Τα ΝΕΑ - Τεχνολογία

Η Πάτρα φορά τα γιορτινά της και υποδέχεται το καρναβάλι του 2026, αφού έφθασε η ώρα της χαράς της ζωής, της διασκέδασης, του κεφιού, της δημιουργίας, της ανατροπής, της σάτιρας και της έμπνευσης. Στις 9:00 το βράδυ θα πραγματοποιηθεί η επίσημη τελετή έναρξης στην πλατεία Γεωργίου, όμως οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν σήμερα το πρωί με την παραδοσιακή τελετή της παράδοσης του καρναβαλικού λαβάρου.

Το λάβαρο δόθηκε από το μέλος του Δ.Σ. της ΚΕΔΗΠ-Καρναβάλι Πάτρας Δημήτρη Δημησιάνο στην Τελάλισσα του Πατρινού Καρναβαλιού, Μαρία Αγουρίδη υπό τους ήχους της ομάδας κρουστών “Ritmo Loco Street Band”.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Στις 9:00 το βράδυ θα ξεκινήσει στην πλατεία Γεωργίου η επίσημη τελετή έναρξης, που θα έχει ως θέμα, «Βγες από την Οθόνη» και βασίζεται, σύμφωνα με την Κοινωφελή Επιχείρηση του Δήμου Πατρέων – Καρναβάλι Πάτρας, στη συλλογικότητα, τη ζωντανή εμπειρία και τη φυσική ανθρώπινη παρουσία.

Σύμφωνα πάντα με την ΚΕΔΗΠ, «το πατρινό καρναβάλι δεν είναι ένα γεγονός που απλώς παρακολουθείται, αλλά μια γιορτή που υπάρχει ενεργή συμμετοχή από όλους, ενώ η θεματική ‘συνομιλεί’ με τη σύγχρονη εποχή, χωρίς να δαιμονοποιεί την τεχνολογία, αναδεικνύοντας την ανάγκη της ανθρώπινης επαφής, της παρέας και της κοινής εμπειρίας, που αποτελούν τον πυρήνα του θεσμού».

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Η παράσταση της τελετής έναρξης θα αναπτυχθεί σε τρία διακριτά μέρη:

*Την εισαγωγή και αφύπνιση του κοινού μέσα από αφηγηματικά και μουσικά στοιχεία.

*Την ανάδειξη της συλλογικής συμμετοχής της πόλης, των ομάδων και των φορέων.

*Την κορύφωση με έντονο εορταστικό και συμμετοχικό χαρακτήρα.

Η πολυτελής έπαυλη του Τζιν Χάκμαν στο Νέο Μεξικό αναμένεται να βγει προς πώληση έναντι 6,25 εκατομμυρίων δολαρίων, σχεδόν έναν χρόνο μετά τον θάνατο του βραβευμένου ηθοποιού και της συζύγου του, Μπέτσι Αρακάουα.

Οι αρχές εντόπισαν τα σώματα του 95χρονου Χάκμαν και της 65χρονης πιανίστριας συζύγου του στις 26 Φεβρουαρίου 2025, στην κατοικία τους στη Σάντα Φε. Οι ιατροδικαστές διαπίστωσαν, ότι οι δύο τους πέθαναν με διαφορά περίπου μίας εβδομάδας. Η Αρακάουα έχασε τη ζωή της γύρω στις 11 Φεβρουαρίου από το σπάνιο σύνδρομο πνευμονίτιδας από ιό χάτα (hantavirus), που μεταδίδεται μέσω μολυσμένων περιττωμάτων ή σάλιου τρωκτικών. Ο Χάκμαν φέρεται να πέθανε στις 18 Φεβρουαρίου από καρδιοπάθεια με επιπλοκές της νόσου Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με το Associated Press.

Το ζευγάρι ζούσε απομονωμένο στην έκταση των 53 στρεμμάτων, που ο Χάκμαν είχε αγοράσει τη δεκαετία του 1990, αποφεύγοντας τα φώτα της δημοσιότητας τα τελευταία χρόνια της ζωής του.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Η πώληση και οι αγοραστές

Οι μεσίτες Τάρα Σ. Έαρλι και Ρίκι Άλεν, από τη Sotheby’s International Realty, δήλωσαν στη Wall Street Journal, ότι όλα τα προσωπικά αντικείμενα του ζευγαριού έχουν απομακρυνθεί από την κατοικία των περίπου 1.200 τ.μ., η οποία έχει πλέον επιπλωθεί επαγγελματικά για την πώληση.  Όπως σημείωσαν, γνωρίζουν ότι η τραγική ιστορία του σπιτιού ενδέχεται να αποθαρρύνει κάποιους αγοραστές.

Για τον λόγο αυτό, δεν προστέθηκε καμία ετικέτα «διασημότητα premium» στην τιμή πώλησης. «Θα υπάρξουν αγοραστές που δεν θέλουν να αποκτήσουν ακίνητο, όπου έχει συμβεί θάνατος», είπε η Έαρλι και πρόσθεσε: «Εμείς το πουλάμε για τις αρετές και τα θετικά του στοιχεία». Οι μεσίτες τόνισαν επίσης, ότι θα ελέγχουν προσεκτικά όσους ενδιαφέρονται να επισκεφθούν το ακίνητο, ώστε να αποφευχθεί κάθε εκδήλωση μακάβριας περιέργειας.

Το σπίτι και η αρχιτεκτονική του

Το κτήμα περιλαμβάνει κύρια κατοικία με τρία υπνοδωμάτια, ξενώνα, στούντιο, γήπεδο γκολφ, πισίνα και υδρομασάζ, μέσα σε δεκάδες στρέμματα δασικής γης. Ο Χάκμαν και η Αρακάουα είχαν επεκτείνει σταδιακά το συγκρότημα, συνεργαζόμενοι με τους αρχιτέκτονες Χάρι Ντέιπλ και Στίβεν Σάμιουελσον από το τοπικό γραφείο Studio Arquitectura.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Ο Σάμιουελσον είχε δηλώσει στο περιοδικό Architectural Digest, ότι το αρχικό κτίσμα ήταν ένα εγκαταλελειμμένο μπλοκ της δεκαετίας του ’50, αλλά ο Χάκμαν είδε τις δυνατότητές του. «Δεν ήθελαν να αναπαράγουν την παραδοσιακή αρχιτεκτονική των Πουέμπλο. Ήταν κάτι πιο πρωτόγονο, σαν αχυρώνας που μετατράπηκε σε σπίτι – μαζικό και ζεστό ταυτόχρονα», είπε χαρακτηριστικά.

Ο ηθοποιός συμμετείχε ενεργά στις εργασίες ανακαίνισης, ενώ όταν απουσίαζε λόγω γυρισμάτων, η σύζυγός του τον ενημέρωνε τηλεφωνικά για κάθε αλλαγή. Η ίδια η Έαρλι ανέφερε ότι απαιτούνται ορισμένες εργασίες συντήρησης, όπως νέα στέγη, οι οποίες θα καλυφθούν από το κληροδότημα του Χάκμαν.

Η προσωπική ζωή και η παρακαταθήκη

Η δικηγόρος Τζούλια Πίτερς έχει αναλάβει τη διαχείριση της περιουσίας του ζευγαριού. Δεν έχει γίνει γνωστό, αν ο Χάκμαν άφησε κληρονομιά στα τρία του παιδιά – Κρίστοφερ, Ελίζαμπεθ και Λέσλι – από τον πρώτο του γάμο με τη Φέι Μαλτέζε.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Ο ηθοποιός είχε παραδεχθεί παλαιότερα ότι η καριέρα του είχε απομακρύνει την οικογένειά του, ωστόσο πληροφορίες αναφέρουν ότι υπήρξε επανασύνδεση τα τελευταία χρόνια. Παρά την απομόνωσή τους, ο Χάκμαν και η Αρακάουα ήταν ιδιαίτερα αγαπητοί στη γειτονιά τους στη Σάντα Φε. «Οι Χάκμαν αγκάλιασαν τη Σάντα Φε και εκείνη τους αντάμειψε με αγάπη», είπε η Έαρλι.

Ο Χάκμαν είχε δηλώσει στο Architectural Digest ότι είχε ερωτευθεί αμέσως την περιοχή, περιγράφοντάς την ως τόπο με «μια ιδιαίτερη μαγεία». Προτιμούσε να ανακαινίζει και να «ερμηνεύει αυτό που ήδη υπάρχει», όπως έλεγε, παρά να κατεδαφίζει και να χτίζει από την αρχή.

Φωτογραφίες που δόθηκαν στη δημοσιότητα μετά τον θάνατό τους αποκάλυψαν τρυφερά σημειώματα που άφηνε ο Χάκμαν στη σύζυγό του, γεμάτα αγάπη και καθημερινή στοργή – μια μαρτυρία της ήρεμης, ιδιωτικής ζωής που μοιράστηκαν μέχρι το τέλος.

Δεν υπάρχει ίσως πιο κατάλληλη περιγραφή για τον τρόπο που αντιμετωπίζονται κρίσιμα πολιτικά ζητήματα καθώς και οι προτεραιότητες που τίθενται για τη διαχείρισή τους από την ευαγγελική φράση «αγρόν ηγόρασε». Μια φράση που μοιάζει να συμπυκνώνει τη διαχρονική στάση της Πολιτείας απέναντι στον πρωτογενή τομέα και όχι μόνο: αναγνώριση του προβλήματος μόνο όταν αυτό φτάσει στο σημείο της σύγκρουσης και, ακόμη και τότε, διαχείριση με όρους προσωρινής εκτόνωσης.

Οι αγροτικές κινητοποιήσεις ακολουθούν εδώ και χρόνια το ίδιο, σχεδόν προβλέψιμο, μοτίβο. Μπλόκα στους δρόμους από τους αγρότες, πλήρης αναγνώριση του δίκαιου των αιτημάτων από την αντιπολίτευση και μερική αποδοχή από την κυβέρνηση, συνοδευόμενη πάντα από τη διαβεβαίωση ότι «τα δημοσιονομικά περιθώρια έχουν εξαντληθεί». Πρόκειται για έναν φαύλο κύκλο που επαναλαμβάνεται, χωρίς να αγγίζει την καρδιά του προβλήματος.

Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: Εφόσον τα αιτήματα είναι δίκαια, γιατί δεν αντιμετωπίζονται προληπτικά και δομικά; Γιατί η πολιτική παρέμβαση εξαρτάται από την ένταση των κινητοποιήσεων και όχι από έναν σταθερό στρατηγικό σχεδιασμό;

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η απάντηση βρίσκεται – πέρα από τις πελατειακές σχέσεις και τη βολική αδράνεια και μέρους των αγροτών – στα χρόνια, άλυτα διαρθρωτικά προβλήματα του ελληνικού πρωτογενούς τομέα. Υψηλό κόστος παραγωγής, μικρός και κατακερματισμένος κλήρος, αδύναμοι συνεταιρισμοί, έλλειψη επενδύσεων σε σύγχρονες καλλιέργειες και τεχνογνωσία. Σε αυτά προστίθεται η αποσπασματική εφαρμογή των ευρωπαϊκών πολιτικών και των αλλαγών της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, χωρίς εθνική στρατηγική προσαρμογής.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν αποτελεί απλώς μια «παρέκκλιση», αλλά σύμπτωμα βαθύτερης παθογένειας. Η κακοδιαχείριση, οι σκιές γύρω από τις επιδοτήσεις και η αίσθηση αδικίας υπονομεύουν την εμπιστοσύνη των παραγωγών στο ίδιο το κράτος και ακυρώνουν στην πράξη κάθε προσπάθεια εξυγίανσης. Οταν οι ευρωπαϊκοί πόροι, αντί να λειτουργούν αναπτυξιακά, γίνονται πεδίο σκανδάλων, το πρόβλημα παύει να είναι μόνο οικονομικό και γίνεται θεσμικό.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Οι κίνδυνοι, ωστόσο, δεν περιορίζονται στους αγρότες. Η διαιώνιση αυτών των προβλημάτων μετακυλίεται αναπόφευκτα και στους καταναλωτές, μέσω της αύξησης των τιμών και της μείωσης της εγχώριας παραγωγής.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Παράλληλα, διεθνείς εξελίξεις, όπως η συμφωνία Mercosur, εντείνουν τον ανταγωνισμό και απειλούν να συμπιέσουν ακόμα περισσότερο τον ελληνικό αγροτικό και κτηνοτροφικό κόσμο. Επιπρόσθετα, διαγράφουν έναν νέο ταξικό διαχωρισμό στην πρόσβαση σε προϊόντα υψηλής διατροφικής αξίας. Ειδικά για την κτηνοτροφία, η πολιτική αντιμετώπιση παραμένει αντεστραμμένη: το κάρο μπαίνει διαρκώς μπροστά από το βόδι, με μέτρα αποσπασματικά και χωρίς σχέδιο βιωσιμότητας.

Καθώς η χώρα εισέρχεται σε προεκλογική περίοδο, η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κρίσιμη πολιτική αντίφαση. Την ώρα που θα έπρεπε να ξεδιπλώνει ένα στιβαρό και συνεκτικό στρατηγικό σχέδιο για να συσπειρώσει  ευρύτερα κοινά, βρίσκεται να αντιδρά σπασμωδικά και θυμωμένα απέναντι σε όσα κοινά της υποδεικνύουν εύλογες ευθύνες και έχουν την απαίτηση από εκείνη και όχι από την αντιπολίτευση να τις αναλάβει φέρνοντας συγκεκριμένες λύσεις.

Ο τρόπος διαχείρισης των αγροτικών ζητημάτων τη φέρνει σε ρήξη με ένα κοινωνικό ακροατήριο που παραδοσιακά τής ήταν ευνοϊκό. Και σε μια συγκυρία όπου η κοινωνική ανοχή μειώνεται, η επιλογή της αναβολής, των εύκολων δικαιολογιών και της μερικής λύσης ενδέχεται να έχει κόστος πολύ μεγαλύτερο από το δημοσιονομικό: αγροτικό, κοινωνικό και τελικά πολιτικό.

Ο Γρηγόρης Τσιμογιάννης είναι σύμβουλος Στρατηγικής Επικοινωνίας στην Precise Strategy

Ο Αλί Χαμενεΐ βρίσκεται στον πυρήνα της Ισλαμικής Δημοκρατίας από την Ιρανική Επανάσταση του 1979, παίζοντας καθοριστικό ρόλο τόσο στη στρατιωτικοποίηση του κράτους όσο και στην εδραίωση σχεδόν απόλυτης εξουσίας στην περίφημη έδρα του ανώτατου ηγέτη. Είναι ο αρχιτέκτονας της ανόδου των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), τους οποίους διαμόρφωσε σε εργαλείο ελέγχου και περιφερειακής επιρροής και έχει καταστήσει τις πυρηνικές δυνατότητες του Ιράν κεντρικό άξονα της στρατηγικής του για την εθνική ασφάλεια και την αποτροπή.

Ως πραγματιστής σκληροπυρηνικός, περιθωριοποίησε αριστερούς, μετριοπαθείς κληρικούς και αντιφρονούντες, χαλαρώνοντας περιστασιακά τον έλεγχό του μόνο όταν διακυβευόταν η νομιμοποίηση ή η συνοχή του καθεστώτος. Με μια σταθερή πορεία συγκέντρωσης εξουσιών επί τέσσερις δεκαετίες, ξεκινώντας ως έμπιστος του Ρουχολάχ Χομεϊνί και μέλος του Επαναστατικού Συμβουλίου, συνεχίζοντας ως διπλά εκλεγμένος πρόεδρος και φθάνοντας να αναδειχθεί ανώτατος ηγέτης, παρά την έλλειψη τυπικών θρησκευτικών προσόντων ο Χαμενεΐ έχει διαμορφώσει το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν κατ’ εικόνα του.

Ο κύκλος των κινητοποιήσεων που άνοιξε στις 28 Δεκεμβρίου 2025 ενάντια στη δεινή οικονομική κατάσταση του Ιράν είναι αποτέλεσμα, εν μέρει, δεκαετιών επιθετικής στάσης υπό τον Χαμενεΐ, που οδήγησε σε σκληρές κυρώσεις από τις ισχυρότερες οικονομίες του κόσμου.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Γεννημένος στις 19 Απριλίου 1939 στη Μασχάντ, σημαντικό θρησκευτικό κέντρο του σιιτισμού, ο Χαμενεΐ σπούδασε στη σχολή της Κομ υπό εξέχοντες θεολόγους, μεταξύ των οποίων και ο Χομεϊνί. Γιος ενός φτωχού αλλά σεβαστού μελετητή του Κορανίου, μεγάλωσε σ’ ένα σπίτι 65 τ.μ., όπου η λιτότητα συνδυαζόταν με την αδιάκοπη ροή επισκεπτών για τον πατέρα του και διδάχθηκε την απόλυτη ταπεινότητα.

Από το 1963 συμμετείχε ενεργά σε διαμαρτυρίες κατά της μοναρχίας και φυλακίστηκε επανειλημμένα από τις μυστικές υπηρεσίες. Συνδέθηκε στενά με τον εξόριστο Χομεϊνί και, με την επιστροφή του τελευταίου το 1979, διορίστηκε στο Επαναστατικό Συμβούλιο και συμμετείχε στον σχεδιασμό του νέου καθεστώτος. Από εκεί και πέρα, η άνοδός του ήταν ανεμπόδιστη και συνεχής: συνιδρυτής του Κόμματος της Ισλαμικής Δημοκρατίας, μέλος του Κοινοβουλίου, προσωρινός επικεφαλής των Φρουρών της Επανάστασης, εκπρόσωπος του Χομεϊνί στο Ανώτατο Συμβούλιο Αμυνας. Με παράλυση στο δεξί του χέρι από απόπειρα δολοφονίας του 1981, εξελέγη πρόεδρος της Ισλαμικής Δημοκρατίας το 1981 και επανεξελέγη το 1985.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η προεδρία ήταν κυρίως τυπική, αφού η εκτελεστική εξουσία βρισκόταν στον πρωθυπουργό. Η συνεργασία του με τον Μιρ Χοσεΐν Μουσαβί ήταν πικρή και συγκρουσιακή.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Με τον θάνατο του Χομεϊνί το 1989 και ενώ ακόμη εκκρεμούσε η συνταγματική αναθεώρηση, ο Χαμενεΐ επιλέχθηκε από το Συμβούλιο των Εμπειρογνωμόνων ως διάδοχος, παρά το ότι δεν είχε τον απαιτούμενο θρησκευτικό βαθμό. Οι αλλαγές στο Σύνταγμα που ακολούθησαν ενίσχυσαν θεαματικά τις εξουσίες του ανώτατου ηγέτη, κατάργησαν τον πρωθυπουργό και ενδυνάμωσαν την προεδρία.

Τη δεκαετία του 1990 συνεργάστηκε άνετα με τον Χασεμί Ραφσαντζανί ενώ η σχέση του με τον μεταρρυθμιστή πρόεδρο Μοχάμεντ Χαταμί (1997-2005) ήταν τεταμένη. Το 2005 υποστήριξε υπόγεια τον Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, ο οποίος εξελίχθηκε στον αγαπημένο του λόγω της επιθετικής στάσης απέναντι στη Δύση και της επίδειξης πυρηνικών φιλοδοξιών, σχέση που αργότερα κατέρρευσε.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Η μεγαλύτερη πρόκληση για τον Χαμενεΐ ήρθε με τις εκλογές του 2009, όταν η αμφιλεγόμενη νίκη Αχμαντινετζάντ πυροδότησε το μαζικό «Πράσινο Κίνημα». Οι διαδηλώσεις καταπνίγηκαν βίαια.Παρά τον σκληρό έλεγχο, ο Χαμενεΐ διατηρούσε πάντα ένα απρόσμενα ήπιο πρόσωπο στην προσωπική του σφαίρα: λάτρης της ποίησης, θαυμαστής της λογοτεχνίας, τακτικός οικοδεσπότης ποιητικών βραδιών, ακόμη και κηπουρός στις λίγες ιδιωτικές του στιγμές. Είναι παντρεμένος, πατέρας έξι παιδιών, αν και οι λεπτομέρειες της οικογενειακής του ζωής παραμένουν εν πολλοίς άγνωστες.

Η εξωτερική πολιτική του Ιράν υπό την ηγεσία του έγινε σταδιακά επιθετικότερη. Ο «Αξονας Αντίστασης» – Χεζμπολάχ, Χαμάς, ιρακινές πολιτοφυλακές, Χούθι – αποτέλεσε το όχημα άσκησης περιφερειακής ισχύος. Η πυρηνική τεχνολογία αναδείχθηκε σε πυλώνα της στρατηγικής εθνικής ασφάλειας. Μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη συμφωνία για τα πυρηνικά το 2018, το Ιράν βυθίστηκε σε βαθιά οικονομική κρίση λόγω των σκληρών κυρώσεων.

Το 2022 ο θάνατος της Μαχσά Αμινί στη διάρκεια κράτησης προκάλεσε πρωτοφανές κύμα διαμαρτυριών. Ο Χαμενεΐ απάντησε με καταστολή. Η σύγκρουση με το Ισραήλ μετά την 7η Οκτωβρίου 2023 και οι διαδοχικές δολοφονίες ηγετών συμμάχων του Ιράν κατέφεραν σοβαρά πλήγματα στις περιφερειακές φιλοδοξίες της Τεχεράνης.

Μετά τον θάνατο του προέδρου Ραϊσί το 2024, ο Μεσούντ Πεζεσκιάν κέρδισε την προεδρία ως ο πιο μεταρρυθμιστής υποψήφιος εδώ και χρόνια, κίνηση που ερμηνεύτηκε ως προσπάθεια Χαμενεΐ για αποκατάσταση της λαϊκής νομιμοποίησης. Ωστόσο, οι επιθετικοί χειρισμοί του στη διεθνή σκηνή περιόρισαν άμεσα το περιθώριο εξομάλυνσης με τη Δύση.

Ο δεύτερος γύρος κυρώσεων το 2025, η κατάρρευση του ριάλ και η επιστροφή του Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ επιδείνωσαν δραματικά την κατάσταση. Οι διαδηλώσεις του Δεκεμβρίου 2025 κλιμακώθηκαν και η κρίση έχει λάβει νέα τροπή.

Πενήντα χρόνια μετά το άνοιγμα που άλλαξε για πάντα τον παγκόσμιο χάρτη της μόδας, η Zara ετοιμάζεται να κατεβάσει ρολά στο πρώτο της κατάστημα. Στις 30 Ιανουαρίου, ο ιστορικός χώρος στην οδό Rúa Juan Flórez στην Α Κορούνια, εκεί όπου ο Αμάνθιο Ορτέγκα έκανε τα πρώτα του βήματα, θα περάσει οριστικά στην ιστορία.

Όχι από νοσταλγία, αλλά στο πλαίσιο μιας στρατηγικής που κοιτάζει ξεκάθαρα στο μέλλον. Το κατάστημα στα νούμερα 64 και 66 της Rúa Juan Flórez άνοιξε τις πόρτες του στις 9 Μαΐου 1975 και λειτούργησε αδιάλειπτα για περισσότερες από πέντε δεκαετίες. Παρότι πέρυσι ανακαινίστηκε, στο πλαίσιο των εορτασμών για τα 50 χρόνια του ομίλου Inditex, η τύχη του είχε ήδη κριθεί. Οι περιορισμένοι του χώροι δεν μπορούσαν πλέον να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες του σύγχρονου concept της Zara.

Η στρατηγική πίσω από την απόφαση

Σύμφωνα με την Inditex, το κλείσιμο δεν αποτελεί εξαίρεση αλλά μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου. Η Zara επενδύει πλέον σε μεγάλα καταστήματα, με ψηφιακές εφαρμογές, προηγμένα συστήματα logistics και εμπειρία αγορών που συνδυάζει φυσικό και online εμπόριο. Σε ένα δίκτυο που εκτείνεται σε σχεδόν 200 χώρες, οι μικροί χώροι θεωρούνται πλέον αναποτελεσματικοί.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Παρά το λουκέτο στο ιστορικό σημείο, η Α Κορούνια δεν χάνει τον ρόλο της στον όμιλο. Αντίθετα, παραμένει «test city» για την Inditex, όπου δοκιμάζονται νέα projects, συλλογές και ιδέες πριν επεκταθούν διεθνώς. Η πόλη συνεχίζει να αποτελεί ζωντανό εργαστήριο καινοτομίας για τον ισπανικό κολοσσό.

Το επόμενο βήμα: Zacaffé

Μόλις μία ημέρα μετά το κλείσιμο, στις 31 Ιανουαρίου, η Zara ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο λίγα μέτρα πιο πέρα. Στην Calle Compostela, θα εγκαινιαστεί ένα Zacaffé, το concept καφέ του brand, που ήδη λειτουργεί σε πόλεις όπως η Μαδρίτη, αλλά και σε μεγάλες αγορές της Ασίας, όπως η Κίνα και η Ιαπωνία.

Ένα διακριτικό μήνυμα, ότι ακόμη κι όταν κλείνει ένα ιστορικό κεφάλαιο, η Zara φροντίζει να ανοίγει αμέσως το επόμενο.

Πλέγμα ασφάλειας που θα προστατεύει τα ελληνικά προϊόντα από τον αθέμιτο ανταγωνισμό, με ένδειξη ΠΟΠ ή χωρίς, ζητούν οι έλληνες παραγωγοί και εξαγωγείς, κατά την εφαρμογή της συμφωνίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης με τη Mercosur, της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με τις χώρες της Λατινικής Αμερικής (Βραζιλία, Αργεντινή, Παραγουάη και Ουρουγουάη), η οποία καταργεί σε ποσοστό άνω του 90% τους δασμούς τόσο για εξαγωγές όσο και για εισαγωγές.

Η συμφωνία που προβλέπει τη σταδιακή κατάργηση εισαγωγικών δασμών στις χώρες που συμμετέχουν εκτιμάται ότι μπορεί να φέρει οφέλη για ελληνικά προϊόντα όπως το ελαιόλαδο, τα τυριά, τα ακτινίδια και μια σειρά άλλων που αποτελούν σημαντικά εξαγωγικά προϊόντα της χώρας μας. Παράλληλα όμως περιλαμβάνει και την ενισχυμένη προστασία είκοσι προϊόντων Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ) ανάμεσα σε μια λίστα 344 τροφίμων και ποτών από το σύνολο των χωρών της ΕΕ.

Στα ερωτήματα που τίθενται μετά την ανακοίνωση της υπογραφής της συμφωνίας είναι εάν οι μηχανισμοί που υπάρχουν μπορούν να εξασφαλίσουν και να προστατεύσουν από νοθεία, παραποιήσεις και «βαφτίσια» τα ΠΟΠ προϊόντα, κάτι που κατά διαστήματα συμβαίνει ακόμα και εντός της ΕΕ, πλήττοντας εμβληματικά προϊόντα, ανάμεσά τους τη φέτα, το ελαιόλαδο. Μάλιστα, στην περίπτωση της φέτας, όπως και άλλων ΠΟΠ ευρωπαϊκών προϊόντων, υπάρχει μεταβατικό στάδιο επτά ετών, στη διάρκεια των οποίων στις χώρες αυτές χρησιμοποιείται η ένδειξη «φέτα». Συζήτηση όμως έχει ανοίξει και με το ποια ήταν τα κριτήρια με τα οποία επιλέχθηκαν τα προϊόντα αυτά.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Τι είναι τα ΠΟΠ και τα ΠΓΕ

Τι είναι όμως τα ΠΟΠ προϊόντα για τα οποία προβλέπει η Mercosur προστασία της ονομασίας τους εντός των χωρών της; Η απονομή του τίτλου ΠΟΠ σε ένα προϊόν αφορά προϊόντα που καλλιεργούνται, συγκομίζονται, μεταποιούνται και παράγονται σε μια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή, εν προκειμένω στην Ελλάδα, και φέρουν χαρακτηριστικά που αποδίδονται στη συγκεκριμένη περιοχή (π.χ. Καλαμάτα, Χίος, Κοζάνη κ.λπ.). Για τα προϊόντα αυτά οι πρώτες ύλες και τα βήματα παραγωγής πραγματοποιούνται στη συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή και το τελικό προϊόν καθορίζεται από αυτά τα τοπικά συστατικά και την τεχνογνωσία των παραγωγών στις περιοχές αυτές.

Στην Ελλάδα υπάρχουν συνολικά 120 προϊόντα που προστατεύονται, εκ των οποίων τα 82 είναι ΠΟΠ και τα 38 Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ενδειξης (ΠΓΕ). Ο όρος ΠΓΕ συνδέει το προϊόν με μια γεωγραφική περιοχή, μέσω της ποιότητας, των χαρακτηριστικών και της φήμης του. Η καταχώριση ΠΓΕ απαιτεί τουλάχιστον μία από τις διαδικασίες παραγωγής, μεταποίησης ή προετοιμασίας να πραγματοποιείται στη συγκεκριμένη περιοχή. Ωστόσο, τα συστατικά δεν χρειάζεται να προέρχονται από αυτή την περιοχή. Τα ΠΓΕ δεν τυγχάνουν προστασίας από τη συμφωνία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, η διάβρωση της λίστας για το σύνολο της ΕΕ ήταν μια σκληρή διαδικασία. Βασικό κριτήριο αποτέλεσε η αντιπροσωπευτικότητα όσο το δυνατόν περισσότερων περιοχών της χώρας αλλά και η μοναδικότητα των προϊόντων αυτών. Επιπλέον αναφέρουν ότι η προστασία αυτή θα βοηθήσει στην πώληση περισσότερων και σε υψηλότερες τιμές. Οι εκπρόσωποι των παραγωγών από την πλευρά τους σημειώνουν ότι μέχρι σήμερα δεν είχαν καμία απευθείας ενημέρωση αλλά και καμία συμμετοχή στις συζητήσεις για τη συμφωνία και την επιλογή των συγκεκριμένων ΠΟΠ, κάτι που θεωρούν ότι έπρεπε να έχει γίνει.

Οσο για τα υπόλοιπα προϊόντα που δεν προστατεύονται ως ΠΟΠ, σύμφωνα με το υπουργείο, υπάρχει κατάλογος 14 ευαίσθητων για την ΕΕ αγροδιατροφικών προϊόντων (εσπεριδοειδή, ελαιόλαδο, τυριά, ακτινίδια, ροδάκινα, αβγά, κρέας, ρύζι, μέλι μεταξύ αυτών), στα οποία προβλέπεται ειδική προστασία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Ειδικότερα, οι παραγωγοί θα προστατεύονται από αθέμιτο ανταγωνισμό, διαταραχές της αγοράς και αιφνίδιες αυξήσεις των εισαγωγών, μέσω ποσοστώσεων και ελέγχων, μέσω μηχανισμών διασφάλισης, εάν διαπιστωθεί αύξηση του όγκου των εισαγωγών άνω του 5% ετησίως ή μείωση άνω του 5% ετησίως της μέσης τιμής εισαγωγής ενός δεδομένου προϊόντος. Τέτοιοι μηχανισμοί είναι η επαναφορά των δασμών και ο περιορισμός ή η αναστολή των εισαγωγών.

Ευκαιρία, αλλά υπό προϋποθέσεις

Οι απόψεις παραγωγών και εξαγωγέων δεν είναι αφοριστικές καθώς θεωρούν ότι η συμφωνία μπορεί να ανοίξει νέες αγορές και να δημιουργήσει οφέλη, αφού μέχρι σήμερα συνολικά ο τζίρος των εξαγωγών ελληνικών προϊόντων στις χώρες της Mercosur είναι μόλις 34 εκατ. ευρώ. Ετσι, κρασιά, ελιές, ελαιόλαδο, φέτα, άλλα τυροκομικά, μαστίχα, κρόκος μπορούν να επιτύχουν καλύτερες επιδόσεις, ωστόσο, όπως λένε, αυτό δεν θα γίνει αυτόματα και θα πρέπει να υπάρξει σωστή εξαγωγική στρατηγική. Ανάλογα οφέλη μπορούν να έχουν και άλλα προϊόντα, όχι ΠΟΠ, τα οποία εξάγονται από τη χώρα μας.

Και ενώ με την εμπορική αυτή συμφωνία δημιουργείται μία από τις μεγαλύτερες αγορές στον κόσμο, με περισσότερους από 270 εκατομμύρια καταναλωτές, στην οποία μπορούν να έχουν πρόσβαση τα ελληνικά προϊόντα, οι έλληνες παραγωγοί εκφράζουν τις επιφυλάξεις τους και για τα προβλήματα στην εγχώρια αγορά αφού τα προϊόντα που θα έρχονται από τις χώρες της Λατινικής Αμερικής θα είναι πολύ φθηνότερα από τα ελληνικά, ενώ δεν πληρούν και τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς παραγωγής, κάτι που εγείρει θέμα και αθέμιτου ανταγωνισμού, όπως λένε.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Εθνικής Ενωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών (ΕΘΕΑΣ) Παύλο Σατολιά, «οι κανονισμοί που θέτει η ΕΕ για την παραγωγή των αγροτικών προϊόντων είναι πολύ αυστηροί», σημειώνοντας ότι μεγάλος αριθμός φυτοπροστατευτικών σκευασμάτων που στην Ευρώπη έχουν απαγορευτεί εδώ και χρόνια, στις χώρες της Mercosur χρησιμοποιούνται κανονικά. «Για να προστατευτεί ο πρωτογενής τομέας αλλά και οι καταναλωτές μας, θα πρέπει τα προϊόντα που εισάγονται από αυτές τις χώρες να έχουν το ίδιο πλαίσιο παραγωγής, και σε αυτό οι έλεγχοι θα πρέπει να είναι αυστηροί και εντατικοί», αναφέρει.

Επιπλέον σημειώνει ότι είναι αναγκαία η οικονομική στήριξη των παραγωγών αν πληγεί η ανταγωνιστικότητά τους σε περίπτωση αθρόας εισαγωγής αγροτικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά, που λόγω της χαμηλότερης τιμής τους ενδεχομένως να αφήσουν στα αζήτητα τα ελληνικά προϊόντα.

Οσο για την προστασία των ΠΟΠ, αναφέρει ότι και εκεί θα πρέπει οι έλεγχοι να είναι συνεχείς, καθώς και σήμερα, ακόμα και εντός της ΕΕ, όπου ισχύει προστασία, εντοπίζονται κρούσματα παραποίησης προϊόντων, όπως της φέτας.

Από την πλευρά του ο πρόεδρος της Ενωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου Δημήτρης Καπούνης, που παράγει την ΠΟΠ γραβιέρα Νάξου, η οποία δεν είναι στη λίστα των 20 ΠΟΠ της Μercosur, αναφέρει ότι «από τη μια διαφημίζονται τα 20 ελληνικά προϊόντα που προστατεύονται, από την άλλη “δυσφημίζονται” όλα τα υπόλοιπα, καθώς υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθεί η εντύπωση στον καταναλωτή ότι αυτά είναι υποδεέστερα από εκείνα που προστατεύει η συμφωνία». Σημείωσε επίσης ότι θα υπάρχει και το ενδεχόμενο απομιμήσεων καθώς οι χώρες της Mercosur μπορεί να παραγάγουν π.χ. τυρί τύπου «γραβιέρα» και αυτό να έρχεται στην Ευρώπη σε φθηνότερη τιμή από τη γραβιέρα Νάξου.

αναζήτηση νέων αγορών

Ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων Αλκιβιάδης Καλαμπόκης αναφέρει ότι με την εμπορική συμφωνία δίνεται η δυνατότητα να «ξεκλειδώσουν» νέες αγορές για τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα, καθώς μέχρι τώρα επιβαρύνονται με υπέρογκους δασμούς. «Είναι μονόδρομος η αναζήτηση νέων αγορών», σημειώνει και προσθέτει ότι, αν και σήμερα «οι ελληνικές εξαγωγές γεωργικών προϊόντων σε Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη ανέρχονται μόλις σε περίπου 34 εκατ. ευρώ, μπορεί στο μέλλον να ανοίξουν οι αγορές αυτές για αρκετά ελληνικά προϊόντα, τόσο ΠΟΠ όσο και άλλα. Απαιτείται όμως μεγάλη προσπάθεια και χρόνος.

Χρειάζεται στρατηγική, σταθερότητα και συνέπεια. Στο οικονομικό περιβάλλον που αναπτύσσεται και στις συνεχείς μεταβολές που πραγματοποιούνται διεθνώς είναι σημαντικό να αναπτύσσονται εμπορικές σχέσεις με τις τρίτες χώρες και να υπάρχουν διευκολύνσεις του εξωτερικού μας εμπορίου με αυτές τις χώρες». Με δεδομένο μάλιστα ότι το 97% των ελλήνων εξαγωγέων είναι μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις που συχνά δυσκολεύονται να εξάγουν εκτός ΕΕ, καθώς αυτό συνεπάγεται επιπλέον κόστος και διοικητικές διαδικασίες, η συμφωνία ΕΕ – Mercosur μπορεί να αλλάξει τη συνθήκη αυτή και να προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες μέσω της απλοποίησης στις τελωνειακές διαδικασίες και του χαμηλότερου διοικητικού βάρους.

Οσο για τα ΠΟΠ προϊόντα, ο Αλκ. Καλαμπόκης σημειώνει ότι και σήμερα υπάρχουν σε ισχύ διμερείς συμφωνίες που τα προστατεύουν εκτός των ορίων της ΕΕ, ενώ υπογράμμισε ότι για το σύνολο των προϊόντων θα πρέπει να υπάρχουν περισσότεροι φυσικοί έλεγχοι.

Πάντα οι κοινωνίες κινούνταν με έναν συνδυασμό ορθολογισμού και ανορθολογισμού. Σε περιόδους όμως γενικευμένης αβεβαιότητας η δοσολογία ανατρέπεται, οι συμπεριφορές γίνονται πιο απρόβλεπτες, οι συλλογικές ταυτότητες αδυνατίζουν και μετασχηματίζονται. Το βλέπουμε γύρω μας και εντός μας – στην Ελλάδα, στην Ευρώπη, στη Δύση, στον Κόσμο. Τα ερωτήματα είναι γνωστά. Πώς εξελίσσονται σήμερα οι παραδοσιακές πολιτικές – ιδεολογικές αντιλήψεις; Πώς και γιατί μετασχηματίζεται το κομματικό τοπίο στις δυτικές δημοκρατίες;

Ποιο είναι το βάρος των οικονομικο-κοινωνικών παραγόντων στις αλλαγές; Πώς αναδιατάσσουν τον πολιτικό χώρο οι πολιτισμικές – ιδεολογικές αντιθέσεις ως αυτοτελείς παράγοντες; Στον δημόσιο και επιστημονικό λόγο προσπαθούμε να αναλύσουμε ορθολογικά την κατάσταση. Κάθετα στην παραδοσιακή διαχωριστική γραμμή Αριστερά – Δεξιά που οργάνωνε τον πολιτικό – συμβολικό κόσμο στη βάση διλημμάτων τύπου κράτος ή αγορά και ταξικών αναφορών, έχουμε ήδη προσθέσει μια πολιτισμική – ιδεολογική διαχωριστική γραμμή που τεμαχίζει τα προηγούμενα «στρατόπεδα» δημιουργώντας νέα κόμματα και νέες αδιανόητες στο παρελθόν συμμαχίες.

Σε αυτές όμως τις αναλύσεις «όσο και αν μετρώ, κάτι περισσεύει». Περισσεύει εκείνη η αναπόφευκτη, δικαιολογημένη και «ορθολογική» τελικά υπαρξιακή ανασφάλεια που εκδηλώνεται ή μεγεθύνεται στις απότομες στροφές της Ιστορίας. Θα μου πεις, τα υπαρξιακά ζητήματα είναι για τους λογοτέχνες και τους ψυχιάτρους. Λάθος. Μας αφορούν όλους. Γιατί σχετίζονται με την απαξίωση των δημοκρατικών θεσμών, την περιφρόνηση στο δημόσιο συμφέρον, στον αυξημένο κυνισμό στις καθημερινές συμπεριφορές, στην έκρηξη της συνωμοσιολογίας και του ψεκασμένου ανορθολογισμού.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Αυτός όμως ο διάχυτος ανορθολογισμός δεν χρειάζεται να γίνει αιτία να σηκώσουμε τα χέρια, ή να αρχίσουμε να πίνουμε όπως πικρά αστειευόμενη πρότεινε η επίτροπος Κάγια Κάλας. Καλύτερα είναι να κατανοήσουμε το πρόβλημα, να δούμε τις επιπτώσεις του στη νέα εποχή που διανύουμε, και κυρίως να σκεφτούμε πώς μπορούμε να ενσωματώσουμε τις αυξημένες δόσεις ανορθολογισμού που προκαλεί η διάχυτη ανασφάλεια σε ορθολογικότερα πολιτικά – ιδεολογικά σχέδια.

Ανάμεσα στους τρόπους που η Πολιτική τιθάσευε ή καναλιζάριζε τη διάχυτη ανασφάλεια σε περιόδους κρίσεων και μεταβάσεων, είναι η Ισχύς, το Οραμα ή, μετριοπαθέστερα, το Σχέδιο ενός ορατού μέλλοντος, και ο βολονταρισμός. Οι τρεις τρόποι μπορεί να συνδέονται αλλά δεν ταυτίζονται. Και πάλι ο Μεσοπόλεμος του 20ού αιώνα προσφέρει χρήσιμες υποδείξεις. Ο φασισμός/ναζισμός απάντησε στην κρίση του φιλελευθερισμού με την Ισχύ, τον εγκωμιασμό της βίας, της αρρενωπότητας, «αξίες» που προσωποποιήθηκαν στον Ηγέτη.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Ο κομμουνισμός/σοσιαλισμός προέβαλε την ιδεολογική ασφάλεια που παρείχε  η ιστορική νομοτέλεια – η βεβαιότητα ότι το «μέλλον είναι κόκκινο». Η Ιστορία τελικά αντάμειψε μετά από τραγωδίες, ηπιότερες διεξόδους – το δυτικό κοινωνικό κράτος ως αποτέλεσμα ενός δημιουργικού συμβιβασμού καπιταλισμού και δημοκρατίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Αλλοι καιροί, άλλες εποχές. Μπορούμε όμως σήμερα να δούμε την υιοθέτηση της ωμής Ισχύος ως θεμέλιου της διακυβέρνησης τόσο στον εθνικό όσο και στον διεθνή στίβο. Το ξέραμε άλλωστε από πολύ παλιά. Σε έναν χομπσιανό κόσμο συγκρούσεων και αβεβαιότητας, η Ισχύς όχι μόνο υποτάσσει τους αντιπάλους, αλλά δημιουργεί ευρύτερη συναίνεση. Αυτή η λογική αποτελεί τον σκληρό πυρήνα του τραμπισμού και δεν είναι τυχαίο ότι επικοινωνιακά προσπαθεί να επιβάλει την ιδέα ότι η εξουσία του είναι προσωπική και απόλυτη, ασκείται με έναν επιθετικό βολονταρισμό, χωρίς να οριοθετείται από το διεθνές δίκαιο ούτε από τους εθνικού θεσμούς.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Η επιθυμία καθιέρωσης μιας αυταρχικής δημοκρατίας στο εσωτερικό των ΗΠΑ συνταιριάζει με μια ιμπεριαλιστική πολιτική ισχύος στη διεθνή σκηνή. Συμφωνώ με όσους υποστηρίζουν ότι η πολιτική  αυτή θα αποτύχει, όχι μόνο γιατί ο πρωταγωνιστής είναι αλλοπρόσαλλος αλλά και γιατί η Αμερική δεν έχει πλέον την ανάλογη ισχύ. Το θέμα βεβαίως είναι πόσο θα μας κοστίσει ως τότε. Μια ανάλογη πρόταξη της ωμής Ισχύος και της υποτιθέμενης ή πραγματικής ισχυρής ηγεσίας επιχειρούν και τα ποικίλα αυταρχικά καθεστώτα στη σημερινή εποχή της υποχώρησης της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Αλλού επιτυχώς όπως η Κίνα, αλλού ανεπιτυχώς όπως η Ρωσία του Πούτιν που καταγράφει πλέον μια σειρά αποτυχιών (Συρία, Βενεζουέλα, κατάσχεση των τάνκερ της από τους Αμερικανούς, τώρα Ιράν).

Ο κρίσιμος κρίκος στη νέα χαώδη διεθνή κατάσταση είναι η Ευρωπαϊκή Ενωση ή καλύτερα η Ευρώπη καθαυτή. Βρίσκεται μπροστά σε ένα υπαρξιακό δίλημμα. Ή θα ισχυροποιηθεί ενοποιούμενη ή θα υποταχθεί κατακερματιζόμενη. Οσο η απόφαση απέναντι στο δίλημμα εκκρεμεί, τόσο η απάντηση θα τείνει στην υποταγή. Γιατί δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος. Σε χώρες που η προοπτική τους είναι ασαφής, η υπαρξιακή ανασφάλεια των πολιτών τους, την οποία εδώ συζητάμε, αυξάνεται ραγδαία, το ίδιο η πολιτική πόλωση και ο ανορθολογισμός. Οταν οι ηγεσίες της Ευρώπης ταπεινώνονται λόγω αδυναμίας ή φόβου από τις λοιδορίες του Τραμπ ή του Πούτιν, τότε και οι κοινωνίες αποθαρρύνονται.

Αντιθέτως, η ισχυροποίηση μέσω της επιτάχυνσης της ενοποίησης της Ευρώπης αναθερμαίνει την εμπιστοσύνη στον εαυτόν της και ενισχύει την αίσθηση ασφάλειας των πολιτών της. Η αφετηρία μιας τέτοιας πορείας είναι διττή: απόκτηση λελογισμένης  σκληρής ισχύος και αναζωογόνηση της ήπιας ισχύος που ακόμα περικλείει το δημοκρατικό ευρωπαϊκό μοντέλο. Η ΕΕ χρειάζεται μια ορισμένη αποτρεπτική στρατιωτική ισχύ ώστε να μην είναι έρμαιο των άλλων ισχυρών πόλων.

Η ένσταση που έρχεται κυρίως από τα αριστερά με το ψευτοδίλημμα «βούτυρο ή κανόνια», είναι πολιτικά απαράδεκτη. Κανένα κράτος δεν συνεχίζει επί πολύ να τρώει βούτυρο αν δεν φροντίζει την ασφάλεια της χώρας και των πολιτών. Η εποχή που η Ευρώπη είχε αναθέσει την ασφάλειά της στις ΗΠΑ έχει τελειώσει και κινδυνεύει να γίνει μπούμερανγκ. Η καταγγελία κατά του λελογισμένου εξοπλισμού της Ευρώπης είναι στην ουσία πρόταση αφοπλισμού και υποτέλειας στις ΗΠΑ. Τα βήματα ενοποίησης της αμυντικής βιομηχανίας και των αμυντικών δαπανών είναι αναγκαία και επιταχύνουν την πολιτική σύγκλιση της ΕΕ.

Ομως το ιστορικό στοίχημα για την Ευρώπη και ενδεχομένως ο ιστορικός της ρόλος στην παρούσα ακαταστάλακτη εποχή είναι πολιτικού και ιδεολογικού χαρακτήρα. Εχει βρεθεί να αποτελεί κιβωτό διάσωσης πολύτιμών αξιών και ελευθεριών του πολιτισμού της Δημοκρατίας. Σεβασμός της εθνικής κυριαρχίας μέσα σε ένα διεθνές σύστημα πολυμέρειας και κανόνων. Ανάγκη ουσιαστικής ρύθμισης των νέων πανίσχυρων ψηφιακών τεχνολογιών και δικτύων. Συμφωνίες για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Υπό αυτή την έννοια, το στοίχημα – Ευρώπη συνιστά ταυτόχρονα Σχέδιο για το ορατό μέλλον που συνενώνει την Ιστορία με την

Προοπτική, την εθνική – ευρωπαϊκή – παγκόσμια διάσταση. Εχει δηλαδή εκείνα τα συστατικά που μπορεί να δημιουργήσει νέες γόνιμες ταυτίσεις. Εναπόκειται στον οραματικό βολονταρισμό του τόξου των φιλευρωπαϊκών δυνάμεων να το καταστήσουν μαζική συνείδηση και ηγεμονικό αφήγημα. Οπως παλαιότερα ο Αντιφασισμός κατάφερε να γίνει πλειοψηφικό λαϊκό αίσθημα και κοινός παρονομαστής των διακριτών ιδεολογικών ρευμάτων.

Λέγεται ότι η Ευρώπη δεν έχει πια τον χρόνο. Λάθος. Δεν χρειάζεται να έχει φτάσει στο τέλος του δρόμου. Αρκεί να πείσει τον Κόσμο ότι οδεύει προς τα εκεί.

Ο Γιάννης Βούλγαρης είναι ομότιμος καθηγητής Πολιτικής Κοινωνιολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Συναγερμός σήμανε το απόγευμα του Σαββάτου (17/1) στην Πυροσβεστική Υπηρεσία Χαλκίδας για μεγάλη φωτιά σε σπίτι.

Όπως φαίνεται σε βίντεο που ανήρτησε το evima.gr, η φωτιά καίει σε σπίτι κοντά στην εκκλησία της Αγίας Μαρίνας στην Χαλκίδα. Στο σημείο έσπευσαν και επιχειρούν ισχυρές δυνάμεις της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Χαλκίδας με 30 πυροσβέστες, οι οποίοι δίνουν μάχη για να θέσουν τη φωτιά υπό έλεγχο και να αποτρέψουν την επέκτασή της σε παρακείμενες κατοικίες.

Σύμφωνα με ην ίδια πηγή, οι πυροσβέστες απεγκλώβισαν τρία άτομα, τα οποία μεταφέρθηκαν στο Νοσοκομείο Χαλκίδας για τις απαραίτητες ιατρικές εξετάσεις. Παράλληλα, εκκενώθηκαν προληπτικά τα διπλανά σπίτια, για λόγους ασφαλείας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Όπως δήλωσε στο evima.gr ο Διοικητής Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Νομού Εύβοιας, Αντώνης Μαυρίδης, η επιχείρηση βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, ενώ προτεραιότητα των δυνάμεων είναι η προστασία ανθρώπινων ζωών και η αποτροπή περαιτέρω εξάπλωσης της φωτιάς.

Τα ακριβή αίτια της πυρκαγιάς διερευνώνται από το Ανακριτικό Τμήμα της Πυροσβεστικής.

Χειμωνιάτικο θα είναι το σκηνικό του καιρού τις επόμενες μέρες, σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Θοδωρή Κολυδά που μιλά για ψυχρές αέριες μάζες από τα βορειοανατολικά που θα κρατήσουν τις θερμοκρασίες σε χαμηλά για την εποχή επίπεδα, με έμφαση στο κρύο τη νύχτα και νωρίς το πρωί.

«Οι άνεμοι πνέουν κυρίως από βόρειες διευθύνσεις, ενισχυμένοι στο Αιγαίο, δίνοντας αίσθηση μεγαλύτερου ψύχους» σημείωσε ο κ. Κολυδάς, υπογραμμίζοντας ότι θα σημειωθούν τοπικές βροχές κυρίως σε ανατολικά και νότια τμήματα, ενώ στα ορεινά δεν θα λείπουν οι ασθενείς χιονοπτώσεις.

Όπως επισημαίνει ο κ. Κολυδάς, πρόκειται για έναν «κανονικό χειμώνα» όπως παλιά και χωρίς ακρότητες.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) H ανάρτηση του κ. Κολυδά: ΜΙΑ ΓΡΗΓΟΡΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΙΡΟ

Χειμωνιάτικο το σκηνικό στη χώρα. Ψυχρές αέριες μάζες από τα βορειοανατολικά κρατούν τις θερμοκρασίες σε χαμηλά για την εποχή επίπεδα, με έμφαση στο κρύο τη νύχτα και νωρίς το πρωί.Οι άνεμοι πνέουν κυρίως από βόρειες διευθύνσεις, ενισχυμένοι στο Αιγαίο, δίνοντας αίσθηση μεγαλύτερου ψύχους. Νεφώσεις κατά διαστήματα, με τοπικές βροχές κυρίως σε ανατολικά και νότια τμήματα, ενώ στα ορεινά δεν λείπουν οι ασθενείς χιονοπτώσεις. Χωρίς ακρότητες, αλλά με διάρκεια: ψύχος, άνεμος και καθαρά χειμερινός χαρακτήρας. Με λίγα λόγια: κανονικός χειμώνας, όπως παλιά.

ΜΙΑ ΓΡΗΓΟΡΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΙΡΟ

Χειμωνιάτικο το σκηνικό στη χώρα. Ψυχρές αέριες μάζες από τα βορειοανατολικά κρατούν τις θερμοκρασίες σε χαμηλά για την εποχή επίπεδα, με έμφαση στο κρύο τη νύχτα και νωρίς το πρωί.Οι άνεμοι πνέουν κυρίως από βόρειες διευθύνσεις, ενισχυμένοι στο… pic.twitter.com/DNeLT7Lhqx

— Theodoros Kolydas (@KolydasT) January 17, 2026

Οι ανακατατάξεις των τελευταίων ετών παγκοσμίως μας προϊδεάζουν για έναν αιώνα σημαντικών διακυμάνσεων και αλλαγών. Η αναδιάταξη του μεταπολεμικού κόσμου έρχεται ως επιστέγασμα σταδιακών αλλαγών των προηγούμενων δεκαετιών σε οικονομία, γεωπολιτική, δημογραφία, αλλά ταυτόχρονα τροφοδοτεί και επιταχύνει τις επόμενες.

Σε αυτό το πλαίσιο τα ερωτήματα για τη δική μας πολιτική και οικονομική ένωση, την Ευρωπαϊκή, αναδεικνύονται σε στρατηγικού τύπου προκλήσεις. Μας βρίσκουν ίσως πιο απροετοίμαστους από ό,τι θα έπρεπε – αλλά αυτό είναι θέμα ξεχωριστού σημειώματος. Αν όμως οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε ως Ευρωπαίοι είναι κολοσσιαίες, ως Ελληνες θα πρέπει να επιδείξουμε ακόμη περισσότερη προσοχή, ακόμη μεγαλύτερη προνοητικότητα.

Και εδώ τα ερωτήματα αρχίζουν να γίνονται πραγματικός βραχνάς. Η επταετής – μέχρι σήμερα – διακυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας θα καταγραφεί στην ιστορία ως μια περίοδος τεράστιων δυνατοτήτων που κατασπαταλήθηκαν μέσα από μια διαχείριση ταξικά μεροληπτική, αναπτυξιακά αναιμική και μεταρρυθμιστικά ουδέτερη. Η εσωτερική κοινωνική συνοχή κάθε κράτους, πέραν από ευγενής πολιτικός στόχος είναι ταυτόχρονα και παράμετρος ισχύος και σε αυτό το πεδίο η αποτυχία είναι πρόδηλη. Πιστοποιείται δε από κάθε πιθανή και απίθανη λίστα κατάταξης των χωρών, από κάθε σχεδόν διαθέσιμο δείκτη όπου πλην ελαχίστων ίσως εξαιρέσεων η Ελλάδα φιγουράρει στις τελευταίες πάντοτε θέσεις.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η κριτική που γίνεται στις επιλογές, τις προτεραιότητες και εν τέλει στις δημόσιες πολιτικές της Νέας Δημοκρατίας είναι διπλή. Αφενός διευρύνονται οι ανισότητες, παραμένει εξαιρετικά χαμηλή η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων, δαπανούμε το μεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήματός μας για στέγη και τροφή, είμαστε από τους πρώτους σε ιδιωτικές δαπάνες υγείας και παιδείας και αφετέρου παραμένουμε εγκλωβισμένοι σε ένα αναπτυξιακό – παραγωγικό μοντέλο παρωχημένο, παρά τους διαθέσιμους πόρους δεκάδων δισεκατομμυρίων που είχαν στόχο την αναδιάρθρωση της ελληνικής οικονομίας. Ολιγοπωλιακή  διάρθρωση, διασφαλισμένα υπερκέρδη για λίγους και μετρημένους και όλως τυχαίως σχετιζόμενους με την κυβερνητική εξουσία – πληθωρισμός, ακρίβεια και χαμηλές προσδοκίες για τους υπόλοιπους.

Αυτή η κοινωνική και οικονομική πραγματικότητα, με ευθύνη όλων μας, όλων των προοδευτικών πολιτικών υποκειμένων – σε ατομική αλλά και συλλογική βάση – δεν αντανακλάται στους πολιτικούς συσχετισμούς. Αποτελεί κραυγαλέα αποτυχία μας η αδυναμία να εκφράσουμε μέρος έστω της απόρριψης και της κοινωνικής διαμαρτυρίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η συνθήκη αυτή που επιτρέπει την πρωτοκαθεδρία της Νέας Δημοκρατίας παρά την πλειοψηφική απόρριψη των πολιτικών της πρέπει να ανατραπεί με ορίζοντα τις επόμενες εθνικές εκλογές και όχι αργότερα. Αυτό σημαίνει ότι απαιτούνται υπερβάσεις, παραμερισμός «πολιτικών εγωισμών» και ειλικρινής, αυθεντικός διάλογος όσων αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους στην ίδια όχθη. Ούτε ο χρόνος, ούτε οι πολίτες θα περιμένουν την αργή ωρίμανση των πολιτικών υποκειμένων και την εκλογική διάψευση προσδοκιών.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Η πιθανότητα να τροφοδοτήσουμε πολιτικές δυνάμεις ακραίες, αντισυστημικές, λαϊκιστικές λόγω αδυναμίας να εκφράσουμε δίκαια κοινωνικά αιτήματα είναι υπαρκτή. Ολοι σχεδόν κατανοούν ποιων τα συμφέροντα εξυπηρετεί η πολιτική της Νέας Δημοκρατίας – εκεί που υπάρχει κενό είναι στο ότι δεν έχει διαφανεί ακόμη ποιος θα εκφράσει με όρους διακυβέρνησης το συμφέρον των υπολοίπων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Μια προοδευτική εναλλακτική διακυβέρνησης οφείλει να έχει ξεκάθαρες στοχεύσεις, αγκύρωση σε συγκεκριμένα κοινωνικά στρώματα, ταυτόχρονη προσπάθεια σύμπηξης κοινωνικών και πολιτικών συμμαχιών που θα της προσδίδουν κοινωνική και εκλογική ευρύτητα και τέλος έναν προγραμματικό πυρήνα που θα οριοθετεί τις νέες προτεραιότητες.

Η διαιρετική τομή μεταξύ προοδευτικών και συντηρητικών πολιτικών χώρων και προσώπων θα πρέπει και πάλι να τοποθετηθεί στην επιλογή των οικονομικών θεωριών που θα επιλεχθούν να υλοποιηθούν. Αυτό οφείλουμε να είναι εμφανές σε εργασία, μισθούς, κοινωνικό κράτος και ενεργειακή δημοκρατία. Είναι πιο εύκολο από ό,τι πιστεύουν ορισμένοι – οι συνθήκες είναι ώριμες από καιρό.

Ο Αντώνης Σαουλίδης είναι νομικός και μέλος του ΠΣ του ΠΑΣΟΚ

Ως έναν άνθρωπο που πάλευε για να στηρίξει την οικογένειά του, αλλά και με μία μάνα και έναν αδελφό που τον είχαν ανάγκη, καθώς αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας, περιγράφουν κάτοικοι στις Άκρες, το γνωστό Λιθοβούνι Αιτωλοακαρνανίας, τον 50χρονο Κώστα Αλεξανδρή που έπεσε νεκρός σήμερα Σάββατο (17/1) από τα πυρά πρώην φίλου του.

Ο 50χρονος άνδρας δέχτηκε τουλάχιστον τρεις σφαίρες και άφησε πίσω του ένα παιδί. Φίλοι και συγγενείς μίλησαν στο MEGA και την εκπομπή «Εξελίξεις Τώρα» με δάκρυα στα μάτια για τη δολοφονία του 50χρονου Κώστα. «Έχει μία μάνα στο χωριό τώρα και έναν αδερφό, η οποία μάνα έχει πρόβλημα και ο αδερφός το ίδιο. Υπάρχει γυναίκα που τους κοιτάει» είπε συγχωριανή του. Μιλούν για έναν άνθρωπο, που τον αγαπούσε όλο το χωριό και όπως λένε, έβαζε πλάτη όχι μόνο για τον δικό του τόπο, αλλά βοηθούσε και τους ανθρώπους των άλλων χωριών.

«Ένα κτήνος σκότωσε τον άνθρωπο. Εδώ στενοχωρούμαστε, κλαίμε, ήταν ένα χρήσιμο παιδί. Έφταιγε ο φονιάς, δεν έφταιγε το παιδί αυτό» λέει συγχωριανός του. «Αγωνιζόταν για το χωριό, που είναι ένα μικρό χωριό, έρημο, με λίγους κατοίκους, όχι μόνο για το δικό του χωριό, για όλα τα χωριά έτρεχε ο Κώστας», σημειώνει άλλος συγχωριανός του.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Φίλη του θύματος μιλώντας στην εκπομπή του MEGA, αναφέρθηκε στις μέρες που βασάνιζαν τον Κώστα, όταν αναγκάστηκε να φύγει από το σπίτι του. Η γυναίκα αυτή λέει, ήταν σαν δεύτερη μάνα του και τον είχε σαν παιδί της. «Το ήξερα, αφού μετά, όταν χώρισε, τον έπαιρνα στο σπίτι μου, του έφτιαχνα φαγητά και του έδινα. Σαν παιδί μου ήτανε, γιατί εγώ δεν έχω οικογένεια και ήταν σαν παιδί μου» λέει.

Τόσο το Λιθοβούνι όσο και τα γύρω χωριά έχουν βυθιστεί στο πένθος, με τους κατοίκους να αναρωτιούνται ένα μεγάλο γιατί.

Το χρονικό

Η άγρια δολοφονία σημειώθηκε το πρωί του Σαββάτου 17 Ιανουαρίου, με την Αστυνομία να συλλαμβάνει λίγη ώρα μετά τον φερόμενο ως δράστη. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο 44χρονος είχε στήσει καρτέρι θανάτου στο 50χρονο θύμα. Την στιγμή που βρίσκονταν μέσα στο αυτοκίνητό του, τον πυροβόλησε με καραμπίνα αρκετές φορές, όπως δείχνουν οι εικόνες από τον τόπο του εγκλήματος.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Οι μαρτυρίες από το χωριό είναι αποκαλυπτικές: «Ήταν στο καφενείο του χωριού ο Αλεξανδρής (το θύμα), πέρασε μπροστά του ο δράστης και ξεκίνησε λέει και τον ακολούθησε από κοντά. Πιο κάτω, λίγο έξω από το χωριό, σταματήσαν και οι δύο; Πρόλαβε να σταματήσει ο δράστης; Δεν το ξέρω ακριβώς. Και του έριξε εν ψυχρώ στο αυτοκίνητο. Το αυτοκίνητο είναι χτυπημένο και μπροστά και από πίσω» λέει χωριανός.

Άλλος κάτοικος μάλιστα λέει, πως ο δράστης του φονικού κυνήγησε το θύμα και μετά από καταδίωξη κατάφερε να του κλείσει τον δρόμο και να τον εκτελέσει εν ψυχρώ. «Πήγε στο χωριό, στη Μεσάριστα, και κάτι είπαν εκεί, λογομάχησαν και αυτός (ο δράστης) τον πήρε από κοντά και του έκλεισε τον δρόμο ακριβώς σε μία εκκλησία και του έριξε τρεις με το όπλο και πήγε στον τόπο».

Όσον αφορά τα κίνητρα της δολοφονίας, εκτιμάται πως ο δράστης είχε προσωπικές διαφορές με το θύμα, ενώ πρόσφατα είχαν άγριο καυγά. Από τις Αρχές εξετάζονται τα ερωτικά κίνητρα. Η σημερινή αιματηρή ενέδρα βάζει τέλος με τον χειρότερο τρόπο σε αυτήν τη διαμάχη. «Παλιά ήταν πολύ φίλοι και μετά λόγω των προσωπικών διαφορών που είχανε… Ο Αλεξανδρής ο Κώστας ήταν παντρεμένος και έχει και έναν γιο. Ο γιος του πηγαίνει στην Γ’ Γυμνασίου είναι 12 – 13 χρόνων» λέει συγχωριανός του.

Το θύμα ήταν παντρεμένος και πατέρας ενός παιδιού, ενώ η είδηση του θανάτου του έχει προκαλέσει έντονη αναστάτωση στην τοπική κοινωνία. Όπως αναφέρει ο Γιώργος Καλλιακμάνης, η γυναίκα του θύματος φέρεται στο παρελθόν να είχε κάνει απόπειρα αυτοκτονίας.

Αξίζει να αναφερθεί, πως όπλο βρέθηκε και μέσα στο όχημα του 50χρονου άνδρα που δολοφονήθηκε. «Φοβόμουν πως θα με σκοτώσει, γι’ αυτό χτύπησα πρώτος», φέρεται να είπε ο δράστης στις Αρχές.

Δεκατρία χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τη δολοφονία του Σαχζάτ Λουκμάν από τάγμα εφόδου της Χρυσής Αυγής, τα ξημερώματα της 17ης Ιανουαρίου 2013, στα Πετράλωνα.

Οπως αναφέρει το Orange Press, o Λουκμάν, πακιστανικής καταγωγής, ήταν μόλις 27 ετών και δέχθηκε επίθεση στα Πετράλωνα από δύο μέλη της Χρυσής Αυγής, καθώς πήγαινε με το ποδήλατό του, για να πιάσει δουλειά στο πόστο του στη λαϊκή αγορά.

Για μια ακόμη χρονιά, μέλη της Πακιστανικής Κοινότητας Ελλάδας, της ΚΕΕΡΦΑ, και άλλων σωματείων και συλλογικοτήτων συγκεντρώθηκαν στο σημείο της δολοφονίας στα Πετράλωνα, άφησαν λουλούδια στο μνημείο και πραγματοποίησαν πορεία στη μνήμη του, στους δρόμους της περιοχής. Σε μια στιγμή, οι διαδηλωτές κράτησαν ενός λεπτού σιγή, υψώνοντας τις γροθιές τους.

Τις 31.000 αγγίζουν οι πολίτες ξένων χωρών, κυρίως επενδυτές, που έχουν λάβει τη γνωστή ως «Χρυσή Βίζα» (Golden Visa) από την αρχή του προγράμματος, τον Απρίλιο του 2014, έως και τα τέλη του 2025. Ο προβληματισμός για το μέλλον του, ωστόσο, είναι πλέον εμφανής. «Η αύξηση των ορίων οδήγησε σε μεγάλο περιορισμό του αριθμού των αιτήσεων» αναφέρουν στα «ΝΕΑ» πηγές του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.

Είναι ενδεικτικό το γεγονός ότι οι αρχικές χορηγήσεις έφτασαν στο υψηλότερο επίπεδο το 2023, όταν και ανήλθαν σε 7.851, καθώς εκείνη τη χρονιά προαναγγέλθηκαν οι αυξήσεις στα κατώτατα όρια επένδυσης για την απόκτηση άδειας διαμονής, οι οποίες εφαρμόστηκαν το 2024. Εκτοτε, έχουν μειωθεί σημαντικά και διαμορφώθηκαν στις 2.266 το 2025, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2018. Η μείωση αυτή δείχνει πως ο κύκλος ζωής του προγράμματος σταδιακά οδεύει προς την ολοκλήρωσή του, αφήνοντας όμως πίσω του μια διαφορετική Ελλάδα.

Σημειώνεται πως στις αρχικές χορηγήσεις προστίθενται και οι ανανεώσεις, που υπολογίζονται σε 7.825 από το 2014 μέχρι σήμερα, αυξάνοντας τον συνολικό αριθμό σε 38.790. Αν υπολογιστεί δε ένα μέσο ποσό επένδυσης της τάξης των 350.000 ευρώ για κάθε «Χρυσή Βίζα», το πρόγραμμα έχει φέρει στη χώρα μας περισσότερα από 13,5 δισ. ευρώ σε 12 χρόνια. Ποσοστό, δηλαδή, που αντιστοιχεί περίπου στο 5% του ΑΕΠ. Σύμφωνα δε με τον πρόεδρο του Συλλόγου Μεσιτών Αττικής Λευτέρη Ποταμιάνο, ο «τζίρος» από τις αγοραπωλησίες που έγιναν σε αυτό το πλαίσιο την περίοδο 2016-24 υπολογίζεται γύρω στα 6 δισ. ευρώ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Το πρόγραμμα «Χρυσή Βίζα» δημιουργήθηκε από την κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου με τον νόμο 4251/2014, με στόχο την προσέλκυση επενδύσεων από το εξωτερικό, σε μια εποχή που τα χρήματα έφευγαν από την Ελλάδα με ταχείς ρυθμούς, ενώ οι εισροές ήταν μηδαμινές. Αρχικά, θεσπίστηκε κατώτατο όριο επένδυσης 250.000 ευρώ σε ακίνητα για την απόκτηση άδειας διαμονής από ιδιώτες προερχόμενους εκτός Ευρώπης.

Το κατώτατο όριο έχει αυξηθεί σταδιακά στις 800.000 ευρώ σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και νησιά με πληθυσμό άνω των 3.100 κατοίκων. Στην υπόλοιπη Ελλάδα, το κατώτατο όριο για αγορά ακινήτου είναι, από το 2024, στις 400.000 ευρώ. Επιπλέον, σύμφωνα με πρόσφατη υπουργική απόφαση, «Χρυσή Βίζα» χορηγείται και για ελάχιστη επένδυση 250.000 ευρώ για ακίνητα των οποίων η χρήση μετατρέπεται από εμπορική ή βιομηχανική σε οικιστική (ανεξαρτήτως τοποθεσίας), καθώς και για τις ανακαινίσεις διατηρητέων κτιρίων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Ποιοι είναι οι «χρυσοί επενδυτές»googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Στην Ελλάδα, οι περισσότερες χρυσές θεωρήσεις έχουν καταλήξει σε πολίτες από την Κίνα (16.955 αρχικές χορηγήσεις και 4.848 ανανεώσεις), ενώ ακολουθούν Τουρκία (3.936 χορηγήσεις και 514 ανανεώσεις) και Λίβανος (1.251 χορηγήσεις και 218 ανανεώσεις). Επονται το Ιράν, η Ρωσία, η Αίγυπτος, το Ισραήλ και η Βρετανία με 700-1.000 αρχικές χορηγήσεις. Περίπου 11.400 είναι οι αιτήσεις που εκκρεμούν (9.818 χορηγήσεις και 1.563 ανανεώσεις), ενώ αυτές που έχουν απορριφθεί είναι μόλις 455 (344 για αρχική χορήγηση και 111 ανανεώσεις).

Το προνόμιο αυτό δίνεται από το 2020 και για άυλες επενδύσεις, δηλαδή τοποθετήσεις σε μετοχές ελληνικών εταιρειών, εισηγμένων και μη ή ακόμα και σε τραπεζικές καταθέσεις. Ωστόσο, ο εν λόγω «κλάδος» δεν έχει προσελκύσει μεγάλο ενδιαφέρον, με τις χορηγήσεις αδειών διαμονής να υπολογίζονται σε μόλις 301, εκ των οποίων οι 117 σε Κινέζους.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Η «Χρυσή Βίζα» παρέχει στον επενδυτή άδεια διαμονής διάρκειας πέντε ετών, η οποία συνεπάγεται και ελεύθερη κίνηση εντός της ΕΕ. Η «εξίσωση» με τους Ευρωπαίους πολίτες σε ό,τι αφορά την ελεύθερη μετακίνηση έχει προκαλέσει αντιδράσεις ακόμα και από θεσμούς της Ένωσης.

Το 2022 η Κομισιόν κάλεσε τα κράτη – μέλη να καταργήσουν προγράμματα πολιτογράφησης επενδυτών («χρυσά διαβατήρια»), όπως αυτά της Κύπρου και της Μάλτας και να αυστηροποιήσουν τους ελέγχους για τη χορήγηση «Χρυσής Βίζα» για λόγους ασφαλείας. Τον Απρίλιο του 2025, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έκρινε το πρόγραμμα της Μάλτας παράνομο, τονίζοντας ότι η υπηκοότητα της ΕΕ δεν μπορεί να αποτελεί εμπόρευμα.

Το αποτύπωμα στην αγορά ακινήτων

Αμφιλεγόμενο είναι, πάντως, το αποτύπωμα που αφήνει το πρόγραμμα στην αγορά ακινήτων. Φορείς της κοινωνίας των πολιτών και έρευνες συνδέουν σε κάποιον βαθμό τη στεγαστική κρίση με τη «Χρυσή Βίζα», καθώς έφερε αύξηση της ζήτησης που, με τη σειρά της, οδήγησε σε αύξηση των τιμών. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ισπανία αποφάσισε πέρυσι την κατάργηση του συγκεκριμένου προγράμματος, με τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ να υπερασπίζεται το δικαίωμα στη στέγη.

Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) για τις τιμές των κατοικιών δείχνουν, πράγματι, αύξηση στις τιμές των ακινήτων κατά 58% στα αστικά κέντρα – 69% στην Αθήνα από το 2013 μέχρι το φθινόπωρο του 2025. Από το 2013 έως το 2017, όμως, οι τιμές βρίσκονταν σε καθοδική πορεία, με την αύξηση από το χαμηλότερο σημείο της αγοράς στέγης (2017) μέχρι σήμερα να υπολογίζεται σε 103% (υπερδιπλασιασμός) στην Αθήνα και σε 88% σε όλα τα αστικά κέντρα. Οι δε αγοραπωλησίες ακινήτων με στόχο την απόκτηση «Χρυσής Βίζας» υπολογίζεται ότι αντιπροσωπεύουν το 10% των συναλλαγών της τελευταίας τριετίας, ενώ την περίοδο 2018-22 εκτιμάται ότι μία στις τέσσερις αγοραπωλησίες γινόταν με αυτό τον τρόπο.

«Το πρόγραμμα αρχικά δεν λειτούργησε όπως ευελπιστούσε η κυβέρνηση που το θέσπισε, άλλα έδωσε πνοή στην ελληνική κτηματαγορά, ειδικά από το 2016 και έπειτα», αναφέρει ο Λευτέρης Ποταμιάνος. Ερωτηθείς για τις αρνητικές συνέπειες, ωστόσο, υπογραμμίζει ότι δεν έχει συντελέσει στη στεγαστική κρίση του σήμερα. Αλωστε, προσθέτει ότι τα ακίνητα που αφορούν τη χορήγηση «Χρυσής Βίζας» διατίθενται στη μεγάλη τους πλειοψηφία για μακροχρόνια και όχι για βραχυχρόνια μίσθωση, αυξάνοντας επομένως την προσφορά ενοικιαζόμενης κατοικίας.

«Παρά την αύξηση των κατώτατων ορίων και τον σημαντικό περιορισμό της ζήτησης για Χρυσή Βίζα, το πρόγραμμα παραμένει χωρίς βελτιώσεις. Οι αλλαγές δεν έλυσαν τη στεγαστική κρίση και παράλληλα έκοψαν ένα κομμάτι από την αγορά», τονίζει ο μεσίτης. Πράγματι, η άνοδος των τιμών των κατοικιών μοιάζει να συνεχίζεται ακάθεκτη, αν και με ελαφρώς μειωμένους ρυθμούς σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Συγκεκριμένα, ενώ οι αυξήσεις στις τιμές αγοράς κατοικίας υπολογίζονταν περίπου στο 14% ετησίως το 2022 και το 2023, το 2024 διαμορφώθηκαν στο 8,5% και το 2025 υπολογίζονται κοντά στο 7%.

Απαντώντας στην κριτική που αφορά ενδεχόμενο «αφελληνισμό» της κατοικίας, που έχει φέρει την ιδιοκατοίκηση στη χώρα μας στα ιστορικά χαμηλά επίπεδα (περίπου 69%), ο Λευτέρης Ποταμιάνος ισχυρίζεται ότι αυτό πράγματι συμβαίνει, αλλά όχι τόσο από τη «Χρυσή Βίζα» όσο από τα funds που έχουν αγοράσει μη εξυπηρετούμενα στεγαστικά δάνεια και προσημειωμένες κατοικίες.

«Δύσκολα ο κόσμος παραγγέλνει δεύτερο ποτό». Με αυτά τα λόγια επαγγελματίες του κλάδου της εστίασης περιγράφουν το κλίμα που επικρατεί στα μαγαζιά μετά την εφαρμογή του νέου ΚΟΚ, από τον περασμένο Σεπτέμβριο.

Με την Τροχαία να «παραμονεύει» στη γωνία των δρόμων, ιδιοκτήτες εστιατορίων και μπαρ λένε ότι υπάρχει μια κατάσταση «γενικής συγκράτησης» όσον αφορά την κατανάλωση αλκοόλ από τους πελάτες, οι οποίοι φαίνεται πως φοβούνται την επιβολή των «τσουχτερών» προστίμων και συνεπειών που προβλέπουν οι νέοι κανόνες.

Πάντως, τα στοιχεία της Τροχαίας δείχνουν ότι τα μέτρα αυτά φέρνουν και αποτελέσματα, καθώς έχει καταγραφεί  θεαματική μείωση των οδηγών που εντοπίστηκαν να οδηγούν μεθυσμένοι σε σύγκριση με προηγούμενα έτη, παρά την κατακόρυφη αύξηση των ελέγχων. Υπενθυμίζεται ότι αναφορικά με το αλκοόλ οι νέοι κανόνες προβλέπουν πρόστιμα από 350 έως 1.200 ευρώ, αφαίρεση διπλώματος από 30 ημέρες έως έξι μήνες, ανάλογα με το πόσο υπερβαίνονται τα όρια, και κατά περίπτωση αφαίρεση πινακίδων ή ακόμα και φυλάκιση, ενώ υπάρχει επιβαρυντικός παράγοντας σε περιπτώσεις υποτροπής.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Το κλίμα που επικρατεί στα καταστήματα εστίασης περιγράφει ο Γιώργος Καββαθάς, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εστιατορικών & Συναφών Επαγγελμάτων (ΠΟΕΣΕ). «Εχουν αλλάξει τα πράγματα στις παρέες» λέει στα «ΝΕΑ» και προσθέτει πως πλέον είναι πολύ συχνό ένας από την παρέα να μην πίνει, ώστε να μπορέσει να αναλάβει χρέη οδηγού. «Ακούω συχνά την ατάκα “Εγώ δεν θα πιω”. Από εκεί που κάποιοι θα έπαιρναν ένα μπουκάλι, τώρα επιλέγουν ένα ποτήρι» αναφέρει ο ίδιος. Επαγγελματίες του χώρου εκτιμούν ότι έχει υπάρξει μια μείωση της τάξης του 10% στην κατανάλωση αλκοόλ, αν και αυτό δεν βασίζεται σε επίσημα στοιχεία. «Οι άνθρωποι φοβούνται τα νέα μέτρα, ωστόσο η συνήθεια δεν κόβεται με τη μία» λέει ιδιοκτήτης εστιατορίων στην Αθήνα, ο οποίος θεωρεί ότι όσο περνάει ο καιρός αυτό το ποσοστό θα αυξάνεται.

Σύμφωνα με τον ίδιο, έχει παρατηρηθεί και μια μικρή μείωση στην προσέλευση του κόσμου, λόγω των νέων μέτρων. Την ίδια στιγμή, θραύση φαίνεται πως κάνει η μπίρα χωρίς αλκοόλ. Αυτή την εικόνα δίνει και ιδιοκτήτης νυχτερινού κέντρου διασκέδασης στο Μαρούσι, τονίζοντας ότι τη μείωση της κατανάλωσης συμπληρώνουν αλλαγές στη συμπεριφορά των καταναλωτών και κυρίως η επιλογή ποτών χωρίς αλκοόλ. «Εχουμε μπει και εμείς σε μια λογική και προσφέρουμε αντίστοιχα ποτά, με χαμηλότερους βαθμούς αλκοόλ», λέει.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Πάντως, όλοι οι άνθρωποι της εστίασης που μίλησαν στα «ΝΕΑ» είναι υπέρ της εφαρμογής των νέων κανόνων, καθώς, όπως λένε, είχε δημιουργηθεί μεγάλο πρόβλημα με ανθρώπους που έπιναν και ύστερα έπιαναν το τιμόνι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Τα στοιχεία

Τα επίσημα στοιχεία της Τροχαίας φαίνεται να επιβεβαιώνουν τα λεγόμενα των ανθρώπων της εστίασης. Χαρακτηριστικά, από τις 23 Δεκεμβρίου 2025 έως τις 13 Ιανουαρίου 2026 διενεργήθηκαν στην Αττική 78.464 έλεγχοι για αλκοόλ σε οδηγούς και θετικοί βγήκαν οι 764 (0,97%). Την ίδια περίοδο το προηγούμενο έτος (23.12.2024-13.1.2025) σε 8.367 ελέγχους θετικά αποτελέσματα έδωσαν 887 οδηγοί (10,6%).

Συζητώντας με πολίτες στον δήμο Λυκόβρυσης – Πεύκης, λίγο πρίν το μεσημέρι του Σαββάτου, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Νίκος Ανδρουλάκης, υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση έχει αποτύχει και διερωτήθηκε: «τι πάει καλά για να ζητάει με αλαζονικό τρόπο ο κ. Μητσοτάκης τρίτη θητεία;» και τόνισε: «Όλα δείχνουν ότι είναι μονόδρομος η πολιτική αλλαγή. Είναι μονόδρομος η ήττα ενός κλειστού διεφθαρμένου συστήματος που δεν έχει να προσφέρει τίποτα περισσότερο στον ελληνικό λαό παρά μόνο νέα και μεγάλα προβλήματα».

Ενόψει του συνεδρίου του κόμματος στα τέλη Μαρτίου, έκανε λόγο για ένα «συνέδριο-βατήρας για τη νίκη. Ένα συνέδριο ανοιχτό για διάλογο. Ένα συνέδριο ενότητας και προοπτικής, όπως το συνέδριο του 2022 που εγγυήθηκα προσωπικά. Η παράταξη θα πάει οργανωμένη και ανοιχτή. Γι’ αυτό καλώ όλες τις προοδευτικές, δημοκρατικές δυνάμεις που έχουν κοινές αγωνίες με εμάς , που θέλουν την ήττα της Νέας Δημοκρατίας, της διαφθοράς, της αλαζονείας του Κυριάκου Μητσοτάκη να έρθουν κοντά μας και να δώσουμε μαζί τον αγώνα της πολιτικής αλλαγής. Το ΠΑΣΟΚ είναι ο εγγυητής της μεγάλης Δημοκρατικής Παράταξης, ο ιστορικός πυλώνας. Το ΠΑΣΟΚ θα φέρει τη νίκη με πρωταγωνιστή τον λαό που θέλει κοινωνική δικαιοσύνη και εθνική αξιοπρέπεια».

‘Ασκησε δριμεία κριτική σε υψηλούς τόνους λέγοντας χαρακτηριστικά:  «Πόσα ακόμα σκάνδαλα θα “προσφέρει” η Νέα Δημοκρατία του Κυριάκου Μητσοτάκη; Υποκλοπές, τηλεδιοίκηση “717”, ΟΠΕΚΕΠΕ, κόκκινα δάνεια, “Πάτσηδες”. Είναι ένα αμετανόητο σύστημα εξουσίας. Αυτοί έφεραν τα μνημόνια με τον Καραμανλή το 2009, που μας παρέδωσαν μία χρεοκοπημένη οικονομία. Τότε οδήγησαν την Ελλάδα σε μια οικονομική περιπέτεια και τώρα την οδηγούν στη θεσμική παρακμή». Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής κάλεσε τον Πρωθυπουργό να δώσει δημόσια εξηγήσεις για την αποκάλυψη από τη βουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Ε. Λιακούλη, επιστολής του αρμόδιου Ευρωπαίου Επιτρόπου -ήδη από τον Οκτώβριο- με την οποία ζητεί από την ελληνική κυβέρνηση να εντάξει ως συμπληρωματικό μέτρο τους τοπικούς εμβολιασμούς για τον περιορισμό της ευλογιάς, κάτι που η κυβέρνηση απέκρυψε. «Τη Δευτέρα ο Πρωθυπουργός έχει συνάντηση με τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους και θα πρέπει να τους εξηγήσει γιατί χάθηκαν με την ευλογιά μισό εκατομμύριο ζώα, ενώ υπήρχαν δυνατότητες προστασίας. Προτείναμε τοπικούς εμβολιασμούς, μας απάντησε ότι δεν επιτρέπονται και τώρα μαθαίνουμε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βάζει στο στόχαστρο την Ελλάδα για τις επιλογές του κ. Μητσοτάκη.  Και σε αυτό το θέμα έχουν υπηρετήσει ισχυρά οικονομικά συμφέροντα εις βάρος του πρωτογενούς τομέα. Καθαρές απαντήσεις: τελικά κ. Μητσοτάκη ποιος λέει την αλήθεια; Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή εσείς;» επισήμανε ο κ. Ανδρουλάκης.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Έθεσε ως κεντρικό πρόταγμα της συνταγματικής αναθεώρησης την ενίσχυση της αξιοπιστίας των θεσμών. Σημείωσε ότι «το άρθρο 86 θα τροποποιηθεί. Δεν θα υπάρξουν ξανά υπουργοί στο απυρόβλητο. Δεν θα υπάρξουν ξανά ανεξάρτητες αρχές που κάνουν τη δουλειά τους αλλά η κυβέρνηση τους επιτίθεται λυσσαλέα. Δεν θα ξαναϋπάρξουν δικαστικοί λειτουργοί που μετά την αφυπηρέτηση τους θα βολεύονται σε θέσεις εξουσίας ως προϊόν διαπραγματεύσεων με τον εκάστοτε Πρωθυπουργό. Η ηγεσία της δικαιοσύνης θα προκύπτει από ευρύτερη επιλογή και δεν θα είναι επιλογή της εκάστοτε κυβέρνησης που κυβερνά. Ο λαός θέλει αλλαγές και το ΠΑΣΟΚ είναι η εγγύηση των αλλαγών για να γίνουμε ένα κανονικό κράτος. Όχι να αντιμετωπίζεται το κράτος ως λάφυρο στα χέρια του Κυριάκου Μητσοτάκη και της αμετανόητης δεξιάς που βλέπει ως προτεραιότητα την εξουσία και όχι τα συμφέροντα του ελληνικού λαού» πρόσθεσε.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

«Χρειάζεται μια άλλη πολιτική. Η άλλη πολιτική δεν μπορεί να ασκηθεί ούτε από Μεσσίες, ούτε από πρόσωπα που κρίθηκαν και καταδικάστηκαν οι πολιτικές τους επιλογές. Πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να γίνει με αυτούς που σας μιλούσαν για σεισάχθεια στα κόκκινα δάνεια και τα πούλησαν μπιρ παρά στα μεγάλα funds που εκβιάζουν σήμερα χιλιάδες Έλληνες πολίτες. Πολιτική αλλαγή μπορεί να γίνει με το πρόγραμμα της Δημοκρατικής Παράταξης, με το ήθος, τη συνέπεια και την ευθύνη», συμπλήρωσε και αναφερόμενος, τέλος, στην αυτονομία της πολιτικής, υπογράμμισε ότι θέλουμε αυτονομία στην πολιτική και πολιτικούς χωρίς εξαρτήσεις, πρέπει να επιλέξουμε αυτούς που είναι αυτόνομοι από τα οικονομικά συμφέροντα και όχι τους πολιτικούς “υπαλλήλους” της εγχώριας ολιγαρχίας που αντί να δίνουν λόγο σε εσάς, δίνουν λόγο σε εκείνους».

«Δεν θα κάνουμε χατήρια σε κανέναν ισχυρό. Το ΠΑΣΟΚ γεννήθηκε για να υπηρετεί τον λαό και την πατρίδα. Και εσείς αυτό περιμένετε από εμένα, περιμένετε μια παράταξη με αξιοπρέπεια και ευθύνη. Αυτή η παράταξη πρέπει να είναι ο μεγάλος νικητής στις επόμενες εθνικές εκλογές, για να είναι πρωταγωνιστής ο λαός» συμπλήρωσε ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Νωρίτερα ο κ. Ανδρουλάκης συναντήθηκε με εργαζόμενους στην καθαριότητα του δήμου Λυκόβρυσης -Πεύκης και επισκέφθηκε την τοπική επιχείρηση, «Αρτοποιείο-Ζαχαροπλαστείο Βαζάκα».

Η κινητή πρόσβαση στο διαδίκτυο έχει εξελιχθεί στον βασικό δίαυλο ψηφιακής συμμετοχής για δισεκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του GSMA (σ.σ. διεθνής ένωση παρόχων κινητής τηλεφωνίας), δείχνουν ότι το 58% του παγκόσμιου πληθυσμού, περίπου 4,7 δισεκατομμύρια άνθρωποι, χρησιμοποιεί mobile internet μέσω προσωπικής συσκευής.

Παρά τη θετική αυτή εικόνα, όπως επισημαίνει η σχετική έρευνα, το βασικό πρόβλημα δεν είναι πλέον η τεχνολογική υποδομή, αλλά η πραγματική υιοθέτηση. Περίπου 3,1 δισεκατομμύρια άνθρωποι, δηλαδή το 38% του παγκόσμιου πληθυσμού, ζουν σε περιοχές που καλύπτονται από δίκτυα κινητής ευρυζωνικότητας, αλλά δεν χρησιμοποιούν mobile internet. Το λεγόμενο “usage gap” παραμένει σχεδόν δέκα φορές μεγαλύτερο από το “coverage gap”, καθώς μόλις το 4% του πληθυσμού δεν καλύπτεται καθόλου από mobile broadband. Με άλλα λόγια, η συνδεσιμότητα υπάρχει, η χρήση όχι.

Το φαινόμενο είναι εντονότερο στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Από εκεί προήλθε σχεδόν το 90% της παγκόσμιας αύξησης χρηστών, ωστόσο το 93% όσων παραμένουν εκτός mobile internet παγκοσμίως, εξακολουθούν να ζουν σε αυτές τις χώρες. Οι ανισότητες είναι σαφείς και εντός των ίδιων κοινωνιών. Οι κάτοικοι αγροτικών περιοχών. είναι 25% λιγότερο πιθανό να χρησιμοποιούν mobile internet σε σχέση με τους αστικούς πληθυσμούς, ενώ οι γυναίκες παραμένουν κατά 14% λιγότερο πιθανό να είναι χρήστες σε σύγκριση με τους άνδρες.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Σύμφωνα με το GSMA, ο πιο κρίσιμος φραγμός παραμένει η οικονομική προσιτότητα, κυρίως των συσκευών. Στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, το κόστος ενός βασικού smartphone με δυνατότητα internet, αντιστοιχεί κατά μέσο όρο στο 16% του μηνιαίου εισοδήματος, ποσοστό που αγγίζει το 48% για το φτωχότερο 20% του πληθυσμού. Η εικόνα αυτή εξηγεί, γιατί δύο στους τρεις ανθρώπους που δεν χρησιμοποιούν mobile internet, παρότι ζουν σε περιοχές με κάλυψη, δεν διαθέτουν καν κινητό τηλέφωνο.

Εξίσου σημαντικός παράγοντας είναι το επίπεδο γνώσεων και ψηφιακών δεξιοτήτων. Η έλλειψη εξοικείωσης με το mobile internet, η περιορισμένη κατανόηση των δυνατοτήτων του και η αβεβαιότητα ως προς τη χρήση του, εξακολουθούν να λειτουργούν ανασταλτικά. Το GSMA υπογραμμίζει ότι οι πρωτοβουλίες ψηφιακής εκπαίδευσης, πρέπει να εστιάζουν στις πραγματικές ανάγκες των χρηστών και στο κοινωνικό τους πλαίσιο, διαφορετικά η τεχνολογία παραμένει ανεκμετάλλευτη.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούν και τα ζητήματα ασφάλειας και εμπιστοσύνης. Ανησυχίες για απάτες, παρενόχληση, κλοπή ταυτότητας, επιβλαβές περιεχόμενο και προστασία προσωπικών δεδομένων περιορίζουν, τόσο την υιοθέτηση, όσο και τη χρήση του mobile internet. Η απουσία αίσθησης ασφάλειας οδηγεί πολλούς χρήστες στο να αξιοποιούν το διαδίκτυο μόνο για μία ή δύο βασικές δραστηριότητες, κυρίως επικοινωνία και ψυχαγωγία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Παράλληλα, η συνάφεια του περιεχομένου και των υπηρεσιών αποδεικνύεται καθοριστική. Η πρόσβαση δεν αρκεί εάν το περιεχόμενο δεν είναι χρήσιμο, εύχρηστο και διαθέσιμο στην τοπική γλώσσα. Η ανάπτυξη τοπικών ψηφιακών οικοσυστημάτων και εφαρμογών που ανταποκρίνονται στις ανάγκες των κοινοτήτων, αποτελεί βασικό μοχλό για τη διεύρυνση της χρήσης.

Σε επίπεδο δικτύων, οι επενδύσεις κατευθύνονται πλέον κυρίως στο 5G, το οποίο καλύπτει πάνω από το 54% του παγκόσμιου πληθυσμού, ενώ το 4G φτάνει το 93%. Ωστόσο, σε πολλές περιοχές, ιδιαίτερα στην υποσαχάρια Αφρική, σημαντικό μέρος των χρηστών εξακολουθεί να βασίζεται σε συσκευές 3G ή απλά feature phones για πρόσβαση στο διαδίκτυο, γεγονός που επηρεάζει την ποιότητα της εμπειρίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Η έρευνα καταλήγει ότι η ουσιαστική συνδεσιμότητα δεν αφορά απλώς την κάλυψη, αλλά μια ασφαλή, προσιτή και παραγωγική ψηφιακή εμπειρία. Η γεφύρωση του ψηφιακού χάσματος αποτελεί στρατηγική επένδυση, καθώς η πρόσβαση στο mobile internet συνδέεται άμεσα με την υγεία, την εκπαίδευση, το ηλεκτρονικό εμπόριο και τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, με άμεσες επιπτώσεις στην οικονομική συμμετοχή και την ανάπτυξη.

Συνοπτικά, το στοίχημα της επόμενης φάσης είναι σαφές. Η μετάβαση από την κάλυψη στη χρήση, με έμφαση στο κόστος συσκευών, τις δεξιότητες και την εμπιστοσύνη καθώς και η δημιουργία ουσιαστικής συνδεσιμότητας που να μεταφράζεται σε πραγματική αξία για τον χρήστη και την οικονομία.

Εφυγε ένας φωτεινός, βαθύς και χρήσιμος άνθρωπος: η πριγκίπισσα Ειρήνη. Οσοι, απέραντα τυχεροί, ευτύχησαν να τη γνωρίσουν και να συναναστραφούν μαζί της, φέρουν μέσα τους τη γλυκιά ανάμνηση μιας γυναίκας που είχε υπερβεί τις αντιξοότητες μιας ζωής διόλου εύκολης και καταλήξει με λεβεντιά στο «εν ού εστι χρεία». Αυτό το «εν» ήταν για εκείνην ο Θεός στον οποίο πίστευε με όλη τη δύναμη της δουλεμένης ψυχής της.

Το «εν» αυτό περιελάμβανε εξίσου τον πάσχοντα άνθρωπο, τον οποίο υπηρέτησε, χάρη στο ίδρυμά της «Κόσμος εν αρμονία» επί τρεις περίπου δεκαετίες, όχι αφ’ υψηλού, αλλά με καθημερινή και εκ του σύνεγγυς έγνοια και φροντίδα. Πόσοι άραγε γνωρίζουν ότι τον καιρό της κρίσης 400 άτομα στις δυτικές συνοικίες της Αθήνας λάμβαναν κάθε μέρα ένα γεύμα δωρεάν χάρη στην πρωτοβουλία της πριγκίπισσας μέσω ενός ελληνικού ιδρύματος και ενός δικτύου αθόρυβων ανθρώπων, πολιτών και κληρικών;

Την Ελλάδα η Ειρήνη την είχε στην ψυχή της, θυμάμαι δε με συγκίνηση, ιδιαίτερα τον καιρό που ακόμη δεν μπορούσε να έλθει στην Ελλάδα, να με ρωτά στο τηλέφωνο με την κοντράλτο φωνή της: «Πώς πάει η Ελλαδίτσα μας;». Και τον Ιούνιο του 2003 καθώς το αεροπλάνο προσγειωνόταν στην Αθήνα και της έδειχνα, σχολιάζοντας άκαιρα αλλά όπως τους άξιζαν, τα «τσιμέντα» που κατέτρωγαν τις πλαγιές του Υμηττού, την άκουσα βουρκωμένη να μου λέει «Για μένα Κώστα είναι άγια τσιμέντα». Επέστρεφε στην πατρίδα της ύστερα από 36 χρόνια εξορίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Γεννημένη στη διάρκεια του πολέμου στη Νότια Αφρική, η Ειρήνη γύρισε στην Ελλάδα τον Οκτώβριο του 1946. Καθώς στα χρόνια του Εμφυλίου και στα αμέσως επόμενα εξαιρετικά δύσκολα, οι γονείς της την έπαιρναν συχνά μαζί τους στις περιοδείες τους ανά την κατεστραμμένη από τον πόλεμο και τους σεισμούς Ελλάδα, η Ειρήνη έλεγε ότι η φτώχεια στην Ινδία δεν την τρόμαξε, διότι είχε δει τη φτώχεια της ελληνικής υπαίθρου όταν ήταν μικρή. Το Τατόι δεν το αγαπούσε ιδιαίτερα. Εύρισκε το σπίτι πληκτικό και θεωρούσε ότι ζώντας εκεί ήταν αποκομμένη από την Αθήνα.  Κατά πολύ προτιμούσε το παλάτι στην Ηρώδου του Αττικού ή το Ψυχικό. Λάτρευε την ανεμελιά της ζωής το καλοκαίρι στους Πεταλιούς και η μεγαλύτερη χαρά της ήταν όταν της επέτρεπαν να μείνει στο διαμερισματάκι της «κουμπάρας», όπως οι πριγκίπισσες αποκαλούσαν την παιδαγωγό τους αρχαιολόγο Θεοφανώ Αρβανιτοπούλου, στη συνοικία των Ελληνορώσων.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Εφηβη στάλθηκε κοντά στην αδελφή της στο πρότυπο σχολείο του Salem στη λίμνη της Κωνσταντίας, αλλά ταλαιπωρήθηκε καθώς της έλειπαν το φως και ο ήλιος της Ελλάδας, τα πεύκα και οι μυρουδιές του δάσους στο Τατόι, η θάλασσα. Το κέρδος ωστόσο ήταν ότι μπόρεσε να ζήσει μια φυσιολογική ζωή χωρίς διακρίσεις και κυρίως ότι μυήθηκε στη μουσική, την οποία αργότερα σπούδασε κοντά στην Τζίνα Μπαχάουερ και ακόμη αργότερα στο Παρίσι στη σχολή της Νάντιας Boulanger. Εξελίχθηκε σε εξαιρετική πιανίστρια, μοιάζοντας και ως προς αυτό με τον πατέρα της βασιλέα Παύλο που ήταν δεινός πιανίστας.

Για την Ειρήνη η μουσική ήταν μια από τις κύριες διαύλους επικοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό και του Θεού με τους ανθρώπους. Η μεγάλη μουσική ήταν για εκείνη μυσταγωγία και ο μεγάλος μουσικός μύστης, ιεροφάντης και ιερουργός. Εξού η φιλία της με τον Γεχούντι Μενούχιν. Εχοντας καίρια συμβάλει στην ίδρυση της Νέας Χορωδίας Κλασικής Μουσικής υπό τον μουσικοσυνθέτη και διευθυντή ορχήστρας της Ελληνικής Λυρικής Σκηνής Μιχάλη Βούρτση – με επίλεκτα μέλη της Λυρικής, και άλλους καλλιτέχνες –, η πριγκίπισσα μετά την επιστροφή της στην Ελλάδα, συνεργάστηκε στενά με τον Χρήστο Λαμπράκη στο Μέγαρο Μουσικής για την ανάδειξη νέων ταλέντων.  Θυμάμαι τη χαρά της σαν ανακάλυπτε κάποιον ταλαντούχο νέο μουσικό και εξασφάλιζε την υποτροφία του για περαιτέρω σπουδές στο εξωτερικό ή για κάποια συναυλία.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Κόρη, αδελφή και θεία βασιλέων, διάδοχος του ελληνικού θρόνου επί ενάμιση χρόνο και δυο φορές αντιβασίλισσα, η Ειρήνη πίστευε βαθιά στην απόλυτη ισότητα των ανθρώπων, όπως πίστευε και στην ανάγκη ύπαρξης του αρχηγού, εστεμμένου ή μη, προικισμένου με πολιτικά αλλά και πνευματικά χαρίσματα, ικανού να εμπνεύσει, να συσπειρώσει, αλλά και στην ανάγκη να θυσιαστεί για το σύνολο. Το ζήτημα την απασχολούσε και επανερχόταν συχνά σε αυτό στις συζητήσεις της. Η συνομιλία μαζί της ήταν απόλαυση, ιδιαίτερα σε περίπτωση διαφωνίας.

Η ζωή της είχε δύο βαθιές τομές: την επικράτηση της χούντας το 1967 – την οποία βίωσε κυρίως ως προδοσία – και τη γνωριμία της κατά τη «Συνάντηση των Αθηνών» το 1964, με τη θρησκευτική φιλοσοφία της Ινδίας, χώρα με την οποία ιδιαίτερα συνδέθηκε, τον λαό της οποίας προσπάθησε ποικιλοτρόπως να βοηθήσει, στην οποία έζησε επί μακρόν και την οποία επισκεπτόταν κάθε χρόνο.

Εχοντας ασχοληθεί με τον νεοπλατωνισμό – ένας από τους δασκάλους της υπήρξε ο Κωνσταντίνος Τσάτσος – της ήταν εύκολο  να κάνει το πέρασμα στον ινδουισμό, διατηρώντας ωστόσο στο ακέραιο την πίστη της στον Χριστό, πνευματική ακροβασία που δεν τη δυσκόλευε. Από τους Πατέρες ξεχώριζε τον Μέγα Βασίλειο και από τους ορθόδοξους αγίους ιδιαίτερα αγαπούσε τον Συμεών τον Νέο Θεολόγο, με τους περίφημους ύμνους του.

Και μαζί με αυτά η Ειρήνη ήταν άνθρωπος εύθυμος που της άρεσε να γελά, με έντονο χιούμορ και μεγάλη ικανότητα αυτοσαρκασμού.

Με τον θάνατό της έφθασε εκεί όπου συνειδητά έτεινε σε ολόκληρη τη ζωή της. Γι’ αυτό και δεν πρέπει να πενθούμε. Δεν μπορούμε ωστόσο να μη σκεφθούμε το πόσο στερήθηκε η Ελλάδα τη φωτεινή της ανθρώπινη ποιότητα.

O Kώστας Μ. Σταματόπουλος είναι ιστορικός, αντιπρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού.

Συναγερμός σήμανε στη Λάρνακα όπου υπάρχουν αναφορές για πυροβολισμούς και τραυματίες. Όπως μεταδίδει το sigmalive, γύρω στις 15:30 υπήρξε πληροφορία για συμπλοκή στο κέντρο της Λάρνακας. Στη συνέχεια ακολούθησε δεύτερη πληροφορία για ρίψη πυροβολισμών.

Περιπολικά μετέβησαν στο σημείο, χωρίς ωστόσο να εντοπίσουν οποιοδήποτε πρόσωπο ενώ οι πρώτες πληροφορίες αναφέρουν πως το συμβάν έλαβε χώρα κοντά στην Αστυνομική Διεύθυνση Λάρνακας, καθώς και ότι υπάρχουν τραυματίες.

Σύμφωνα με τον Εκπρόσωπου Τύπου της Αστυνομίας Λάρνακας, Σπύρο Χρυσοστόμου, στη σκηνή υπάρχουν ίχνη αίματος, ενώ οι τραυματίες διακομίστηκαν σε κλινική για ιατρική περίθαλψη.