευθύνονται στη μεγάλη πλειονότητα των πραγματικά αδύναμων οφειλετών. Οι ρυθμίσεις δεν πρέπει να αποτελούν έκτακτες εξαιρέσεις που εμφανίζονται κάθε λίγα χρόνια, συνήθως προεκλογικά, αλλά μέρος μιας συνεκτικής πολιτικής διαχείρισης των ληξιπρόθεσμων οφειλών.

Η συνέπεια των φορολογουμένων ασφαλώς και πρέπει να επιβραβεύεται, όμως, εξίσου σημαντικό είναι να παρέχεται μια δεύτερη ευκαιρία σε όσους αποδεδειγμένα επιθυμούν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους, αλλά αδυνατούν να το πράξουν εφάπαξ. Μια ρεαλιστική ρύθμιση δεν αποδυναμώνει τη φορολογική συμμόρφωση, αντίθετα, την ενισχύει, καθώς επαναφέρει τους οφειλέτες στην οικονομική δραστηριότητα και αυξάνει τις πιθανότητες είσπραξης των δημοσίων εσόδων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Τελικά, η επιτυχία μιας φορολογικής  πολιτικής δεν κρίνεται μόνο από το ύψος των βεβαιωμένων οφειλών, αλλά κυρίως από το ποσοστό εκείνων που μπορούν πραγματικά να εισπραχθούν.

Ο Γιώργος Α. Κορομηλάς είναι φορολογικός σύμβουλος – πρόεδρος Ινστιτούτου Οικονομικών και Φορολογικών Μελετών

Ούτε μία ούτε δύο, αλλά έντεκα ψηφιακές ειδοποιήσεις κίνησης και συναγερμού μέσα σε μόλις ένα λεπτό κατέγραψε το σύστημα ασφαλείας ενός ενοίκου της πολυκατοικίας στα Πετράλωνα, λίγο πριν το κτίριο καταρρεύσει.

Όπως δήλωσε στον ΑΝΤ1 μια νεαρή γυναίκα που διατηρεί αποθήκη στο ισόγειο, «όλα χαθήκαν σε δευτερόλεπτα».

Το κτίριο είχε δώσει αρκετές ενδείξεις καθώς  «προειδοποιούσε από μέρες», σύμφωνα με τη μαρτυρία της Ρίας Τσάπα. Ο πατέρας της, που πήγε να πάρει τα εργαλεία του λίγο πριν την κατάρρευση, δεν μπορούσε να ανοίξει και να κλείσει την πόρτα της αποθήκης, ένδειξη πως ήδη υπήρχαν προβλήματα στη στατικότητα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Αναπάντητα ερωτήματα για την κατάρρευση

Πέντε ημέρες μετά το πρωτοφανές περιστατικό στην οδό Αλκμήνης, παραμένουν αναπάντητα τα κρίσιμα ερωτήματα γύρω από τα αίτια της κατάρρευσης που άφησε χωρίς στέγη επτά οικογένειες και προκάλεσε ανησυχία για την ασφάλεια των γειτονικών κτιρίων.

Σύμφωνα με την ΕΡΤ, οι έρευνες των αρμόδιων κλιμακίων βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, ενώ η πρόσβαση στα χαλάσματα παραμένει απαγορευμένη για λόγους ασφαλείας. Στο σημείο εξακολουθούν να βρίσκονται αστυνομικές δυνάμεις.

(ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ / EUROKINISSI)

Εκκενώθηκε η διπλανή πολυκατοικία

Παράλληλα, αποφασίστηκε η εκκένωση της διπλανής πολυκατοικίας μέχρι να ολοκληρωθούν οι έλεγχοι στατικής επάρκειας. Αντίστοιχοι έλεγχοι πραγματοποιούνται και σε παρακείμενο κτίριο που βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με το σημείο της κατάρρευσης.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

(ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ / EUROKINISSI)

Ανησυχία και αβεβαιότητα στους κατοίκους

Οι ένοικοι των γύρω κτιρίων εκφράζουν έντονη ανησυχία και ζουν σε καθεστώς αβεβαιότητας, περιμένοντας επίσημες διαβεβαιώσεις από τις αρχές για την ασφάλεια των σπιτιών τους.

Την ίδια ώρα, ειδικά συνεργεία συνεχίζουν τους τεχνικούς ελέγχους για να διαπιστωθεί αν τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες διατάξεις της οικοδομικής νομοθεσίας κατά την ανέγερση του κτιρίου και να αποσαφηνιστούν οι ακριβείς συνθήκες της κατάρρευσης.

Οι κάτοικοι της περιοχής έχουν ήδη υποστεί σοβαρές συνέπειες, καθώς ξεσπιτώθηκαν αιφνιδίως, έχασαν το σύνολο των προσωπικών τους αντικειμένων και παραμένουν χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα επιστροφής στα σπίτια τους.

Έντονες αντιδράσεις έχει προκαλέσει η σύλληψη του μοναδικού αγροτικού γιατρού στο Καστελόριζο, σε μια περίοδο που οι ελλείψεις στα νοσοκομεία παραμένουν σοβαρές. Η σύλληψη έγινε ύστερα από μήνυση που υπέβαλε εις βάρος του επιχειρηματίας του νησιού.

Η υπόθεση ξεκίνησε όταν ο γιατρός, ο οποίος είχε αναλάβει υπηρεσία στο Καστελόριζο περίπου έναν μήνα νωρίτερα, εξέφρασε δημόσια τη δυσαρέσκειά του για τις συνθήκες στέγασης και διαβίωσης που, όπως υποστήριξε, αντιμετώπιζε κατά την παραμονή του στο νησί.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του MEGA, ακολούθησε μήνυση για συκοφαντική δυσφήμιση, με αποτέλεσμα οι αστυνομικές Αρχές να προχωρήσουν στη σύλληψή του στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Ωστόσο, σύμφωνα με ανάρτηση του υπουργού Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, το συγκεκριμένο περιστατικό δεν έχει καμία σχέση με το Εθνικό Σύστημα Υγείας και πρόκειται περί περιστατικού του αγροτικού γιατρού με υπάλληλο του Δήμου και την Αστυνομία. «Ας σταματήσει επιτέλους η προπαγάνδα κατά του Εθνικού Συστήματος Υγείας», έγραψε χαρακτηριστικά.

Ως προς τα γεγονότα στο Καστελόριζο. Οι αγροτικοί ιατροί είχαν υποβάλει την παραίτησή τους η οποία είχε γίνει δεκτή από την 2η ΥΠΕ καθώς υπήρχαν πολλά προβλήματα συνεργασίας με τον Δήμο και την τοπική Κοινωνία. Ο Διοικητής της 2ας ΥΠΕ είχε προσπαθήσει να βρει λύση στην μεταξύ…

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

— Άδωνις Γεωργιάδης (@AdonisGeorgiadi) July 4, 2026

Ανησυχία για την υποστελέχωση των νοσοκομείων στα νησιά

Πίσω από τις καρτ ποστάλ του ελληνικού καλοκαιριού, η πραγματικότητα στα νησιά αποδεικνύεται δύσκολη. Οι δομές Υγείας λειτουργούν με σοβαρές ελλείψεις και αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τον αυξημένο αριθμό τουριστών που φτάνει κάθε χρόνο.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Στην Κρήτη, όπου εκτιμάται ότι πάνω από ένα εκατομμύριο επισκέπτες καταφθάνουν κάθε καλοκαίρι, τα προβλήματα υποστελέχωσης είναι έντονα. Πολλά τμήματα έχουν συγχωνευθεί ή σταματήσει προσωρινά τη λειτουργία τους.

«Όπως είναι η καρδιοχειρουργική κλινική του ΠΑΓΝΗ, η ΩΡΛ και η οφθαλμολογική κλινική και βεβαίως η παιδοψυχιατρική κλινική που είναι η μοναδική σε όλο το νότιο Αιγαίο έχει απομείνει τα τελευταία χρόνια με έναν γιατρό», δήλωσε ο πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων ΠΑΓΝΗ, Δημήτρης Βρυσάλης.

Αναπόφευκτα, πολλά περιστατικά νοσηλεύονται σε κλινικές άλλων ειδικοτήτων. «Παθολογικά περιστατικά μπορεί να τα δείτε στα χειρουργικά ή στην καρδιολογική. Ή τα αιματολογικά περιστατικά να τα δεις στην ουρολογική, με ό,τι επικινδυνότητα αυτό συνεπάγεται», πρόσθεσε ο ίδιος.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι το προσωπικό των νοσοκομείων της Κρήτης έχει μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια: από 6.701 εργαζόμενους το 2021, σήμερα αριθμεί μόλις 5.640, δηλαδή 1.061 λιγότερους, την ώρα που οι ανάγκες αυξάνονται.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Τεράστια τα κενά σε γιατρούς και νοσηλευτές

Το νοσοκομείο της Σύρου, που θεωρείται η «ναυαρχίδα» του ΕΣΥ στις Κυκλάδες, αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις προσωπικού. «Είμαστε χωρίς νευρολόγο. Το παθολογοανατομικό έκλεισε λόγω συνταξιοδότησης της γιατρού που υπήρχε», δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας του Σωματείου Εργαζομένων, Μάρκος Λουμίδης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, «Ένας ουρολόγος για όλο το μήνα. Ένας καρδιολόγος για όλο το μήνα ενώ προβλέπονται τέσσερις. Γυναικολόγος δύο αντί τεσσάρων. Έχουμε δύο αναισθησιολόγους αντί τεσσάρων, έναν νεφρολόγο αντί τριών και τρεις παθολόγους αντί για έξι. Δεν έχουμε ψυχίατρο ενηλίκων και κανέναν ειδικό γιατρό στα ΤΕΠ».

Ανάλογες ελλείψεις υπάρχουν και στο νοσηλευτικό προσωπικό. «Η νοσηλευτική υπηρεσία έχει 45 κενές οργανικές θέσεις. Σε κάθε νυχτερινή βάρδια είναι μία νοσηλεύτρια για 25-30 ασθενείς», πρόσθεσε ο κ. Λουμίδης.

Νοσοκομεία Λευκάδας και Νάξου με σοβαρές ελλείψεις

Το νοσοκομείο Λευκάδας εξυπηρετεί ασθενείς τόσο από τα γύρω νησιά όσο και από την ηπειρωτική χώρα. Οι ελλείψεις επηρεάζουν εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες. «Μία πολύ βασική ειδικότητα όπως είναι ο χειρουργός δεν καλύπτεται ο μήνας. Υπάρχουν μέρες που δεν εφημερεύει χειρουργός», τόνισε ο γραμματέας του Συλλόγου Εργαζομένων, Χρήστος Βεργίνης.

Στη Νάξο, το νοσοκομείο λειτουργεί με σημαντικά κενά. Για να θεωρείται ασφαλής η λειτουργία του απαιτούνται τουλάχιστον 17 γιατροί και 10 νοσηλευτές, αριθμοί που δεν καλύπτονται.

Αναστολή λειτουργίας σε κρίσιμα τμήματα

Πολλά νοσοκομεία έχουν αναγκαστεί να αναστείλουν τη λειτουργία βασικών τμημάτων. «Η μονάδα τεχνητού νεφρού θα μείνει με έναν γιατρό. Ενώ έχουμε ΜΕΘ υπερσύγχρονη, παραμένει κλειστή. Δεν λειτουργεί το μαιευτήριο και ο ψυχιατρικός τομέας του νοσοκομείου», επισήμανε ο κ. Βεργίνης.

Στη Ρόδο, οι κενές οργανικές θέσεις φτάνουν τις 220, ενώ στους εργαζόμενους οφείλονται περισσότερα από 15.000 ρεπό. Από τις επτά χειρουργικές αίθουσες λειτουργούν μόνο οι δύο, περιορίζοντας δραστικά τις δυνατότητες περίθαλψης.

Στην Κεφαλονιά, η στελέχωση των νοσηλευτικών υπηρεσιών φτάνει μόλις στο 50% των αναγκών. Το νοσοκομείο παραμένει χωρίς δερματολόγο, οδοντίατρο και ωτορινολαρυγγολόγο, ενώ δεν λειτουργούν η ψυχιατρική κλινική και η Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

Με τις ελλείψεις να χτυπούν «κόκκινο» και το προσωπικό να εργάζεται στα όρια της εξάντλησης, τα νησιά εισέρχονται στην καρδιά της τουριστικής σεζόν με την ελπίδα να μην υπάρξουν σοβαρά περιστατικά που θα δοκιμάσουν περαιτέρω το σύστημα Υγείας.

Σήμερα, 4 Ιουλίου 2026, οι Αμερικανοί γιορτάζουν 250 χρόνια ανεξαρτησίας.  Το αφήγημα της ανεξαρτησίας περικλείει ένα παράδοξο, αφού μόλις 13 χρόνια πριν οι ίδιοι φλογεροί επαναστάτες κατά της βασιλείας του Γεωργίου Γ’ είχαν υπερασπιστεί τη βρετανική αυτοκρατορία κατά των Γάλλων στον επταετή πόλεμο (1756-1763). Εκτός από τις εδαφικές προσαρμογές, τα δημοσιονομικά απόνερα του πολέμου εκείνου, με τη δημιουργία κολοσσιαίου εθνικού χρέους και την εξυπηρέτησή του, οδήγησαν έμμεσα τόσο στην Αμερικανική το 1776 όσο και στη Γαλλική Επανάσταση το 1789.

Από εκείνη την αρχική αντίφαση (νομιμόφρονες και επαναστάτες) η χώρα συστηματικά καλλιεργεί υπαρξιακές αντιφάσεις: Αν και η ληξιαρχική πράξη δημιουργίας  της σχετιζόταν με αντίδραση για την επιβολή δασμών, οι Αμερικανοί πλαισιώνουν την πρόκριση  χαμηλής φορολογίας με αλλεργία στη φοροδιαφυγή (το πανίσχυρο IRS). Αν και η αφορμή ήταν πεζή (δασμοί), η δικαιολόγηση της ανεξαρτησίας αξιοποίησε τις πανανθρώπινες αξίες του Διαφωτισμού.

Δύσκολα κρυβόταν η  ειρωνεία της συνύπαρξης μεγαλοστομίας για ελευθερία του ατόμου με το ότι η οικονομία (τουλάχιστον των νοτιότερων αποικιών) βασιζόταν σε βάναυση δουλεία.  Αλλά και ο ρόλος της θρησκείας δημιουργεί άλλη αντίφαση: η εποίκιση στον Βορρά είχε θρησκευτική αφετηρία, όμως το νέο κράτος, αν και θεοσεβούμενο, επιμελώς κρατούσε τη θρησκεία μακριά από τα κοινά. Στα πιο προσωπικά, ο πουριτανισμός συγκατοικεί με τη σεξουαλική ελευθεριότητα. Αργότερα, ο ιδρυτικός απομονωτισμός στεκόταν άβολα με τον ρόλο της υπερδύναμης: οι πρώτοι αντιιμπεριαλιστές βρέθηκαν να διαχειρίζονται αυτοκρατορία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Εκεί που άλλες χώρες θα αντιμετώπιζαν την ύπαρξη τέτοιων αντιφάσεων ως πρόβλημα προς διόρθωση, οι Αμερικανοί ποτέ δεν απέκτησαν Ροβεσπιέρο. Αντιθέτως, οι αναπόφευκτες εντάσεις  λειτουργούν ως στοιχεία δυναμισμού. Η συνύπαρξη απόψεων και η αποφυγή μονολιθικότητας μετατράπηκαν σε κρίσιμη αρετή. Ομως και αυτή δεν έρχεται χωρίς αντίδραση: το κυνήγι μαγισσών της αποικιακής Αμερικής παραπέμπει εύκολα στον μακαρθισμό του 1950. Στις ημέρες μας η ύπαρξη πανσπερμίας απόψεων αντιμετωπίζεται ως πρόβλημα από θιασώτες του MAGA.  Ενώ η ανεκτικότητα, για παράδειγμα στη Σκανδιναβία, αποτελεί καύχημα, πολλοί Αμερικανοί την επικηρύσσουν  ως παράγοντα παρακμής.

Ισως η δημιουργικότητα απαιτεί να μην επαναπαύονται σε βολική αυταρέσκεια. Ισως η ορατότητα των αντιφάσεων να ενθαρρύνει την αναζήτηση νέων λύσεων. Ισως, χωρίς την ανοχή στις αντιφάσεις, η αμερικανική να είχε την τύχη της σοβιετικής αυτοκρατορίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Ο μεγάλος αμερικανός ποιητής Walt Whitman το εντόπισε αυτό  στο «Τραγούδι του εαυτού μου» (Song of myself). To ποίημα σε 52 μέρη (όσα και οι εβδομάδες του έτους) δημοσιεύτηκε το 1855 στα πρόθυρα του εμφυλίου. Η αρχική του υποδοχή ήταν μάλλον αρνητική, αν και τώρα αναγνωρίζεται ως ένα από τα σημαντικότερα κείμενα που δείχνουν «τι εστί Αμερικανός». Στο προτελευταίο μέρος (51), αναρωτιέται  «Αντιφάσκω; Βεβαίως. Αντιφάσκω. / Είμαι μεγάλος. Εμπεριέχω πλήθη» – I contradict myself? /Very well then. Ι contradict myself/ (I am large. I contain multitudes) – Τον στίχο αυτόν δανείστηκε σε δικό του απολογισμό και ο Μπομπ Ντίλαν το 2020.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Οι Αμερικανοί δεν χάρηκαν τα 100 χρόνια της ανεξαρτησίας τους, αφού συνέπεσαν με το σοκ της ολοκληρωτικής εξολόθρευσης του εκστρατευτικού σώματος του στρατηγού Κάστερ από τους ινδιάνους Σιου. Τα 200 επισκιάστηκαν από την εθνική κατάθλιψη του Βιετνάμ.

Ισως, στα 250 τους,  αντί για αυτοκρατορικό κιτς, να γιόρταζαν την πληθωρικότητα και την συνύπαρξη αντιθέτων.

Ο Πλάτων Τήνιος είναι οικονομολόγος, ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιά.

Ο ΠΑΟΚ συνέχισε τις θετικές εμφανίσεις στην καλοκαιρινή του προετοιμασία, επικρατώντας με το εμφατικό 4-0 της Βέστερλο στο δεύτερο φιλικό επί ολλανδικού εδάφους. Η ομάδα του Αλέσιο Λίσι έδειξε ξανά πολύ καλά στοιχεία, με τον Γιάννη Κωνσταντέλια να ανοίγει τον δρόμο προς τη νίκη και τον Καμαρά να βάζει την υπογραφή του με δύο γκολ στο φινάλε της αναμέτρησης.

Πρώτο ημίχρονο

Ο «Δικέφαλος του Βορρά» μπήκε δυνατά στο παιχνίδι και δημιούργησε την πρώτη του καλή στιγμή μόλις στο 7ο λεπτό, όταν ο Ζίβκοβιτς δοκίμασε το πόδι του μετά από πάσα του Τέιλορ, όμως ο τερματοφύλακας της Βέστερλο αντέδρασε σωστά και απομάκρυνε τον κίνδυνο.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Λίγο αργότερα ο ΠΑΟΚ δέχθηκε ένα απρόοπτο πλήγμα, καθώς ο Σαρρής αποχώρησε τραυματίας με ενοχλήσεις στο γόνατο και τη θέση του πήρε ο Θυμιάνης. Η ομάδα της Θεσσαλονίκης συνέχισε να ελέγχει τον ρυθμό, με τον Ζαφείρη να απειλεί από μακρινή απόσταση στο 18′ και τον Μπέρδο να δοκιμάζει την τύχη του στο 39′, χωρίς όμως να καταφέρει να νικήσει τον αντίπαλο γκολκίπερ. Έτσι, οι δύο ομάδες οδηγήθηκαν στα αποδυτήρια χωρίς σκορ.

Δεύτερο ημίχρονο

Η υπεροχή του ΠΑΟΚ απέδωσε καρπούς στο 54ο λεπτό. Οι «ασπρόμαυροι» έφυγαν υποδειγματικά στην αντεπίθεση, ο Μύθου βρήκε τον Κωνσταντέλια και εκείνος με εξαιρετικό πλασέ έστειλε την μπάλα πρώτα στο δοκάρι και στη συνέχεια στα δίχτυα για το 1-0.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Η ομάδα του Αλέσιο Λίσι δεν κατέβασε ρυθμό και στο 63′ διπλασίασε τα τέρματά της με τον Θυμιάνη, ο οποίος εκτέλεσε με δύναμη μέσα από την περιοχή μετά από σέντρα και πέτυχε ένα πανέμορφο γκολ. Η Βέστερλο έφτασε κοντά στο 2-1 τρία λεπτά αργότερα, όμως ο Γκουγκεσασβίλι πραγματοποίησε εντυπωσιακή επέμβαση, στέλνοντας την μπάλα στο οριζόντιο δοκάρι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Στο τελευταίο κομμάτι του αγώνα ανέλαβε δράση ο Καμαρά. Στο 74′ εκμεταλλεύτηκε λάθος της αντίπαλης άμυνας, έκλεψε την μπάλα και με ψύχραιμο πλασέ έκανε το 3-0, ενώ τέσσερα λεπτά αργότερα ολοκλήρωσε την εξαιρετική του εμφάνιση με δεύτερο προσωπικό γκολ, διαμορφώνοντας το τελικό 4-0. Παράλληλα, ο Λίσι μοίρασε χρόνο συμμετοχής σε αρκετούς νεαρούς ποδοσφαιριστές, ενώ ανεπίσημο ντεμπούτο πραγματοποίησε και ο Αρίτζ Ελουστόντο.

ΠΑΟΚ (Λίσι): Τσιφτσής (46′ Γκουγκεσασβίλι), Κένι (64′ Λύρατζης), Ελουστόντο (31′ Κοσίδης, 80′ Κωττάς), Μιχαηλίδης (31′ Μπαταούλας), Τέιλορ (64′ Γκόμεζ), Σαρρής (12′ Θυμιάνης, 64′ Καμαρά), Ζαφείρης (31′ Τσοπούρογλου), Ζίφκοβιτς (31′ Χατσίδης, 80′ Ντούνγκα), Κωνσταντέλιας (64′ Πέλκας), Μπέρδος (46′ Μπαλντέ), Μύθου (64′ Γερεμέγιεφ).

Βέστερλο (Σαράι): Λάθουβερς, Λαπάζ, Μουνθ, Σίντορτσουκ, Πατράο, Καμόνι, Σακαμότο, Εμπαμπά, Ασπολά, Φαν ντεν Κέιμπους, Μπαϊράμ.

Οποιος την είδε, σίγουρα θυμάται τη βρετανική σειρά «Yes minister»: μία μοναδική ανατομία της εξουσίας: ένας καλοπροαίρετος πλην αβαθής υπουργός δίνει διαρκώς αυστηρές εντολές. Ομως το γραφειοκρατικό «βαθύ κράτος» πράττει τα ακριβώς αντίθετα, συχνά σώζοντας από το χάος. Επιπλέον, στο τέλος, ενώ τον έχει αγνοήσει πλήρως, τον συγχαίρει για τις… σωτήριες ιδιοφυείς εντολές του…

Τηρουμένων των περιορισμών της πραγματικότητας, αυτό εξελίσσεται επί μήνες από διεθνή στρατιά διπλωματών και στρατιωτικών του ΝΑΤΟ, υπό την αφανή καθοδήγηση του γ.γ. Ρούτε προκειμένου να απενεργοποιηθεί η απειλή μιας «βόμβας» στην επερχόμενη Σύνοδο Κορυφής της Αγκυρας. Που σήμερα φαντάζει απείρως ηρεμότερη από ό,τι μόλις ένα μήνα πριν – και αυτό δεν έγινε μόνο του.

Ομως θα επικρατήσει; Ή, τελικά, η 7η Ιουλίου θα αποδειχθεί μία εγκόσμια «Dies irae» – «Ημέρα οργής»;

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η φράση «Dies irae», τόσο μέσα από τις τιμωρητικές αντιλήψεις και τη νεκρώσιμη ακολουθία της Καθολικής Εκκλησίας, όσο και από τα εξωπραγματικής δύναμης Ρέκβιεμ του Μότσαρτ και του Βέρντι, έγινε διαχρονικό παγκόσμιο σύμβολο τρόμου, επισείοντας τη Δευτέρα Παρουσία: την ημέρα που η οργή ενός όχι τόσο συμπονετικού Θεού θα αφανίσει τον αμαρτωλό (του) κόσμο. Ενώ όμως αυτή αναμένεται επί χιλιετίες, μία πολύ πιο επείγουσα, απτή, πιο συμμαζευμένη μα γήινη εκδοχή περιβάλλει τη Σύνοδο, την οποία τουλάχιστον δύο άνθρωποι μάλλον θα παρακολουθήσουν από τον καναπέ τους τρώγοντας ποπ κορν: ο Πούτιν και ο Σι Τζινπίνγκ. Επειδή αν επαληθευτούν οι προαναγγελθείσες συγκρούσεις η Dies Irae θα γίνει πραγματικότητα – για την Ευρώπη.

Στην Αγκυρα, ανάμεσα σε δεκάδες «συμμάχους», η Ελλάδα προσέρχεται με τρεις βεβαιότητες και ένα, πλην μέγιστο, ερώτημα. Η πρώτη – εξαιρετικά σημαντική – βεβαιότητα είναι ότι μεταξύ αυτών ο μόνος αληθινός σύμμαχός της, όπως και της Κύπρου, είναι η Γαλλία. Ουδείς άλλος. Η δεύτερη, εξίσου σημαντική μα με την αντίθετη, αρνητική έννοια, είναι ότι η Τουρκία καθίσταται πλέον καθημερινά όλο και πιο επιθετική εχθρική δύναμη, η οποία επιπλέον διαρκώς ανακτά έδαφος όπου έχει επιχειρήσει να το κερδίσει η Ελλάδα – η Αίγυπτος δείχνει να είναι το πιο πρόσφατο παράδειγμα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η τρίτη βεβαιότητα είναι ότι, ειδικότερα στο πλαίσιο των ευρωπαίων εταίρων στο ΝΑΤΟ, η Ελλάδα έχει πλέον ανοιχτά επιθετικά απέναντί της το Βερολίνο. Πάντοτε το είχε, ιδίως στη «ζυγαριά» με την Τουρκία. Ομως τώρα, μετά τις σκληρές κινήσεις Μερτς να «σκοτώσει» τον λεγόμενο «κατακορυφο άξονα» συμμαχώντας ανοιχτά με την Αγκυρα στην πράξη εναντίον της Ελλάδας, το πρόβλημα έχει αλλάξει επίπεδο δραματικά.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Τέλος, το μέγα ερώτημα που θα τα κρίνει όλα: πού στέκονται οι ΗΠΑ σε αυτό το σχήμα, που έχει μεταβληθεί ριζικά, καθώς στην εξίσωση συμπρωταγωνιστεί πλέον το Ισραήλ. Μέχρι στιγμής ο Τραμπ ακολουθεί ένα μοτίβο: λέει πληθωρικά στον Ερντογάν ό,τι θέλει να ακούει, μα την κρίσιμη ώρα κάνει πάντα εκείνα που πρέπει. Αν αυτό δεν αλλάξει, η Ελλάδα και η Dies irae δεν θα βρεθούν σύντομα, ή καθόλου. Η Τουρκία τότε θα έχει πρόβλημα. Αλλωστε ο Τραμπ την εγκωμίασε λέγοντας κάτι βαθιά δισυπόστατο: ότι χωρίς αυτόν η Αγκυρα θα βρισκόταν σίγουρα στο πλευρό του Ιράν…

Με τη συμπλήρωση 250 χρόνων από την ανακήρυξη της αμερικανικής ανεξαρτησίας, αμφότερες οι άλλοτε παντοδύναμες χώρες, και εκείνη που απελευθερώθηκε και εκείνη που αναγκάστηκε να παραχωρήσει την ανεξαρτησία, εμφανίζονται όχι απλώς αποδυναμωμένες αλλά μεταλλαγμένες. Παρότι διατηρούν τα – κοινά στις περισσότερες περιπτώσεις – χαρακτηριστικά τους – την ειδική σχέση με το χρήμα και τη βία, τον μερκαντιλισμό, την κοινωνική και οικονομική ανισότητα, την υπεροψία μαζί με πρακτικότητα, εργατικότητα, ανθεκτικότητα –, έχουν βαθιά αλλάξει και, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, εκπέσει από γεωπολιτική, πολιτιστική αλλά και καθαρά υλική άποψη. Κι αν τις ίδιες τις καίει κυρίως αυτή η τρίτη πτυχή, ο υπόλοιπος κόσμος υποφέρει περισσότερο από την απώλεια κύρους, ρόλου και πυγμής.

Ο 21ος αιώνας είναι τρομερός όχι μόνο για τη βίαιη προς το κενό μετακίνηση των αξόνων του αλλά και γιατί αυτή συνοδεύτηκε με κατάρρευση των αγγλοσαξονικών θεμελίων του.

Η εξέλιξη δεν ήταν ούτε ξαφνική ούτε γραμμική, πήρε όμως χαρακτήρα χιονοστιβάδας την τελευταία δεκαετία, με έτος καμπής το 2016, που για τη Μεγάλη Βρετανία σφραγίστηκε από το Μπρέξιτ και για τις ΗΠΑ από την πρώτη εκλογή Τραμπ. Από τότε τα πράγματα διαρκώς επιδεινώνονται, ακολουθώντας τη γενική κατεύθυνση και τη νέα τάση που επέβαλαν τα δύο κοσμοϊστορικά γεγονότα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η Βρετανία, που ετοιμάζεται αυτές τις μέρες να αλλάξει τον έβδομο πρωθυπουργό της από τότε που αυτοτιμωρήθηκε με έξοδο από μια Ευρωπαϊκή Ενωση την οποία είχε κόψει και ράψει στα μέτρα της, είναι σήμερα μια χώρα διχασμένη, φτωχότερη, απομονωμένη, μη κυβερνήσιμη και, για πρώτη ίσως φορά στην ιστορία της, χωρίς αυτοπεποίθηση και προοπτική – ή με μόνη προοπτική την απογοήτευση που φέρνει γκρίνια, δυσπιστία και σπρώχνει σε αλλαγές προς το χειρότερο. Το Μπρέξιτ προκάλεσε πολιτική έκρηξη – το πρώην σταθερότερο πολίτευμα του κόσμου είναι πλέον ένα από τα πιο ευάλωτα και απρόβλεπτα –, διέρρηξε την κοινωνική συνοχή – με πρώτο θύμα το κοινωνικό κράτος και το άλλοτε πετράδι στο στέμμα του, το εθνικό σύστημα υγείας –, οδήγησε σε απώλεια στήριξης.

Οι αιτίες του ήταν βαθύτερες από το ρίσκο που πήρε ο τότε πρωθυπουργός Κάμερον κι εκμεταλλεύτηκε, αποκλειστικά για λόγους προσωπικού συμφέροντος, ο μετέπειτα πρωθυπουργός – μπουφόνος Μπόρις Τζόνσον, ή από την πολύ αποτελεσματικότερη, λόγω λαϊκισμού – «Να πάρουμε πίσω τον έλεγχο» –, καμπάνια των υποστηρικτών της εξόδου. Η ήδη μειωμένη βρετανική ισχύς, σε συνδυασμό με μια αίσθηση υπεροχής αλλά και απυρόβλητου – όσο υπήρχε ο αγγλοσαξονικός κόσμος – οδήγησαν στην ύβριν. Η οποία, με τη σειρά της, καταβροχθίζει πολιτικά προγράμματα και πρωθυπουργούς, όπως ο άχρωμος, αλλά κυρίως άτυχος, Στάρμερ, θύμα λιγότερο της έλλειψης χαρίσματός του και πιο πολύ της αδυναμίας να υπάρξει ελπίδα ώστε να πιαστεί από κάπου ο λαός και οι πολιτικοί του εκπρόσωποι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Πιο δριμεία, βέβαια, και διεθνώς πιο δραματική είναι η πτώση της Αμερικής, που φτάνει σε ένα χωρίς επιστροφή απόγειο. Η άλλοτε «χώρα στην κορυφή του λόφου» θα γιορτάσει, με τηλεκατευθυνόμενες από τον Λευκό Οίκο εκδηλώσεις προπαγάνδας, τα 250ά γενέθλιά της με εντελώς διαφορετικό πρόσωπο: χωρίς δημοκρατία και ως πλήρης πλουτοκρατία, χωρίς διεθνές κύρος και συμμάχους, ξεπερασμένη από την αυταρχική αλλά στοχοπροσηλωμένη Κίνα, μπλεγμένη σε πολέμους που δεν ορίζει και σε μια υπόγεια εμφύλια σύρραξη που δεν θα αργήσει να ξεσπάσει. Η πορεία προς τον γκρεμό δεν άρχισε ούτε το 2016, ούτε το 2024, αλλά είναι αναμφισβήτητο ότι η δεύτερη εκλογή Τραμπ υπήρξε βαριά ταφόπλακα, μέσα κι έξω από την Αμερική.

Στη δημόσια σφαίρα η ιδιότητα του φιλοσόφου αντιμετωπίζεται ενίοτε με αμηχανία, υποβιβαζόμενη σε μουσειακό κατάλοιπο ή σε άγονη θεωρητικολογία στερούμενη πρακτικής αξίας. Εντούτοις η φιλοσοφία συνιστά πρωτίστως ζώσα πρακτική, μέθοδο συνυφασμένη με την τέχνη του βίου και με βλέψη την εμβάθυνση της αυτονομίας μας. Εταιρείες όπως η Anthropic, η DeepMind και η OpenAI προσλαμβάνουν φιλοσόφους, αδημονώντας να θωρακίσουν κανονιστικά τα προϊόντα τους, δεδομένου ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν συνιστά απλώς τεχνικό πρόβλημα, αλλά ηθικό, πολιτικό και ανθρωπολογικό ζήτημα.

Οι φιλόσοφοι – τουλάχιστον όσοι αναλαμβάνουν το πρόταγμα της αυτονομίας – απεκδύονται πλέον τον ρόλο του κήνσορα εκ των υστέρων. Εισέρχονται, όταν δεν πρόκειται για αποστόλους του ευαγγελίου μιας τεχνικής εσχατολογίας ή προφήτες μιας επικείμενης τεχνοσυντέλειας, ως συνδιαμορφωτές της τεχνητής νοημοσύνης στα εργαστήρια, επιφορτισμένοι με το άχαρο καθήκον να τιθασεύσουν τους μαθητευόμενους μάγους ευελπιστώντας να υπερασπιστούν την ανθρωπινότητά μας ενώπιον της αλγοριθμικής κυριαρχίας.

Η παρουσία τους κρίνεται απαραίτητη λόγω ομόριζων αναγκαιοτήτων. Οι φιλόσοφοι συνεισφέρουν στην ευθυγράμμιση της μηχανής με θεμελιώδεις αξίες, κωδικοποιώντας τες σε λειτουργικούς κανόνες, ώστε αυτή να μην καθίσταται επικίνδυνη. Διαμορφώνουν τον «χαρακτήρα» της, απαντώντας στο ερώτημα τι είδους συνομιλητής, συνεργάτης ή σύντροφος πρέπει να είναι. Διαυγάζουν το οντολογικό καθεστώς της εικαζόμενης συνείδησής της και διερωτώνται για τη δημοκρατική νομιμοποίησή της. Τέλος, επωμίζονται την αποδόμηση του ανθρωπομορφισμού. Οταν η μηχανή παρουσιάζεται ως διανοητικός εταίρος που δήθεν «απολαμβάνει» τον διάλογο, εκείνοι υπενθυμίζουν πως, όσο πειστικά κι αν προσομοιώνει τη γλώσσα, ούτε κατανοεί ούτε νοηματοδοτεί.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Κατασκευάζοντας μια συνομιλούσα μηχανή, οι εταιρείες σχεδιάζουν εν τοις πράγμασι μια μορφή ανθρωπολογίας καταρρίπτοντας το επιχείρημα για την ουδετερότητα της τεχνικής με αναφορά στη χρήση της. Εν προκειμένω ο ψηφιακός ανθρωπισμός φασματογραφεί τις ανθρώπινες δραστηριότητες, διακρίνοντας όσες φέρουν εργαλειακή αξία από εκείνες που εμπεριέχουν εγγενή αξία. Οσες εργασίες είναι ανθυγιεινές, επικίνδυνες ή ανεπιθύμητες, καθότι γραφειοκρατικές και πληκτικές, χρήζουν αυτοματοποίησης. Αντιθέτως η καλλιτεχνική δημιουργία, η αναζήτηση της αλήθειας και της δικαιοσύνης, ο έρωτας, η φιλία, η ανατροφή των παιδιών, η φροντίδα των ηλικιωμένων γονιών, το φιλοσοφείν συνιστούν αυτοσκοπούς που μας συγκροτούν ως έμβια κοινωνικοϊστορικά όντα. Η εκχώρησή τους στις μηχανές δεν αποτελεί πρόοδο, αλλά βαθμιαία συντελούμενη εν αγνοία μας απαλλοτρίωση της ανθρωπινότητάς μας εν ονόματι της άνεσης.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η μη ευθυγραμμισμένη ραγδαία εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης μοιάζει με την ξέφρενη ανέγερση ενός αλγοριθμικού Πύργου της Βαβέλ, δίχως μέριμνα για την ανθρωποκεντρική επάρκεια των θεμελίων. Στερούμενοι φρόνησης, φαντασίας και συμπόνιας, οι αλγόριθμοι καθιστούν τον φιλόσοφο αναντικατάστατο, πλην όμως ουδόλως μοναδικό, κηπουρό των αναφυόμενων ηθικών εντάσεων. Ελλοχεύει, ωστόσο, ο κίνδυνος μιας επιτελεστικής ηθικολογίας. Δίχως δικαίωμα αρνησικυρίας και αποκλειόμενος από τις κρίσιμες αποφάσεις, ο φιλόσοφος, ο οποίος επιλέγεται, αξιολογείται, αμείβεται και απολύεται από την ίδια την εταιρεία που υποτίθεται ότι εποπτεύει, εκφυλίζεται σε άλλοθι ηθικής ευαισθησίας ή εκμαυλίζεται σε ιερέα μιας εταιρικής μεταφυσικής.

Απέναντι στην αλγοριθμική Σφίγγα οφείλουμε ως ανθρωπότητα ν’ αποφύγουμε την ύβριν του Οιδίποδα, δηλαδή να επιλύσουμε το αίνιγμα αγνοώντας τον ίδιο μας τον εαυτό. Διότι η τεχνολογία, εκμηδενίζοντας την απόσταση με τον κόσμο, συγχρόνως μας απομακρύνει από το μύχιο τοπίο μας. Οσοι φιλόσοφοι επαγρυπνούν οφείλουν να το φωτίζουν ώστε να μην υπνοβατούμε στην εικονιστική καθημερινότητα καταλήγοντας να προσομοιώνουμε τον εαυτό μας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Οι εταιρείες, επ’ ουδενί μεταβληθείσες αιφνιδίως σε πλατωνικές ακαδημίες, δεν προσλαμβάνουν φιλοσόφους για την αναζήτηση της σοφίας, αλλά επειδή τα προϊόντα τους παράγουν πια τρόπους ζωής. Η ορθή στάση του φιλοσόφου παραμένει εκείνη ενός μεθοριακού συνοδοιπόρου της τεχνητής νοημοσύνης στην εικονιστική συνθήκη που ασκείται στην αυτογνωσία και στην επιμέλεια εαυτού, φιλοδοξώντας να συμβάλει ως ακρίτας του σκέπτεσθαι στην ατομική και δημοκρατική αυτοδιακυβέρνηση.

Τοιουτοτρόπως το ριζικό διακύβευμα συμπυκνώνεται σε μια απορία. Αραγε υπό ποιες προϋποθέσεις οι φιλόσοφοι θα συνεισφέρουν στην πραγμάτωση του προτάγματος της αυτονομίας συνδράμοντας την τεχνητή νοημοσύνη να καταστεί συμβατή με την ανθρωπινότητά μας, ει δυνατόν εμπλουτίζοντάς την; Ή μήπως, διαφθειρόμενοι, θα επικουρήσουν τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης στον εξευγενισμό της συντελούμενης απανθρωποποίησης;

Ο Θεοφάνης Τάσης είναι φιλόσοφος και διδάσκει Φιλοσοφία της Πληροφορίας στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο. Το τελευταίο του βιβλίο «Ψηφιακός Ανθρωπισμός ΙΙ: Τεχνητή Νοημοσύνη και Τέχνη του Βίου» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός

Πριν ένα ζώο βρεθεί στον δρόμο, πριν γίνει «ακόμη ένα αδέσποτο», πριν καταλήξει σε ένα καταφύγιο, σε μια αγγελία υιοθεσίας ή σε μια ανάρτηση απόγνωσης, υπάρχει πάντα μια προηγούμενη πράξη. Μια γέννα που δεν καταγράφηκε. Ενα ζώο που δεν στειρώθηκε. Ενας κηδεμόνας που δεν ανέλαβε την ευθύνη. Μια αυλή, ένα υπόγειο, ένας στάβλος, ένα χωράφι, ένας χώρος όπου γεννήθηκαν κουτάβια ή γατάκια χωρίς κανέναν σχεδιασμό για το μέλλον τους.

Η συζήτηση για τα αδέσποτα στην Ελλάδα ξεκινά συνήθως από το τέλος της διαδρομής: από τα ζώα που περιφέρονται πεινασμένα, από τους δήμους που αδυνατούν να ανταποκριθούν, από τα καταφύγια που γεμίζουν, από τους εθελοντές που εξαντλούνται. Ομως το πραγματικό ερώτημα βρίσκεται πολύ πιο πίσω. Πριν γίνουν αδέσποτα, γεννήθηκαν κάπου. Και εκεί πρέπει να αναζητηθεί η ευθύνη.

Οι σκύλοι που κανείς δεν θέλει να βλέπειgoogletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Σύμφωνα με έρευνες, αλλά και με τη σταθερή εικόνα που μεταφέρουν φιλοζωικά σωματεία από πολλές περιοχές της χώρας, η πλειοψηφία των αδέσποτων σκύλων δεν είναι «τυχαία» ζώα. Είναι, σε μεγάλο βαθμό, κυνηγετικοί και ποιμενικοί σκύλοι. Ζώα εργασίας, ζώα που χρησιμοποιήθηκαν, ζώα που γεννήθηκαν ανεξέλεγκτα, ζώα που κάποια στιγμή κρίθηκαν «περιττά», «άχρηστα», «ανεπαρκή» ή απλώς ανεπιθύμητα.

Αυτό είναι ένα κρίσιμο στοιχείο που σπάνια λέγεται καθαρά. Το πρόβλημα των αδέσποτων δεν παράγεται μόνο στις πόλεις, ούτε μόνο από την κλασική εγκατάλειψη ενός ζώου συντροφιάς. Παράγεται και στην περιφέρεια, από ανεξέλεγκτες γέννες, από αστείρωτα δεσποζόμενα, από σκύλους που αλλάζουν χέρια χωρίς ουσιαστική καταγραφή, από ζώα που δεν παρακολουθεί κανείς μέχρι να βρεθούν στον δρόμο.

Ο Νόμος 4830/2021 έθεσε ένα διαφορετικό πλαίσιο: ηλεκτρονική σήμανση, καταγραφή, ιχνηλασιμότητα, υποχρεώσεις κηδεμόνων και, κυρίως, την υποχρέωση στείρωσης ή, εναλλακτικά, αποστολής δείγματος γενετικού υλικού DNA. Η λογική του είναι σαφής: κανένα ζώο δεν πρέπει να βρίσκεται εκτός συστήματος. Κάθε ζώο πρέπει να έχει ταυτότητα, διαδρομή, κηδεμόνα και ευθύνη.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Στην Ελλάδα υπάρχει ήδη το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς. Μέσα από αυτό καταγράφονται στοιχεία ζώων, ιατρικές πράξεις και κρίσιμα συμβάντα ζωής, όπως σήμανση, απώλεια, εύρεση, μεταβίβαση, υιοθεσία και αναδοχή. Το εργαλείο υπάρχει. Το ερώτημα είναι αν αξιοποιείται ως μηχανισμός πρόληψης ή αν παραμένει ένα ψηφιακό αρχείο που δεν φτάνει στην πραγματική πηγή του προβλήματος.

Η εφαρμογή παραμένει ζητούμενο για 5 χρόνια

Σχεδόν πέντε χρόνια μετά την ψήφιση του νόμου, η εφαρμογή του δεν έχει φτάσει ακόμη στο σύνολο της κοινωνίας. Η υποχρέωση στείρωσης ή DNA εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται από πολλούς ως θεωρητική πρόβλεψη. Η ιχνηλασιμότητα παραμένει άνιση. Οι ανεξέλεγκτες γέννες συνεχίζονται. Τα κουτάβια και τα γατάκια εξακολουθούν να «χαρίζονται» χωρίς έλεγχο, χωρίς σήμανση, χωρίς καταγραφή, χωρίς εγγύηση για το πού θα καταλήξουν.

Και μάλλον δεν είναι τυχαίο ότι ο νομοθέτης αντιμετωπίζει την εγκατάλειψη όχι ως απλή παράβαση, αλλά ως πράξη με ποινική απαξία. Η εγκατάλειψη ζώου συντροφιάς συνιστά ποινικό αδίκημα, ενώ η εγκατάλειψη νεογέννητων ζώων διώκεται σε βαθμό κακουργήματος. Ο νόμος αναγνωρίζει αυτό που η κοινωνία συχνά προσπαθεί να υποβαθμίσει: ότι η στιγμή που ένα ζώο αφήνεται αβοήθητο δεν είναι μια «δύσκολη απόφαση», ούτε μια «ατυχής κατάληξη». Είναι κρίκος της ίδιας αλυσίδας που αρχίζει από την ανεξέλεγκτη γέννα και καταλήγει στον δρόμο.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Καμία πλατφόρμα δεν αρκεί χωρίς πρόληψη

Καμία πλατφόρμα δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα αν συνεχίζουμε να θεωρούμε φυσιολογικό να γεννά ένα ζώο ξανά και ξανά επειδή «κάπου θα δοθούν τα μικρά». Δεν είναι αθώο. Δεν είναι ιδιωτική υπόθεση. Είναι η αρχή της αλυσίδας που οδηγεί στον υπερπληθυσμό, στην εγκατάλειψη, στα καταφύγια που ασφυκτιούν και στους δήμους που καλούνται να διαχειριστούν συνέπειες επιλογών που έγιναν πολύ νωρίτερα.

Η Ευρώπη δείχνει πλέον ότι η επόμενη μεγάλη μάχη δεν θα δοθεί μόνο στην περισυλλογή, αλλά στην ιχνηλασιμότητα. Οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες για σκύλους και γάτες βάζουν στο επίκεντρο την υποχρεωτική σήμανση, την καταγραφή, την εκτροφή, την εισαγωγή, τη στέγαση και τη διαχείριση των ζώων. Με απλά λόγια: κάθε ζώο πρέπει να έχει προέλευση και υπεύθυνο άνθρωπο πίσω του.

Η προστασία των ζώων δεν αρχίζει όταν ένα ζώο βρεθεί στον δρόμο. Αρχίζει πολύ νωρίτερα: στη στείρωση, στη σήμανση, στην υπεύθυνη μεταβίβαση, στον έλεγχο της γέννας, στην ιχνηλασιμότητα. Αν δεν ξέρουμε από πού έρχονται τα ζώα, δεν θα μπορέσουμε ποτέ να σταματήσουμε το πού καταλήγουν.

Πάντα τέτοιες μέρες οι πανεπιστημιακοί παθαίναμε κρίση ταυτότητας. Είχαμε διδάξει όλο το εξάμηνο ψυχή τε και σώματι κι όταν έφτανε η ώρα των εξετάσεων και της διόρθωσης των γραπτών αναρωτιόμασταν τι νόημα έχει το επάγγελμά μας. Διορθώναμε με τις ώρες σκυμμένοι πάνω απ’ τα γραπτά και βλέπαμε πόσο περιορισμένη ήταν η ανταπόκριση σε όσα είχαμε προσπαθήσει να μεταδώσουμε. Κυκλοφορούσαν και μερικά ανέκδοτα: ό,τι και να ‘χει γράψει, αν βάλει τον Χίτλερ στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και όχι στον Α΄, πρέπει να περάσει – χρειαζόμαστε ένα 50% επιτυχίας, τουλάχιστον…

Και τι έχει αλλάξει φέτος και χρησιμοποιώ τον δραματικό τίτλο «Τέλος εποχής»; Λοιπόν, φέτος, δεν χρειάστηκε να σκύψω πάνω από τα γραπτά, να ξεδιαλύνω αν κάτι είναι σωστό ή λάθος, εύστοχο ή άστοχο. Φέτος άνοιγα την κόλλα αναφοράς και την έκλεινα με μια ματιά. Ηταν σχεδόν λευκή… Αυτό δεν είναι πια κρίση ταυτότητας, είναι ακύρωση.

Δίδαξα το μάθημα «Εισαγωγή στη νεοελληνική φιλολογία», μάθημα υποχρεωτικό για τα δύο από τα τρία τμήματα της Φιλοσοφικής Σχολής. Είχα 257 εγγεγραμμένους φοιτητές, πρωτοετείς και περασμένων ετών, στην παράδοση έρχονταν περίπου τριάντα και στις εξετάσεις έγραψαν 180. Υπολόγιζα πόσες μέρες θα έπρεπε να διορθώνω – και δεν χρειάστηκα παρά μόνο τον κόπο να ανοίγω και να κλείνω μια κόλλα, πού και πού κάποια απάντηση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Δύο άριστοι φοιτητές (που είχαν εγκαταλείψει άλλες σπουδές για να έρθουν στις ανθρωπιστικές επιστήμες), πέντε-έξι αρκετά καλοί, με το ζόρι μερικά πεντάρια, ενώ η μεγάλη μάζα πήρε ένα συμβολικό τρία. Δούλεψα για λιγότερους από 10 ανθρώπους. Είναι φανερό ότι το σύστημα που ξέραμε πέθανε. Ακούω πως σε κάποιες άλλες σχολές και στα κεντρικά πανεπιστήμια η κατάσταση είναι καλύτερη, πως υπάρχουν ακόμα και «σπασικλάκια». Τι κάνουμε, όμως, με το μεγάλο πλήθος;

Παιδιά όμορφα, φωτεινά, που σε κοιτούν με ευγενικό χαμόγελο παραδίδοντας την κόλλα τους – κι εγώ να μην μπορώ να τους προσφέρω τίποτα; Αλλά εντυπωσιακή είναι και η παραίτησή τους: τα παιδιά αυτά δεν διαμαρτυρήθηκαν, δεν ξεσηκώθηκαν! Είχα φοβηθεί πως θα κατακλυστώ από επιθετικές απαιτήσεις, κι όμως τίποτα: σιωπή και αποδοχή. Τα θέματα, εννοείται, ήταν βατά και ολόκληρο το μάθημα αναρτημένο στην ιστοσελίδα του.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Τρίζουν τα θεμέλια του πολιτισμού μας. Η εκπαίδευση έχει ολοκληρωτικά αποτύχει, η αξία της μάθησης έχει καταρρεύσει. Δεν το λέμε, το κρύβουμε κι απ’ τους εαυτούς μας. Ομως είναι δραματικά παρόν, στα λίγα δευτερόλεπτα που μου χρειάστηκαν για να ανοίξω και να απορρίψω ένα «γραπτό» (άγραφο γραπτό).

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Φταίει το σκρολάρισμα; Φταίει η τεχνητή νοημοσύνη; Οσον αφορά το πρώτο, ναι, είναι γνωστό πως τα παιδιά δεν μπορούν να διαβάσουν πια συνεχές κείμενο. Ο,τι ξεπερνάει μερικές αράδες καθίσταται απαγορευτικό. Ισως ο μεγάλος ανασταλτικός παράγοντας είναι η τεχνητή νοημοσύνη. Θα προσέξατε ότι στην εξέταση του μαθήματός μου δεν έγινε χρήση. Αν είχαν ρωτήσει την ΤΝ, θα είχαν ωραιότατες αναλυτικές απαντήσεις. Δεν ξέρω πώς συνέβη αυτό, όχι πάντως από δρακόντεια μέτρα επιτήρησης. Ισως έπιασε η απειλή που εκτόξευσα ότι, αν γίνει χρήση, αυτή θα ήταν η τελευταία γραπτή εξέταση. Ενας είρων θεός έβαλε το χέρι του… Ομως άλλο είναι το ζήτημα: φαίνεται ότι συνολικά η ΤΝ έχει παραλύσει τα πνεύματα. Γιατί να γράψω κάτι εγώ, ένα ατελές ασήμαντο ανθρωπάκι, αφού τα ξέρει όλα εκ των προτέρων το μεγάλο μηχάνημα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Αυτή η παραίτηση παίρνει έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα σε μεταπτυχιακά μαθήματα. Παίρνω πολλών δεκάδων σελίδων εργασία, γραμμένη από ΤΝ. Αναγνωρίζω αμέσως το αψεγάδιαστα ξύλινο ύφος του μεγάλου γλωσσικού μοντέλου. «Μα ήθελα να σας δώσω μια εργασία που θα χαρείτε να τη διαβάσετε», ήταν η απάντηση.

Τα παιδιά μας έχουν πάρα πολύ χαμηλή αυτοεκτίμηση και η τεχνητή νοημοσύνη έχει σαρώσει την όποια βούλησή τους για προσπάθεια.

Και τι κάνουμε τώρα; Συνθηκολογούμε; Κοροϊδεύουμε τον εαυτό μας και την Πολιτεία ώσπου να πάρουμε σύνταξη; Προτείνουμε ασπιρίνες; Ναι, εγώ στην απελπισία μου σκέφτηκα ότι πρέπει να τελειώνουμε με τις εθιμικώ δικαίω προαιρετικές παρουσίες στα μαθήματα και να θεσπίσουμε την υποχρεωτικότητα στην παρακολούθηση. Ασπιρίνη;

Οταν καταρρέει ένας ολόκληρος πολιτισμός, πρέπει να τον ξανασκεφτούμε εκ βάθρων. Εφτασα κι εγώ στα όριά μου και ρώτησα την ΤΝ, διατυπώνοντας το πρόβλημα με όρους «υπαρξιακής απειλής». Στην αρχή μου απάντησε με τεχνικές λύσεις κι έπειτα σοβαρεύτηκε:

«Αν οι φοιτητές δεν έρχονται πια στην τάξη, είναι γιατί η τάξη προσφέρει κάτι που η ΤΝ μπορεί να αντικαταστήσει (μετάδοση πληροφορίας). Πρέπει να προσφέρουμε αυτό που η ΤΝ δεν θα προσφέρει ποτέ, τη μάθηση ως συλλογική, σωματική εμπειρία. Το πανεπιστήμιο πρέπει να γίνει ξανά ο χώρος της κοινότητας, της διαφωνίας, του πάθους και της ζωντανής επαφής. Οι φοιτητές θα επιστρέψουν αν η τάξη είναι ένα μέρος όπου νιώθουν ότι ακούγονται και ότι ανήκουν κάπου. Πρέπει ακόμα να τους δείξουμε ότι το νόημα βρίσκεται στον “ιδρώτα” του μυαλού, όπως όταν με τη γυμναστική χτίζουμε το σώμα. Κι ακόμα χρειάζεται μια ωμή συζήτηση: “Αν αφήσετε την ΤΝ να σκέφτεται για εσάς, παραδίδετε την ελευθερία σας. Το διακύβευμα δεν είναι ο βαθμός, είναι η πνευματική σας αυτονομία”».

Η ΤΝ μας δείχνει τον δρόμο για να ακυρώσουμε τις βλαβερές επιπτώσεις της – μένει να τον ακολουθήσουμε…

Η Αγγέλα Καστρινάκη είναι κοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης

Η διακήρυξη της 4ης Ιουλίου υπονομεύεται από τον ίδιο τον αμερικανό πρόεδρο, και όχι μόνο επειδή επέλεξε να τιμήσει τα 250ά της γενέθλια αρκετές εβδομάδες νωρίτερα από τους υπολοίπους Αμερικανούς με έναν αγώνα μεικτών πολεμικών τεχνών στον Λευκό Οίκο. Το είχε καταστήσει σαφές ο αντιπρόεδρός του ήδη από την ημέρα που αποδέχθηκε το χρίσμα στην εθνική συνδιάσκεψη του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος το 2024, όταν είχε πει ότι «οι άνθρωποι δεν πολεμούν για αφηρημένες ιδέες, αλλά για την πατρίδα τους». Οπως γράφει, όμως, η αμερικανίδα ιστορικός Αν Απλμπομ στο Atlantic, το ότι ο Τζ. Ντ. Βανς, τα πεθερικά του που γεννήθηκαν στην Ινδία, οι δικοί της προπάπποι που γεννήθηκαν στην Αλσατία, μαζί με τα παιδιά τους και τα εγγόνια τους, είναι, ήταν ή θα είναι Αμερικανοί οφείλεται στο ότι ζουν σε μια κοινότητα που δημιουργήθηκε από αυτές ακριβώς τις αφηρημένες ιδέες στις οποίες τόσο απαξιωτικά αναφέρθηκε ο αντιπρόεδρος σε εκείνη την ομιλία του.

Για να κρατιέται μια χώρα ενωμένη, τονίζει η Απλμπομ, χρειάζονται λειτουργικοί θεσμοί, όπως χρειάζονται και σύμβολα: μια σημαία, ένας εθνικός ύμνος, η Γιορτή των Ευχαριστιών, η 4η Ιουλίου, η ορκωμοσία του προέδρου, το διάγγελμά του προς το έθνος. Από τότε που ανέλαβαν την εξουσία, όμως, ο Τραμπ και ο Βανς έχουν βαλθεί να καταστρέψουν τόσο τους θεσμούς όσο και τα σύμβολα.

Επειδή πιστεύουν ότι μόνο άνθρωποι σαν κι αυτούς αξίζουν να θεωρούνται «πραγματικοί» Αμερικανοί και ότι αποστολή της αμερικανικής κυβέρνησης είναι να υπηρετεί αυτούς και μόνον αυτούς, υπονομεύουν οτιδήποτε αφηγείται μια πιο ενοποιητική ιστορία. Πού έχει οδηγήσει αυτό; Στο ότι σε μια πρόσφατη δημοσκόπηση του ινστιτούτου Gallup, μόλις 31% των ερωτηθέντων δηλώνουν «πολύ υπερήφανοι που είναι Αμερικανοί», έναντι 78% το 2015.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Ο σημερινός πρόεδρος ήταν στην πραγματικότητα ο χειρότερος εφιάλτης των ιδρυτικών πατέρων της Αμερικής, λέει στην «El País» ο Στιβ Λεβίτσκι, ο ένας εκ των δύο συγγραφέων του περίφημου βιβλίου «Πώς πεθαίνουν οι δημοκρατίες». «Σχεδίασαν ένα σύστημα που περιορίζει την εκτελεστική εξουσία και επιτρέπει την αντιμετώπιση δημαγωγών σαν τον Τραμπ, δεν μπόρεσαν να προβλέψουν όμως τα πολιτικά κόμματα, την αναπόφευκτη επέκταση του σύγχρονου διοικητικού κράτους ή το ότι ένας ηγέτης θα μπορούσε μια μέρα να ελέγχει προσωπικά ένα από αυτά τα κόμματα και, μέσω αυτού, όλους τους κλάδους της κυβέρνησης και της διοίκησης». Η Απλμπομ δεν είναι σίγουρη ότι οι ΗΠΑ θα γιορτάσουν την 300ή επέτειο της 4ης Ιουλίου, εκείνος τι πιστεύει; «Μάλλον θα τη γιορτάσουμε, όχι όμως χάρις στον σχεδιασμό της δημοκρατίας μας, αλλά επειδή οι θεσμοί έχουν αποκτήσει πολύ γερές ρίζες».

Αλλά και οι άλλες δύο επαναστάσεις του 1776 δεν χαίρουν άκρας υγείας, παρατηρεί στο Project Syndicate Quarterly η καθηγήτρια στο Κέιμπριτζ Αντάρα Χάλνταρ. Το ελεύθερο εμπόριο όπως το είχε υποσχεθεί ο Ανταμ Σμιθ διέρχεται κρίση. Η δημοκρατία δίνει τη θέση της στον λαϊκιστικό αυταρχισμό. Και η ευφυΐα, το καθοριστικό γνώρισμα του ανθρώπου, αυτοματοποιείται και βιομηχανοποιείται. Ακόμη και στις πιο ανεπτυγμένες οικονομίες, το όνειρο του απεριόριστου υλικού κέρδους κινδυνεύει να μετατραπεί σε εφιάλτη.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η αιτία του κακού, σύμφωνα με τη Χάλνταρ, είναι το λεγόμενο «Πρόβλημα του Ανταμ Σμιθ», το πώς θα συμφιλιωθούν δηλαδή τα δύο μεγάλα του έργα: ο «Πλούτος των Εθνών», με την έμφασή του στο ατομικό συμφέρον και τη δύναμη της αγοράς, και η «Θεωρία των Ηθικών Συναισθημάτων», με τις πλούσιες αναφορές της στην ενσυναίσθηση, την ηθική κρίση και την κοινωνική ενσωμάτωση. Η σύγχρονη οικονομία ευνόησε σκανδαλωδώς το πρώτο έναντι του δεύτερου. Η λύση σήμερα βρίσκεται στην αποκατάσταση της ισορροπίας ανάμεσά τους, στην αντιμετώπιση δηλαδή της κυρίαρχης κρίσης στην καρδιά του καπιταλισμού, που είναι μια κρίση ηθική, μια κρίση νοήματος, ένταξης, αναγνώρισης και ταυτότητας. Αντί να αποδεχθούμε τη συρρίκνωση της ελευθερίας, θα πρέπει να την επανακαθορίσουμε θετικά (ως την ικανότητα να κάνουμε πράγματα) και όχι αρνητικά (ως το δικαίωμα της μη ανάμειξης). Θα πρέπει επίσης να ανακαλύψουμε εκ νέου αυτό που ο Τόμας Τζέφερσον και ο Ανταμ Σμιθ δεν εγκατέλειψαν ποτέ: την αμοιβαία συμπάθεια και κατανόηση, τη συναισθηματική και κοινωνική διάσταση της ανθρώπινης ζωής.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Ντάνιελ Ιμερβαρ (1980 – )

Η κλιματική αλλαγή

Η 200ή επέτειος της ανεξαρτησίας σημαδεύτηκε από την προσπάθεια επανασυμφιλίωσης της Αμερικής με τον εαυτό της ύστερα από τον πόλεμο του Βιετνάμ, το Γουότεργκεϊτ και την παραίτηση του Νίξον. Τότε άνοιξαν μουσεία σε όλη τη χώρα. Πενήντα χρόνια αργότερα, τα δεδομένα είναι πολύ διαφορετικά, λέει στην «El País» ο ιστορικός Ντάνιελ Ιμερβαρ, συγγραφέας του «Πώς να κρύψουμε μια αυτοκρατορία».

Η σημερινή επέτειος της 4ης Ιουλίου θα μείνει στην ιστορία ως η πρώτη κατά την οποία η κλιματική αλλαγή ήταν ο πιο σημαντικός παράγων και η πρώτη, επίσης, κατά την οποία η παγκόσμια ισχύς των Ηνωμένων Πολιτειών σημειώνει υποχώρηση. «Οποιοι κοιτάζουν πίσω», λέει ο αμερικανός ιστορικός, «θα ενδιαφέρονται πολύ περισσότερο για το τι κάναμε ή σταματήσαμε να κάνουμε για το φαινόμενο του θερμοκηπίου, παρά για τις ακρότητες του προέδρου μας».

Ο ΠΑΟΚ συνεχίζει την προετοιμασία του επί ολλανδικού εδάφους και το απόγευμα δίνει το δεύτερο φιλικό του τεστ απέναντι στη Βέστερλο.

Λίγη ώρα πριν από τη σέντρα της αναμέτρησης, ο νέος προπονητής του «Δικεφάλου του Βορρά», Αλέσιο Λίσι, γνωστοποίησε μέσω των επίσημων λογαριασμών της ομάδας στα social media την αρχική ενδεκάδα που επέλεξε για την αναμέτρηση.

Η ενδεκάδα του ΠΑΟΚ:

Τσιφτσής, Κένι, Ελουστόντο, Μιχαηλίδης, Σαρρής, Ζαφείρης, Ζίβκοβιτς, Κωνσταντέλιας, Μπέρδος, Μύθου.

View this post on Instagram

Σήμερα οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής γίνονται επισήμως 250 ετών. Δηλαδή μέσα στο πλαίσιο της παγκόσμιας Ιστορίας, ένα κράτος έφηβος ακόμη. Μια χώρα-αναφορά και για τα υπέρ και τα κατά της. Που είτε την αγαπάμε είτε αγαπάμε να τη μισούμε. Ακόμη όμως κι όσοι ανήκουν στη δεύτερη κατηγορία δεν μπορεί παρά, έστω και σε μια στιγμή αφηρημάδας, να έχουν γοητευτεί από αυτήν – ιδιαίτερα οι άνθρωποι της γενιάς μου.

Είναι η χώρα των μεγάλων ευκαιριών και των μικρών αναστολών. Της σεξουαλικής επανάστασης και του αντισυλληπτικού χαπιού. Του rock ‘n’ roll και του Ελβις Πρίσλεϊ, των χίπις και του Γούντστοκ. Η χώρα των χάμπουργκερ και των χοτ ντογκ, της πολύχρωμης τσιχλόφουσκας και του ποπ κορν. Του μίξερ και των τάπεργουερ, των χαρούμενων νοικοκυρών και των καλοζωισμένων παιδιών, των μπλουτζίν και της κόκα κόλα, εκεί που τα κορίτσια πρωτοφόρεσαν στενά παντελόνια και τα αγόρια έμαθαν να στρώνουν, με κιλά μπριγιαντίνης, το μπροστινό τσουλούφι τους. Ο τόπος που υποδέχθηκε τον Ηλία Καζάν και τα «λιμάνια της αγωνίας» του απ’ όπου εμπνεύσθηκε τις ταινίες του.

Η χώρα των μεγάλων κινηματογραφικών παραγωγών και των μιούζικαλ, του Μπροντγουέι, του Τζέιμς Ντιν, του Μάρλον Μπράντο και της Μέριλιν Μονρόε, της τηλεόρασης και της σαπουνόπερας, των ονείρων και της κατάθλιψης, το West Side Story της ζωής μας. Της προσελήνωσης και των UFO. Των μεγάλων λεωφόρων και των εθνικών γκέτο. Η ελπίδα των προγόνων μας, που έφταναν καραβιές στο Ελις Αϊλαντ, τα πιάτα που έπλυναν στα εστιατόρια, ο Ελληνας που πουλούσε φιστίκια έξω από τον Λευκό Οίκο, οι «Τομ Πάπας» και οι ΑΧΕΠΑΝΣ που επέστρεφαν στην πατρίδα με ξενική προφορά και πολύχρωμες γραβάτες. Και όλοι οι ξένοι μετανάστες που έχτισαν το κατοπινό θαύμα. Είναι η Αμερική του Τζον Ντος Πάσος και του «42ου παράλληλου», της «Καλύβας του Μπάρμπα Θωμά» και του «Οσα παίρνει ο άνεμος», των μοιραίων ανδρών του Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ, των απελπισμένων γυναικών του Τένεσι Ουίλιαμς, των εγκλωβισμένων στα ανεκπλήρωτα όνειρά τους ηρώων του Αρθουρ Μίλερ. Του Μπάροουζ και των μπίτνικ. Των οικογενειών του Ευγένιου Ο’ Νιλ που μοιάζουν με φυλακές, των οριζόντων του Χέμινγουεϊ. Είναι η Αμερική του Αντι Γουόρχολ και του ΜΟΜΑ, του Εντουαρντ Χόπερ και του Τζάκσον Πόλοκ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Ναι ξέρω, είναι και η χώρα που έριξε τη βόμβα στη Χιροσίμα, η «πατρίδα» του μακαρθισμού, της Κου Κλουξ Κλαν, των δολοφόνων του Κένεντι και του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, της επέμβασης στην Κούβα και στο Βιετνάμ, του Γουότεργκεϊτ, της εισβολής στο Καπιτώλιο, εκεί όπου οι μεγάλες ευκαιρίες εναλλάσσονται με τις μεγάλες ακυρώσεις. Και τώρα, η χώρα του Τραμπ.

Σήμερα όμως έχουμε γενέθλια, δηλαδή γιορτή, διότι οι περισσότεροι από εμάς έχουμε σε κάποια συνθήκη αισθανθεί «γεννημένοι την 4η Ιουλίου». Αλλωστε οι δεσμοί της χώρας μας με τις ΗΠΑ ανάγονται σε ένα βαθύ παρελθόν που ξεπερνά τους Τραμπ αυτού του κόσμου. Το λέει ο Διονύσιος Σολωμός στον «Υμνο εις την Ελευθερίαν»: «Γκαρδιακά χαροποιήθη και του Βάσιγκτον η γη και τα σίδερα ενθυμήθη που την έδεναν και αυτή».

Πλούσιο είναι και το σημερινό τηλεοπτικό πρόγραμμα, με το πρώτο παιχνίδι της φάσης των «16» του Μουντιάλ 2026, δυνατές αναμετρήσεις στο Wimbledon, δράση από τη Formula 1, το ERC, το DTM, αλλά και δύο σημαντικά φιλικά για Παναθηναϊκό και ΠΑΟΚ.

Ποδόσφαιρο

15:00 – ΠΑΟΚ – Βέστερλο (φιλικό) – OPEN

17:55 – Παναθηναϊκός – Άγιαξ (φιλικό) – ΣΚΑΪ

20:00 – Καναδάς – Μαρόκο (Μουντιάλ 2026, φάση των «16») – ΕΡΤ2

Τένις – Wimbledon

15:30 – Wimbledon 2026 (Φάση των «32») – Novasports Prime

16:00 – Σάκκαρη – Παολίνι (Φάση των «32») – Novasports Start

17:30 – Wimbledon 2026 (Φάση των «32») – Novasports Start

18:00 – Wimbledon 2026 (Φάση των «32») – Novasports Prime

20:00 – Wimbledon 2026 (Φάση των «32») – Novasports Start

20:30 – Wimbledon 2026 (Φάση των «32») – Novasports Prime

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Μηχανοκίνητος αθλητισμός

14:00 – GP Μεγάλης Βρετανίας (Sprint) – ANT1+

18:00 – GP Μεγάλης Βρετανίας (Κατατακτήριες δοκιμές) – ANT1+

12:05 – ERC 2026, Ιταλία (SS4 Colle di Tore – Poggio Moiano 1) – COSMOTE SPORT 5 HD

14:30 – DTM 2026, Νόρισρινγκ (1ος αγώνας) – COSMOTE SPORT 7 HD

Στίβος

23:00 – Diamond League, Γιουτζίν (ΗΠΑ) – ΕΡΤ1

Σε τέσσερις συλλήψεις προχώρησαν χθες τα Ανακριτικά Κλιμάκια Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (Α.Κ.Α.Ε.Ε.) του Πυροσβεστικού Σώματος, για τρεις πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν από αμέλεια σε Αργολίδα, Καβάλα και Κορινθία.

Σύμφωνα με ενημέρωση της Πυροσβεστικής, για την πυρκαγιά που ξέσπασε χθες στις 16:22 στο Σπαθοβούνι Κορινθίας συνελήφθησαν δύο άνδρες, ηλικίας 48 και 59 ετών. Από την προανάκριση προέκυψε ότι η φωτιά προκλήθηκε από καλώδιο ηλεκτροδότησης γεώτρησης.

Επιπλέον, στην Ασίνη Αργολίδας συνελήφθη 40χρονος, όταν πυρκαγιά που εκδηλώθηκε στις 13:52 στο Ι.Χ.Φ. όχημά του επεκτάθηκε σε δασική έκταση. Σε βάρος του επιβλήθηκε διοικητικό πρόστιμο ύψους 2.707,03 ευρώ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Ακόμη, στην Καλαμίτσα Καβάλας συνελήφθη 60χρονη, καθώς πυρκαγιά που εκδηλώθηκε στις 10:46 στο όχημά της εξαπλώθηκε επίσης σε δασική έκταση.

Όπως έγινε γνωστό από την Πυροσβεστική, και οι τέσσερις συνελήφθησαν στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας. Οι σχετικές προανακρίσεις συνεχίζονται από τα αρμόδια Α.Κ.Α.Ε.Ε.

Αυξημένοι έλεγχοι και πρόστιμα για εμπρησμούς από αμέλεια

Από την αρχή του έτους έως και τις 3 Ιουλίου 2026, οι ανακριτικές υπηρεσίες του Πυροσβεστικού Σώματος έχουν επιβάλει 513 διοικητικά πρόστιμα συνολικού ύψους 619.569,67 ευρώ. Παράλληλα, έχουν πραγματοποιηθεί 155 συλλήψεις στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας, εκ των οποίων οι 142 (91,61%) αφορούν πυρκαγιές από αμέλεια και οι 13 (8,39%) από πρόθεση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού και τα Ανακριτικά Κλιμάκια του Πυροσβεστικού Σώματος συνεχίζουν τους εντατικούς ελέγχους, παρεμβαίνοντας άμεσα σε κάθε περιστατικό πυρκαγιάς. Στόχος είναι η πλήρης διερεύνηση των αιτιών και η απόδοση των προβλεπόμενων ευθυνών.

Το Πυροσβεστικό Σώμα υπενθυμίζει ότι η ανθρώπινη αμέλεια παραμένει η βασικότερη αιτία εκδήλωσης πυρκαγιών. Καλεί τους πολίτες να τηρούν αυστηρά τα μέτρα πυροπροστασίας και να αποφεύγουν κάθε ενέργεια που μπορεί να προκαλέσει ανάφλεξη, ιδιαίτερα κατά την αντιπυρική περίοδο.

Οι θερινές εκπτώσεις 2026 πλησιάζουν αρκετοί είναι οι καταναλωτές που θέλουν να επωφεληθούν από τις σημαντικές προσφορές της αγοράς, εξασφαλίζοντας τα απαραίτητα για τις διακοπές τους σε καλύτερες τιμές.

Σύμφωνα με το άρθρο 15 του νόμου 4177/2013, οι τακτικές θερινές εκπτώσεις θα ξεκινήσουν τη δεύτερη Δευτέρα του Ιουλίου, δηλαδή στις 13 Ιουλίου, και θα ολοκληρωθούν τη Δευτέρα 31 Αυγούστου.

Η νομοθεσία προβλέπει ότι τα καταστήματα μπορούν να λειτουργήσουν την πρώτη Κυριακή της περιόδου των εκπτώσεων. Έτσι, φέτος, την Κυριακή 19 Ιουλίου 2026, τα καταστήματα θα είναι ανοιχτά, με προτεινόμενο ωράριο λειτουργίας από 11:00 έως 18:00.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Θερινές εκπτώσεις 2026 : Τι πρέπει να προσέξουν οι καταναλωτές στις εκπτώσεις

1) Τα καταστήματα οφείλουν να αναρτούν σαφείς αναγγελίες ότι πραγματοποιούνται εκπτώσεις.

2) Υποχρεωτική είναι η αναγραφή διπλής τιμής – της αρχικής (διαγραμμένης) και της νέας, μειωμένης τιμής – σε εμφανή σημεία και δίπλα στα προϊόντα.

3) Η αναγραφή ποσοστού έκπτωσης είναι προαιρετική. Αν επιλεγεί, πρέπει να αναγράφεται ρητά ότι πρόκειται για έκπτωση, π.χ. «30% έκπτωση».

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

4) Δεν πρέπει να συγχέονται οι εκπτώσεις με τις προσφορές. Οι πρώτες αφορούν εποχικά είδη, ενώ οι προσφορές συνήθως σχετίζονται με προϊόντα προηγούμενων περιόδων.

5) Στις προσφορές πρέπει να υπάρχει πινακίδα που να το αναφέρει, καθώς και οι δύο τιμές: η αρχική και η τιμή προσφοράς. Συνήθως στις προσφορές δεν γίνονται αλλαγές, επομένως οι καταναλωτές θα πρέπει να είναι βέβαιοι πριν την αγορά.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

6) Προσοχή σε καταστήματα που διαφημίζουν πολύ υψηλές εκπτώσεις σε λίγα μόνο είδη, καθώς αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι όλα τα προϊόντα είναι φθηνότερα.

7) Όσοι αγοράζουν προϊόντα με δόσεις, καλό είναι να ενημερώνονται για όλους τους όρους της συναλλαγής.

8) Οι καταναλωτές πρέπει να ζητούν πληροφορίες για την προέλευση και την ποιότητα των προϊόντων. Ο πωλητής υποχρεούται να παρέχει πλήρη ενημέρωση, σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 2251/94.

9) Οι έμποροι είναι υποχρεωμένοι να αλλάζουν προϊόντα με ελάττωμα, ακόμη και αν αγοράστηκαν σε περίοδο εκπτώσεων, εκτός εάν πρόκειται για είδη σε προσφορά λόγω συγκεκριμένου ελαττώματος που έχει δηλωθεί ξεκάθαρα.

10) Οι καταναλωτές πρέπει πάντα να ζητούν απόδειξη αγοράς, ώστε να μπορούν να αποδείξουν τη συναλλαγή σε περίπτωση προβλήματος.

11) Τέλος, να ζητούνται οι οδηγίες χρήσης και οι όροι εγγύησης του προϊόντος στην ελληνική γλώσσα, για πλήρη κατανόηση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων του αγοραστή.

Ειπώθηκαν πολλά για το Παγκόσμιο Κύπελλο που διανύουμε και μπαίνει με δύναμη στη φάση των 16 και τα επόμενα νοκ άουτ παιχνίδια.

Η μία άποψη έχει να κάνει πως η διεύρυνση της διοργάνωσης κουράζει, τα ματς είναι συνεχή και εξουθενώνουν παίκτες και (ενίοτε) τηλεθεατές, η ποιότητα μπαίνει στην άκρη για χάρη της ποσότητας και εν τέλει αναδύεται το ερώτημα «τι θέλουν χώρες χωρίς ποδοσφαιρική ιστορία στο κλαμπ των πανίσχυρων».

Υπάρχει, όμως, όπως συμβαίνει συνήθως και ο αντίλογος: με τις 48 ομάδες το Μουντιάλ «απλώθηκε» χωρίς τα βασικά υλικά του να αλλοιώνονται. Το σασπένς δεν λείπει. Οι όμιλοι είχαν το ενδιαφέρον τους. Τα φαβορί, με μόνη εξαίρεση την Ουρουγουάη, προκρίθηκαν και επιπρόσθετα όλες οι ισχυρές ομάδες –πλην Πορτογαλίας- κατέλαβαν την πρώτη θέση. Και βέβαια, είχαμε τη δυνατότητα να δούμε στο χορτάρι εκπροσώπους άλλων πολιτισμών, να δούμε όχι τι ψάρια πιάνουν αλλά τι μπάλα παίζουν το Ουζμπεκιστάν και η Ιορδανία, το Κουρασάο και η Αϊτή, το Ιράκ και το Πράσινο Ακρωτήρι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Εδώ, είμαστε, λοιπόν: Το Πράσινο Ακρωτήρι δεν πρόσβαλε τη FIFA για την απόφασή της να «χτίσει» ένα Παγκόσμιο Κύπελλο πέντε εβδομάδων. Ήταν ανταγωνιστικό σε όλους τους αγώνες του. Στον όμιλο πέρασε με τρεις ισοπαλίες και στάθηκε απέναντι σε μεγαθήρια όπως είναι η Ισπανία και η Ουρουγουάη. Και στο τετ-α-τετ για τη φάση των 32 έχοντας αντίπαλο τον Μέσι και την Αργεντινή, όρθωσε ανάστημα, έβγαλε πάθος και έπεσε μαχόμενο στην παράταση (2-3). Πάει να πει αυτό ότι το Πράσινο Ακρωτήρι, μια χώρα ούτε 500.000 κατοίκων, έδωσε μια παράσταση που τη θαύμασαν οι πάντες και ο αγώνας του με την παγκόσμια πρωταθλήτρια θα μνημονεύεται χρόνια και χρόνια. Αποκλείστηκε αήττητο σε κανονική διάρκεια αγώνα.

Ένα σύνολο που δεν έχει παίκτες να αγωνίζονται στα τοπ 5 ευρωπαϊκά πρωταθλήματα και μόνο τον αναπληρωματικό Λιβαρμέντο βλέπουμε στην ιταλική Βερόνα , ομάδα που όμως απέχει από τη λάμψη του παρελθόντος. Και βέβαια, το Κάπο Βέρντε μας έδωσε δύο από τα ωραιότερα στιγμιότυπα αυτού του Μουντιάλ. Το πρώτο, οι εντυπωσιακές αποκρούσεις του βετεράνου γκολκίπερ Βοζίνια (40 ετών) τόσο στο ματς με την Ισπανία όσο και στην αναμέτρηση με την Αργεντινή. Σχεδόν, μια ομάδα μόνος του ο «κίπερ» που γιατί όχι να μην ανακηρυχθεί ο καλύτερος σε απόδοση στη διοργάνωση. Δεύτερο, ο Λόπες Καμπράλ.

Για το καταπληκτικό γκολ με την Αργεντινή και επίσης για το τρέξιμο αλά-Γιουσέιν Μπολτ στην εξέδρα ώστε να αγκαλιάσει την κοπελιά του, να φωτιστούν τα πρόσωπά τους, να ζήσει την υπέρτατη χαρά με τον άνθρωπό του.

Ναι, το Πράσινο Ακρωτήρι δεν συνεχίζει στην παγκόσμια γιορτή. Κέρδισε όμως τον παγκόσμιο θαυμασμό!

Η δολοφονία της Ροξάνα Γκουσμάν, δημοσιογράφου και διευθύντριας τοπικού μέσου ενημέρωσης στο Μεξικό, επιβεβαιώθηκε από την εισαγγελία της πολιτείας Βερακρούς. Η Γκουσμάν είχε απαχθεί στις 2 Ιουνίου από ενόπλους ενώ βρισκόταν στο σπίτι της, γεγονός που είχε προκαλέσει έντονη ανησυχία στη μεξικανική κοινωνία.

Σύμφωνα με την εισαγγελία, οι ιατροδικαστικές εξετάσεις κατέληξαν πως τα ανθρώπινα υπολείμματα που εντοπίστηκαν σε ακίνητο ανήκουν «στη δημοσιογράφο». Η υπόθεση είχε προκαλέσει σάλο, οδηγώντας στη μεταβίβαση της έρευνας από την πολιτειακή στην εθνική εισαγγελία.

Η απαγωγή καταγράφηκε σε βίντεο διάρκειας 35 δευτερολέπτων, το οποίο κυκλοφόρησε ευρέως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Δύο άνδρες με καλυμμένα πρόσωπα φαίνονται να εισβάλλουν στο σπίτι της υπό το φως της ημέρας, ο ένας προσπαθώντας να παραβιάσει την πόρτα με σφυρί και ο άλλος να την ανοίγει κλωτσώντας τη, κρατώντας τουφέκι εφόδου.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Το βίντεο διακόπτεται στο σημείο που οι δράστες εισέρχονται στο σπίτι. Όπως μετέδωσαν μεξικανικά μέσα ενημέρωσης, μετά τη δολοφονία της Ροξάνα Γκουσμάν, οι απαγωγείς προσπάθησαν να εξαφανίσουν το σώμα της, τοποθετώντας τα διαμελισμένα υπολείμματα σε δοχεία με καύσιμο. Οι αρχές εντόπισαν οστικά ευρήματα κατά τη διάρκεια ερευνών σε ακίνητο.

«Ιατροδικαστικές εξετάσεις ολοκλήρωσαν τη διαδικασία αναγνώρισης και επιβεβαίωσαν με επιστημονικό τρόπο ότι τα υπολείμματα που ανακτήθηκαν κατά την έρευνα ανήκαν στη δημοσιογράφο», ανέφερε η εισαγγελία της πολιτείας Βερακρούς.

Η έρευνα οδήγησε στη σύλληψη οκτώ προσώπων, τα οποία διώκονται για ανθρωποκτονία με επιβαρυντικές περιστάσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τέσσερις «πρώην δημοτικοί αστυνομικοί», που κατηγορούνται για «παροχή πόρων, τροφής και επιμελητειακής υποστήριξης στις επιχειρήσεις της εγκληματικής οργάνωσης» που απήγαγε και δολοφόνησε τη δημοσιογράφο, σύμφωνα με την εισαγγελία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Η Ροξάνα Γκουσμάν ήταν διευθύντρια της ψηφιακής ειδησεογραφικής ιστοσελίδας Pulso Informativo del Sureste, η οποία δραστηριοποιείται στην ανατολική περιοχή του Μεξικού.

Το γραφείο του ειδικού εισηγητή για την ελευθερία της έκφρασης της Διαμερικανικής Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΔΕΑΔ) καταδίκασε το έγκλημα μέσω X, καλώντας τις αρχές «να συνεχίσουν τη διερεύνηση της υπόθεσης και να διασφαλίσουν την απονομή δικαιοσύνης».

Η πολιτεία Βερακρούς είναι ανάμεσα στις πολιτείες του Μεξικού όπου καταγράφονται τα περισσότερα εγκλήματα εναντίον δημοσιογράφων. Ελεύθερος ρεπόρτερ, ο Λουίς Άνχελ Λόπες Βαλδές, δολοφονήθηκε επίσης τον περασμένο μήνα, ενώ βρισκόταν μέσα σε ταξί. Και αυτό παρότι του παρεχόταν προστασία από τις αρχές, επειδή δεχόταν απειλές λόγω της δημοσιογραφικής δουλειάς του.

Η Ροξάνα Γκουσμάν είναι η τρίτη δημοσιογράφος που δολοφονήθηκε στη Βερακρούς την τρέχουσα χρονιά. Τον Ιανουάριο, ο Κάρλος Κάστρο έπεφτε νεκρός από σφαίρες μέσα σε εστιατόριο.

Τα χρόνια πέρασαν, αλλά ουδείς ξέχασε. Το έτος 2004 αποτελεί χρονιά ορόσημο για τον ελληνικό αθλητισμό. Τότε, τα 23 παλικάρια του Γερμανού στρατηγού Ότο Ρεχάγκελ συγκλόνισαν ολόκληρη τη Γηραιά Ήπειρο με το επίτευγμά τους.

Σαν σήμερα (04/07/2004) στέφθηκαν πρωταθλητές Ευρώπης, αναγκάζοντας όλα τα μεγαθήρια να υποκλιθούν στην ακατάβλητη θέληση και το αέναο πάθος τους. Ο κόσμος, εν μέσω τρέλας, κατέκλυσε τους δρόμους όλης της χώρας πανηγυρίζοντας.

Κόντρα σε όλους, χωρίς να τους πιστεύει κανείς, απέκλεισαν κατά σειρά χώρες με πλούσια τροπαιοθήκη και ποικίλες εμπειρίες. Πορτογαλία, Ισπανία, Ρωσία, Γαλλία και Τσεχία, ούσες ανυποψίαστες, έπεσαν… θύματα της ιστορικής πορείας των θαρραλέων και ανίκητων Ελλήνων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Ο δρόμος της Εθνικής προς το Euro 2004

Βέβαια, για να φτάσει σε αυτό το έπος και στην κατάκτηση του Euro 2004, η Εθνική Ελλάδας έπρεπε πρώτα να εξασφαλίσει μια θέση στα γήπεδα της Πορτογαλίας. Στα προκριματικά, λοιπόν, το αντιπροσωπευτικό μας συγκρότημα έκανε την πρώτη μεγάλη υπέρβαση, κατακτώντας την 1η θέση στον 6ο όμιλο. Η νίκη επί της Ισπανίας με 1-0 στη Σαραγόσα, την 4η αγωνιστική, αποτελεί την απαρχή της μνημειώδους πορείας προς τη στέψη.

Το γκολ του Στέλιου Γιαννακόπουλου στο 42’ έμελλε να γίνει ένα από τα πιο καθοριστικά τέρματα στην ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου. Στον τελευταίο αγώνα των προκριματικών, η Εθνική μας ομάδα επικράτησε της Βόρειας Ιρλανδίας με 1-0, στην κατάμεστη Λεωφόρο Αλεξάνδρας, πανηγυρίζοντας την πρόκριση στην τελική φάση.

Η βαθμολογιαgoogletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

1. ΕΛΛΑΔΑ 8 18
2.  Ισπανία 8 17
3.  Ουκρανία 8 10
4. Αρμενία 8 7
5.  Β. Ιρλανδία 8 3

Η κλήρωση του Euro 2004

Η κλήρωση της τελικής φάσης του Euro 2004 πραγματοποιήθηκε στις 30 Νοεμβρίου 2003 στη Λισαβόνα. Οι δεκαέξι κορυφαίες ομάδες μοιράστηκαν σε τέσσερα γκρουπ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η Εθνική μας ομάδα κατατάχθηκε στον 1ο όμιλο μαζί με τη διοργανώτρια Πορτογαλία, την Ισπανία και τη Ρωσία. Ενώ οι υπόλοιποι όμιλοι είχαν διαμορφωθεί ως εξής:

2ος Όμιλος: Γαλλία, Αγγλία, Κροατία, Ελβετία

3ος Όμιλος: Σουηδία, Δανία, Ιταλία, Βουλγαρία

4ος Όμιλος: Τσεχία, Ολλανδία, Γερμανία, Λετονία

(12/06) Πορτογαλία – Ελλάδα 1-2

Η οικοδέσποινα χώρα, η Πορτογαλία, υποδέχθηκε την Ελλάδα στο «Ντραγκάο» για την πρεμιέρα του Euro. Η Εθνική μας ομάδα έδειξε από νωρίς τα δόντια της, επικρατώντας της ιβηρικής χώρας με 2-1. Τα γκολ της πρώτης νίκης του αντιπροσωπευτικού μας συγκροτήματος σε μεγάλη διοργάνωση πέτυχαν ο Καραγκούνης στο 6’ και ο Μπασινάς στο 51’, ενώ για τους γηπεδούχους το σκορ μείωσε ο Κριστιάνο Ρονάλντο στο 90+3’.

Πορτογαλία (Σκολάρι): Ρικάρντο – Αντράντε, Κόουτο, Φερέιρα, Ρούι Ζόρζε, Κοστίνια (65′ Νούνο Γκόμες), Μανίς, Ρούι Κόστα (46′ Ρονάλντο), Φίγκο, Σιμάο (46′ Ντέκο), Παουλέτα.

Ελλάδα (Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης – Σεϊταρίδης, Δέλλας, Μπασινάς, Ζαγοράκης, Γιαννακόπουλος (67′ Νικολαϊδης), Χαριστέας (74′ Λάκης), Φύσσας, Βρύζας, Καψής, Καραγκούνης (46′ Κατσουράνης).

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

(16/06) Ελλάδα – Ισπανία 1-1

Η Εθνική αντιμετώπισε την Ισπανία για τη 2η αγωνιστική του 1ου ομίλου. Οι παίκτες του Ότο Ρεχάγκελ άντεξαν στην ασφυκτική πίεση της «Φούρια Ρόχα» και, παρότι βρέθηκαν πίσω στο σκορ από το γκολ του Μοριέντες στο 28’, κατάφεραν να ισοφαρίσουν με τον Χαριστέα στο 66’, αποσπώντας έναν υπερπολύτιμο βαθμό ενόψει της συνέχειας.

Ισπανία (Ινιάκι Σάεθ): Κασίγιας, Πουγιόλ, Ελγκέρα, Μαρτσένα, Ραούλ Μπράβο, Αλμπέρδα, Μπαράχα, Ετσεμπερία (Χοακίν 46′), Βιθέντε, Ραούλ (Τόρες 80′), Μοριέντες (Βαλερόν 65′).

Ελλάδα (Οτο Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης, Σεϊταρίδης, Δέλλας, Καψής, Φύσσας (Βενετίδης 86′), Ζαγοράκης, Κατσουράνης, Καραγκούνης (Τσιάρτας 53′), Γιαννακόπουλος (Νικολαίδης 49′), Βρύζας, Χαριστέρας.

(20/06) Ρωσία – Ελλάδα 2-1

Στον τρίτο και τελευταίο αγώνα του ομίλου, η «γαλανόλευκη» απέναντι στη Ρωσία γνώρισε τη μοναδική της ήττα στη διοργάνωση. Στο εφιαλτικό πρώτο εικοσάλεπτο της αναμέτρησης, η Εθνική βρέθηκε πίσω στο σκορ με δύο γκολ διαφορά, εξαιτίας των τερμάτων του Κιριτσένκο στο 2’ και του Μπουλίκιν στο 17’. Το μόνο που κατάφερε ήταν να μειώσει σε 2-1 με τον Βρύζα στο 43’, με το γκολ του να αποδεικνύεται «χρυσό», καθώς χάρισε στην Ελλάδα την πρόκριση στην επόμενη φάση.

Ρωσία (Γκεόργκι Γιάρτσεφ): Μαλαφέεφ, Ραντίμοφ, Καριάκα (46΄ Σίτσεφ), Γκούσεφ, Μπουλίκιν (46΄ Σέμσοφ), Σαρόνοφ (56΄ Σένικοφ, Ανιούκοφ, Αλένιτσεφ, Εβσέεφ, Κιριτσένκο, Μπουγκάγιεφ.

Ελλάδα (Οτο Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης-Σεϊταρίδης, Βενετίδης (89΄ Φύσσας), Δέλλας, Μπασινάς (42΄ Τσιάρτας), Ζαγοράκης, Χαριστέας, Βρύζας, Καψής, Κατσουράνης, Παπαδόπουλος (69΄ Νικολαϊδης).

(25/06) Γαλλία – Ελλάδα 0-1

Στη φάση των «8», η τότε πρωταθλήτρια Ευρώπης, Γαλλία, βρέθηκε στον δρόμο του αντιπροσωπευτικού μας συγκροτήματος.

Η εκπληκτική αμυντική λειτουργία της ομάδας του Ότο Ρεχάγκελ δεν άφησε τους «τρικολόρ», πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, να απειλήσουν την εστία του Αντώνη Νικοπολίδη, διαφυλάσσοντας το μηδέν στα μετόπισθεν. Έτσι, έπειτα από την εξαιρετική ενέργεια και τη σέντρα του Ζαγοράκη, ο Άγγελος Χαριστέας με κεφαλιά στο 65′ διαμόρφωσε το τελικό 1-0.

Ελλάδα (Οτο Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης, Σεϊταρίδης, Φύσσας, Δέλλας, Καψής, Κατσουράνης, Ζαγοράκης, Μπασινάς (84′ Τσιάρτας), Καραγκούνης, Χαριστέας, Νικολαΐδης (60′ Λάκης)

Γαλλία (Ζακ Σαντινί): Μπαρτέζ, Τουράμ, Λιζαραζού, Γκαλάς, Σιλβέστρ, Μακελελέ, Πιρές (79′ Ροτέν), Ντακούρ (71′ Βιλτόρ), Ζιντάν, Ανρί, Τρεζεγκέ (71′ Σαχά)

(01/07) Ελλάδα – Τσεχία 1-0 (παρ.)

Στα ημιτελικά, αντίπαλος της Εθνικής ήταν η Τσεχία. Το αντιπροσωπευτικό μας συγκρότημα, σε ένα δραματικό παιχνίδι, κατάφερε να πάρει την πρόκριση στην παράταση χάρη στο γκολ του Δέλλα στο 105+1’. Ο «Κολοσσός» με κεφαλιά, έπειτα από αριστουργηματική εκτέλεση κόρνερ του Τσιάρτα, υπέγραψε τη νίκη της Ελλάδας.

Ελλάδα (Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης, Σεϊταρίδης, Δέλλας, Καψής, Φύσσας, Καραγκούνης, Μπασινάς (72′), Ζαγοράκης, Κατσουράνης, Βρύζας (91′), Χαριστέας / Γιαννακόπουλος (72′), Τσιάρτας (91′).

Τσεχία (Μπρούκνερ): Τσεχ, Γκριγκέρα, Γκάλασεκ, Μπολφ, Γιανκουλόφσκι, Πομπόρσκι, Κόλερ, Ροζίτσκι, Νέντβεντ (40′), Μπάρος, Ουιφαλούζι / Σμίτσερ (40′).

(04/07) Πορτογαλία – Ελλάδα 0-1

Στον τελικό του «Ντα Λουζ», η Εθνική Ελλάδας αντιμετώπισε την Πορτογαλία. Το γκολ που έβγαλε σύσσωμο το έθνος στους δρόμους πέτυχε ο συνήθης ύποπτος, ο Άγγελος Χαριστέας. Στο 57’, έπειτα από άψογη εκτέλεση κόρνερ του Άγγελου Μπασινά, στην καρδιά της περιοχής, ο πρώτος σκόρερ της «γαλανόλευκης» με κεφαλιά σημείωσε το θρυλικό τέρμα της 4ης Ιουλίου, χαρίζοντας στην Ελλάδα το πρώτο και μοναδικό τρόπαιο Euro της ιστορίας της.

Πορτογαλία (Λουίς Φελίπε Σκολάρι): Ρικάρντο, Αντράντε, Κοστίνια (60’ Ρούι Κόστα), Φίγκο, Παουλέτα (74’ Νούνο Γκόμες), Μιγκέλ (43’ Φερέιρα), Νούνο Βαλέντε, Καρβάλιο, Ρονάλντο, Μανίς, Ντέκο.

Ελλάδα (Ότο Ρεχάγκελ): Νικοπολίδης, Σεϊταρίδης, Δέλλας, Μπασινάς, Ζαγοράκης, Γιαννακόπουλος (76’ Βενετίδης), Χαριστέας, Φύσσας, Βρύζας (81’ Παπαδόπουλος), Καψής, Κατσουράνης.

Νικόλας Παναγόπουλος