Τεχνολογία

«Θα τους επιστρέψουμε στη Λίθινη Εποχή!», ανέκραξε ο ένας. «Deus vult» (ο Θεός το θέλει!), λέει το τατουάζ που δεν κρύβει ο υπουργός και φυσικός αυτουργός του Πολέμου. Ηταν το σύνθημα της Πρώτης Σταυροφορίας που φώναζαν οι σταυροφόροι όταν κατέλαβαν τα Ιεροσόλυμα τον Ιούλιο του 1099. Το ίδιο φώναζαν κατά τη διάρκεια της τριήμερης σφαγής που ακολούθησε. Αυτή δεν έκανε διακρίσεις, αφού συμπεριέλαβε το σύνολο των κατοίκων, κατά σειρά: τους μουσουλμάνους, τους Εβραίους και όσους ανατολικούς χριστιανούς είχαν απομείνει (η πλειοψηφία είχε φυγαδευτεί). Το μένος των σφαγέων εντυπωσίασε ακόμη και τους δικούς τους αυτόπτες χρονικογράφους, όσο και αν αυτοί είχαν συνηθίσει από διωγμούς.

Η μισαλλοδοξία, συνδυαζόμενη με επιθετική άγνοια, είναι κυρίαρχο χαρακτηριστικό της ισλαμοφοβίας σήμερα. Θλιβερός απόηχος αυτής της στάσης είναι αντιδράσεις σε πολλά από τα τεκταινόμενα στη Μέση Ανατολή.

Την ίδια ιστορική εποχή της σφαγής των Ιεροσολύμων, κάθε Λαμπροδευτέρα του ορθόδοξου Πάσχα, ο (σιίτης μουσουλμάνος) χαλίφης της Αιγύπτου οδηγούσε τους κατοίκους του Καΐρου όλων των θρησκειών σε ανοιξιάτικες εκδρομές στις όχθες του Νείλου για να εισπνεύσουν όλοι μαζί την Πνοή του Ζέφυρου, που μεταφράζει την αραβική ονομασία Sham Ennesim.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Τα έθιμα των οποίων ηγείτο ο μεσαιωνικός χαλίφης δεν ξενίζουν τους Αιγυπτιώτες. Οι εκδρομές τη Δευτέρα του Πάσχα (πολύ συχνά του Αγίου Γεωργίου) ήταν πολυαναμενόμενο συμπλήρωμα του Πάσχα για όλους τους κατοίκους της Αιγύπτου. Ο πληθυσμός των πόλεων ξεχύνεται στις παραποτάμιες εξοχές και τα πάρκα, όπου καταναλώνει ποσότητες μαρουλοσαλάτας, βαμμένων αβγών αλλά και ενός παστού ψαριού του Νείλου, του φεσίχ. Η μέρα είναι επίσημη αργία για το κράτος και τη γιορτάζουν όλες οι οικογένειες.

Το Νέο Αιγυπτιακό Μουσείο εκθέτει πειστήρια ότι σχεδόν τα ίδια έθιμα τηρούνταν σε φαραωνική γιορτή που λεγόταν shemu (σχεδόν ομόηχο με το αραβικό), ήδη από την 3η Δυναστεία, περί το 2700 π.Χ. Η άνοιξη συμβαδίζει με την αναγέννηση της γης, η οποία στις όχθες του Νείλου ήταν από τότε ιδιαίτερα εντυπωσιακή. Η συμβολική κατανάλωση μαρουλιών και αβγών καταγράφεται ακόμη και από έλληνες κλασικούς συγγραφείς. Η εαρινή αναζωογόνηση εύκολα παραπέμπει στην Ανάσταση, πράγμα που διευκόλυνε τη διατήρηση του εθίμου στη μακρά χριστιανική περίοδο αλλά και τον χρονικό του εντοπισμό στη Δευτέρα του Πάσχα. Μεγάλη σημασία στον εορτασμό απέδιδε η σιιτική δυναστεία των Φατιμιδών που διοικούσαν από το Κάιρο μεταξύ 10ου και 13ου αιώνα. Στις μέρες μας παραμένει μια θρησκευτική γιορτή για όλες τις θρησκείες της Αιγύπτου και για όλες τις παραλλαγές τους, χριστιανούς, μουσουλμάνους και (παλαιότερα) Εβραίους.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Αντίστοιχη μακροημέρευση έχει να επιδείξει και η επιβίωση της ιρανικής Πρωτοχρονιάς. Το Ιράν (σε αντίθεση με τον αραβικό κόσμο) κληρονόμησε το ηλιακό ημερολόγιο από τους Ζωροάστρες αλλά και την κομβική σημασία της εαρινής ισημερίας ως της αρχής του ιρανικού έτους, του Ναουρόζ. Είναι αξιοσημείωτο ότι κάτι σαν αυτή τη γιορτή περιγράφει ο Ξενοφών (στην «Κύρου Ανάβαση»), ενώ η υιοθεσία της παλιάς γιορτής έγινε με ενθουσιασμό από όλες τις μεσαιωνικές δυναστείες της Περσίας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Είναι προφανές ότι Deus vult – o Θεός κάτι θέλει. Ομως, το τι θέλει, φαίνεται, μας το δείχνουν αυθεντικότερα οι σιίτες του δέκατου αιώνα παρά οι ερζάτς σταυροφόροι του εικοστού πρώτου.

Ο Πλάτων Τήνιος είναι οικονομολόγος, ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιά

Μια από τις πιο εμβληματικές στιγμές στην ιστορία του Champions League παραμένει το γκολ του Κώστα Μανωλά απέναντι στην Μπαρτσελόνα, στα προημιτελικά της σεζόν 2017/18.

Στις 10 Απριλίου του 2018, στο «Ολίμπικο», η Ρόμα πέτυχε μια ιστορική ανατροπή, επικρατώντας με 3-0 και ανατρέποντας την ήττα του πρώτου αγώνα.

Με το σκορ στο 2-0, ο Έλληνας αμυντικός ήταν εκείνος που έδωσε το τελειωτικό χτύπημα. Στο 82ο λεπτό, με μια δυναμική κεφαλιά, διαμόρφωσε το 3-0 και έστειλε τους «τζαλορόσι» στα ημιτελικά της διοργάνωσης, σε μια από τις πιο απρόσμενες και εντυπωσιακές προκρίσεις.

Ο Μανωλάς αναδείχθηκε απόλυτος πρωταγωνιστής εκείνης της βραδιάς, χαρίζοντας στη Ρόμα μια ιστορική στιγμή που παραμένει ζωντανή μέχρι σήμερα, οκτώ χρόνια μετά.

Αυξημένη κινητικότητα καταγράφεται αυτές τις ημέρες στα ορεινά χωριά της Φθιώτιδας, της Φωκίδας και της Ευρυτανίας, καθώς κορυφώνεται η έξοδος των εκδρομέων για το Πάσχα. Οι κάτοικοι που επιστρέφουν στους τόπους καταγωγής τους δίνουν ξανά ζωή σε περιοχές που τον χειμώνα μένουν σχεδόν έρημες.

Πέρα από τη γαστρονομία και τα έθιμα, το Πάσχα στα χωριά της Ρούμελης λειτουργεί ως δεσμός με την ταυτότητα και την ιστορία των ανθρώπων. Οι νεότερες γενιές έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν τον τόπο τους, να ακούσουν ιστορίες από τους μεγαλύτερους και να συμμετάσχουν στις παραδόσεις.

Η συμμετοχή των νέων θεωρείται καθοριστική για τη διατήρηση των εθίμων. Με μεράκι και ενθουσιασμό, συμβάλλουν στην προετοιμασία των εκδηλώσεων, από το άναμμα της φωτιάς έως το πασχαλινό γλέντι. Έτσι, η παράδοση εξελίσσεται και προσαρμόζεται στις σύγχρονες συνθήκες, χωρίς να χάνει τον αυθεντικό της χαρακτήρα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Η Ρούμελη αναδεικνύεται σε έναν από τους πιο αυθεντικούς πασχαλινούς προορισμούς της χώρας. Το φυσικό τοπίο, η φιλοξενία και τα τοπικά έθιμα συνθέτουν ένα μοναδικό σκηνικό που προσελκύει τόσο ντόπιους όσο και επισκέπτες από άλλες περιοχές.

Συνάντηση Επιταφίων στη Λαμία

Στη Λαμία, το Πάσχα αποτελεί οικογενειακή γιορτή. Μέσα στην πόλη αλλά και στα γύρω χωριά, μεγάλες παρέες στήνουν το δικό τους γλέντι, γειτονιά με γειτονιά.

Το Μεγαλοβδόμαδο και ειδικά τη Μεγάλη Παρασκευή ξεχωρίζει η περιφορά και η συνάντηση των Επιταφίων στην Πλατεία Πάρκου, με τη συμμετοχή της Φιλαρμονικής και χιλιάδων κατοίκων και επισκεπτών. Μετά το τέλος της περιφοράς, τα μεζεδοπωλεία της πόλης γεμίζουν με κόσμο που απολαμβάνει σαρακοστιανά εδέσματα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Λιβαδειά: Αυθεντικό Ρουμελιώτικο Πάσχα

Την Κυριακή του Πάσχα, η Λιβαδειά σκεπάζεται από σύννεφα καπνού, καθώς το ψήσιμο του οβελία ξεκινά από νωρίς το πρωί. Οι κάτοικοι ετοιμάζουν τους λάκκους και ανάβουν τη φωτιά με τη λαμπάδα της Αναστάσεως, τηρώντας ένα έθιμο που ενώνει οικογένειες και φίλους.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Το γλέντι κορυφώνεται στην περιοχή της Κρύας, όπου στήνεται ο δημοτικός λάκκος και προσφέρονται δωρεάν στους επισκέπτες σουβλιστό αρνί, μεζέδες και κρασί. Η μουσική και ο χορός κρατούν μέχρι αργά το απόγευμα, δημιουργώντας μια ζωντανή εικόνα ρουμελιώτικης φιλοξενίας.

Αράχωβα: Τυλιγμένη στους καπνούς

Στην Αράχωβα, τη «Μύκονο του χειμώνα», οι πασχαλινές γιορτές ξεκινούν από τη Μεγάλη Παρασκευή. Από τα χαράματα, τα κορίτσια στολίζουν τους Επιταφίους, ενώ το βράδυ η περιφορά περνά από τα στενά δρομάκια κάτω από τον δροσερό αέρα του Παρνασσού, δημιουργώντας ατμόσφαιρα μυσταγωγίας.

Το πρωί της Λαμπρής, οι κάτοικοι ανάβουν τους λάκκους για το ψήσιμο των αρνιών. Η πόλη τυλίγεται στους καπνούς, ενώ γύρω από τις φωτιές στήνονται γλέντια με φαγητό, κρασί και τραγούδι. Οι συμμετέχοντες δίνουν κάθε χρόνο υπόσχεση να ανταμώσουν ξανά την επόμενη χρονιά.

Αμφίκλεια: Κάθε σταυροδρόμι και λάκκος

Το πρωί του Πάσχα στην Αμφίκλεια, οι φωτιές που ανάβουν για το ψήσιμο του οβελία δημιουργούν ένα εντυπωσιακό θέαμα. Οι κάτοικοι ψήνουν όλοι μαζί στις γειτονιές και στα σταυροδρόμια, συνεχίζοντας ένα έθιμο δεκαετιών που συμβολίζει το δέσιμο της κοινότητας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Το ψήσιμο των αρνιών συνοδεύεται από παραδοσιακά εδέσματα, κόκκινα αυγά και χορό, σε μια γιορτή που ενώνει κατοίκους και επισκέπτες.

Δυτική Φθιώτιδα: Το φως της Ανάστασης

Στα χωριά της Δυτικής Φθιώτιδας, τη νύχτα της Ανάστασης ένας επίτροπος της Εκκλησίας ανάβει μια αγιασμένη σκλίδα από το καμπαναριό, για να προστατεύσει την περιοχή από το χαλάζι. Το φως αυτό, σύμφωνα με την παράδοση, έχει τη δύναμη να ευλογεί όποιον το αντικρίσει.

Καρπενήσι: Παράδοση με καπνούς και γλέντι

Στο Καρπενήσι, το Μεγάλο Σάββατο η Ανάσταση γιορτάζεται με ρίψη βεγγαλικών και μοίρασμα κόκκινων αυγών από τον δήμο. Το πρωί της Κυριακής, οι λάκκοι στις γειτονιές καπνίζουν από τις φωτιές που καίνε κληματαριές για το ψήσιμο του οβελία.

Το γλέντι διαρκεί μέχρι αργά το βράδυ, με φαγητό, κρασί, χορούς και τραγούδια που γεμίζουν την πόλη με πασχαλινή ζωντάνια.

Άμφισσα: Τα «Δάκρυα της Παναγιάς»

Στην Άμφισσα, τη Μεγάλη Παρασκευή αναβιώνει το ιδιαίτερο έθιμο των «Δακρύων της Παναγιάς». Οι κάτοικοι συγκεντρώνονται σε καφενεία και μεζεδοπωλεία για να απολαύσουν σαρακοστιανά χωρίς λάδι, συνοδεία τσίπουρου και ούζου.

Αρκίτσα: Η Ρωμάνα

Τη Δευτέρα του Πάσχα στην Αρκίτσα αναβιώνει το έθιμο της Ρωμάνας. Γυναίκες με τοπικές ενδυμασίες τραγουδούν το παραδοσιακό τραγούδι και συγκεντρώνουν υλικά για την παρασκευή πίτας. Το απόγευμα, στον Άγιο Γεώργιο, προσφέρουν τις πίτες και ακολουθεί γλέντι με μουσική και κρασί.

Υπάτη: Τα Πασχαλόγιορτα

Στην Υπάτη, οι εκδηλώσεις επικεντρώνονται στον ναό του Αγίου Νικολάου. Το απόγευμα της Κυριακής του Πάσχα, μετά την τελετή της Αγάπης, ξεκινούν χοροί και πανηγύρια με τον παπά να σέρνει τον αναστάσιμο χορό, ψάλλοντας το «Χριστός Ανέστη».

Οι εορταστικές εκδηλώσεις συνεχίζονται στα Λουτρά Υπάτης με τον παραδοσιακό «κλειστό» χορό, στη Μεξιάτη με τον «διπλό γυριστό» και κορυφώνονται την Τετάρτη με την πορεία των ανδρών προς την Παναγία Αρσάλη. Εκεί τελούν θεία λειτουργία και επιστρέφουν για το μεγάλο πανηγύρι στην πλατεία της Υπάτης, όπου ο χορός και το κρασί ρέουν άφθονα.

Στο Ba1, από Ba2 προηγουμένως, αναβάθμισε ο οίκος αξιολόγησης Moody’s την πιστοληπτική ικανότητα και τις μακροχρόνιες καταθέσεις της CrediaBank, μετά την ολοκλήρωση της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου (ΑΜΚ) ύψους 300 εκατ. ευρώ. Οπως αναφέρει η αιτιολογική έκθεση, η αναβάθμιση αντανακλά τη βελτίωση της φερεγγυότητας της τράπεζας και τα αναμενόμενα ισχυρότερα χρηματοοικονομικά μεγέθη της, ως αποτέλεσμα της οργανικής της ανάπτυξης και των εξαγορών της, ειδικά του 70% της HSBC Μάλτας έναντι 200 εκατ. ευρώ.

Εξάλλου, σημαντικό ρόλο έπαιξε η βελτίωση της επαναλαμβανόμενης κερδοφορίας της CrediaBank και η πιστωτική της επέκταση, παρά το γεγονός ότι συνοδεύονται με αύξηση του κόστους. Η Moody’s αφήνει ανοιχτό το «παράθυρο» περαιτέρω αναβάθμισης της CrediaBank αν η απορρόφηση των στοιχείων της HSBC Μάλτας είναι επιτυχημένη και φέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα στα οικονομικά μεγέθη της τράπεζας.

Fuel Pass: πάνω από 800.000 οι αιτήσεις

Στις 800.000 ανέρχονται μέχρι στιγμής οι αιτήσεις για το Fuel Pass, σε σύνολο τριών εκατομμυρίων δικαιούχων, με τα πρώτα χρήματα για όσους κατάφεραν να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες να έχουν ήδη μπει στους λογαριασμούς. Η επιδότηση μέσω της ψηφιακής κάρτας (Fuel Pass) διαμορφώνεται για τα αυτοκίνητα σε 60 ευρώ για τις νησιωτικές περιοχές και 50 ευρώ για την υπόλοιπη Ελλάδα. Για τις μοτοσικλέτες είναι 35 ευρώ για τις νησιωτικές περιοχές και 30 ευρώ για την υπόλοιπη Ελλάδα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Νέο FSRU από την Atlantic SEE

Δύο διαφορετικές τοποθεσίες εξετάζει η Atlantic SEE για τη δημιουργία μίας ακόμη Μονάδας Πλεούμενης Αποθήκευσης και Επαναεριοποίησης (FSRU) για υγροποιημένο φυσικό αέριο, όπως ανέφερε σε συνέντευξή του στην έκδοση Platts του S&P Global Energy ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Αλέξανδρος Εξάρχου. Μάλιστα, επισήμανε ότι έχουν ήδη ξεκινήσει εργασίες ώστε η παραγγελία της νέας υποδομής FSRU να γίνει το φετινό φθινόπωρο, ενώ είναι εν εξελίξει και οι σχετικές συζητήσεις με την κυβέρνηση για την αδειοδότηση της νέας μονάδας. Επιπλέον, είπε ότι μέσα στον Απρίλιο αναμένεται η υπογραφή νέας συμφωνίας παροχής LNG μέσω του Κάθετου Διαδρόμου, όμως προτεραιότητα είναι η ολοκλήρωση των συμφωνιών με Αλβανία, Βοσνία και Ερζεγοβίνη και Ρουμανία.

Αύξηση στον δείκτη βιομηχανικής παραγωγής

Αυξητικές τάσεις έδειξε η βιομηχανική παραγωγή τον Φεβρουάριο, με τον κλάδο κατασκευής εξοπλισμού μεταφορών να δίνει την ώθηση, σύμφωνα με την Ελληνική Στατιστική Αρχή. Ο Γενικός Δείκτης βιομηχανικής παραγωγής του Φεβρουαρίου παρουσίασε αύξηση 1,8% σε σύγκριση με τον αντίστοιχο δείκτη του Φεβρουαρίου 2025, έναντι αύξησης 6,7% που σημειώθηκε κατά την αντίστοιχη σύγκριση του έτους 2025 με το 2024. Ο μέσος Γενικός Δείκτης βιομηχανικής παραγωγής της περιόδου Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο δείκτη της περιόδου Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2025, παρουσίασε αύξηση 3,6%. Ο εποχικά διορθωμένος Γενικός Δείκτης βιομηχανικής παραγωγής του μηνός Φεβρουαρίου 2026, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο δείκτη του Ιανουαρίου 2026, παρουσίασε μείωση 0,9%.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Συνεχίζονται οι έλεγχοι στην αγορά

Eλέγχους σε όλη την επικράτεια, με στόχο τη διασφάλιση του υγιούς ανταγωνισμού και την ουσιαστική προστασία του καταναλωτή, ιδίως σε μία περίοδο αυξημένης ζήτησης πραγματοποιεί η Ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας της Αγοράς.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Μέχρι σήμερα έχουν ήδη πραγματοποιηθεί περισσότεροι από 300 έλεγχοι σε όλη τη χώρα, ενώ η παρουσία της Αρχής ενισχύεται περαιτέρω το αμέσως επόμενο διήμερο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία  των τιμοληψιών της Αρχής τη Μεγάλη Πέμπτη οι τιμές στο αρνί διαμορφώνονταν στα σουπερμάρκετ από 11,49 – 11,90 ευρώ το κιλό και στις μεγάλες αγορές (π.χ. Βαρβάκειος) από 8,99 ευρώ το κιλό.

If the Greek claim to the twelve miles of Greek territorial waters is withdrawn, then the Turkish statement on the casus belli will automatically lose its necessity and function, former Turkish President Abdullah Gul argues in his interview with “TA NEA”. Regarding the Cyprus issue, the former Turkish president, who will participate in the Delphi Economic Forum (April 22-25), favors considering the possibility of negotiating a two-state solution. Regarding the war in Iran, he criticizes the American operation, believes that it will have serious consequences and long-term consequences for the region, while emphasizing that there will be a shift in the Gulf towards deeper cooperation with Beijing and a rapid distancing from the US.

The war in Iran is escalating, it has taken on the dimensions of a regional war, while the global economy has been significantly disrupted. How do you see the war developing and how decisive is the war for how the balance of power in the region will be shaped?

First of all, we need to note that the attack on Iran was not legal or legitimate, from the point of view of international law. It is now a well-known fact even stated by some American officials that Tehran did not pose an imminent threat to the United States. Israel and its lobbies have managed to push President Trump into this disastrous campaign. The U.S. now has become complicit to Israel’s actions by bombing schools in Iran and creating huge devastation in the region.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

It was not a surprise that as a response Iran targeted U.S. military facilities located in the Gulf. Following this, hostilities will not vanish, with long term consequences reshaping the dynamics in the region. The American miscalculation will have severe consequences and costs for all.

Washington is now seen as an unpredictable actor by Gulf states. It is not a protector anymore, but the very reason for instability. My guess is that there will be a shift in the Gulf towards deeper cooperation with Beijing.

China appears as a more predictable actor that can play a role in a future dialogue between Iran and the Gulf – it has good relations with both sides. It was Beijing

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

that managed to broker a diplomatic deal between Tehran and Riyad in 2023. Beijing already has the economic upper-hand. Its style of governance and diplomacy is also closer to the vision of countries in the Middle-East, as opposed to the interventionist approach of the U.S. The shift away from the U.S. will be faster than most think.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Israel may see itself as a victor. But it is now more isolated than ever. It is seen as the main instigator and responsible of the war and devastation in the region. The leaders of Middle-Eastern countries cannot ignore the strong popular feelings and risk any attempts of diplomacy with Tel-Aviv. Israel, for the foreseeable future, has forced its citizens to live in fear, inside a garrison-like country.

What are Türkiye’s aspirations and how does this particular war affect Türkiye-US relations?

The Turkish leadership has been successful in keeping the country out of the reach of the conflict. This first objective was achieved through a correct geo-political positioning, together with balanced diplomacy and dialogue with regional partners and Washington.

The second objective is for peace to be established to our south. Ankara has taken a responsible stance and is contributing to efforts to end the war and create regional ownership. I think that such diplomatic effort is appreciated by Washington, especially at a time when President Trump seems to be looking for a way out of the war.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

This does not mean that we agree with the American operation in Iran. Turkish government officials have criticised the attack on Iran. NATO military assets in Türkiye are not being used in combat operations in the campaign. So this stance is clear.

At present, the U.S. is having a similar difference in opinions with most of its Allies. I believe that Türkiye’s stance as a country in the region is understandable for Washington.

How likely do you consider the possibility of a lasting war and what will this mean?

All wars end at some point. This one will also end. What is important is the when, how and at what price. The military power and technology factors are not on its side, so Iran prefers undertaking assymetric warfare. Such a conflict can drag for a long time. The U.S. and the global economy would bare a significant cost from this. Iran, on the other hand, seems ready to bear the cost of resisting. This is why they are a difficult rival for the U.S. at the moment.

Tehran already lost its head of state alongside other leaders, and cities across the country have been bombed for weeks. But Iran showed that the State mecahisms are intact and that its forces can keep fighting. Those familiar with Iranian culture will know that they are resilient and will prefer a lose-lose outcome when the rival creates such a situation.

Unless the U.S. is ready to end the war, the conflict might drag on. So, for its own good as well as regional stability, Washington should find a way out as soon as possible.

Greece and Türkiye are in the process of positive rapprochement. However, the “difficult” issue of the delimitation of the EEZ and continental shelf in the Aegean and the Eastern Mediterranean remains off the agenda. At the same time, Turkey is seeking a closer relationship with the EU, also in defense. Mr Mitsotakis, has called on Turkey to withdraw the casus belli. Do you think this would be possible, and what steps can be taken towards a more substantial settlement?

Reciprocal visits and positive statements by the leaders of Türkiye and Greece are a necessity of good neighbourliness. We should support exchanges that are based on goodwill, openness, trust and empathy. The agenda needs to remain positive, and not all difficult topics can be included at once.

When it comes to Aegean issues, The Turkish approach is that these should be taken into consideration as a whole, and not as topics that are separate from each other. The solution should be holistic and enable the Aegean to become a sea of cooperation. Of course, here again bilateral work will need to be done in goodwill.

You mention Türkiye as seeking closer ties with the EU, especially in defense. It would be wrong to see such cooperation as only a gain for Ankara. Türkiye is the second biggest army in NATO and has greatly contributed to the security of the Europe during the Cold War. Today, Türkiye is once again willing and capable of contributing to European security in the face of new threats and a new order. Such cooperation is mutually beneficial for Türkiye and the EU.

Regarding your question on Greece’s “casus belli” claim. The step taken years ago by the Greek Parliament to authorize the Greek Government to unilaterally extend Greek territorial waters from 6 to 12 nautical miles, would mean to erect a wall around Türkiye in the Aegean and cut off our exit to sea. I think it would be useful for our Greek friends to envision it this way and try to look at the matter from the Turkish perspective.

Ankara had to react to such a possibility, which it did one week after the initial step by the Greek Parliament. The correct solution to this problem would be to withdraw these decisions together. If the Greek claim to 12 miles is withdrawn, then the Turkish statement would automatically loose its necessity and function. Reciprocal goodwill is the key here.

The UN Secretary-General is planning to put the Cyprus issue back on track with a specific framework in mind. How do you see this prospect? Is there the necessary will on the Turkish side or will it continue to insist on a two-state solution?

In Cyprus, there is a reality with two different entities. In the past, the 1960 Republic was established according to a reality of two distinct peoples. The tragic events and aftermath are documented in archives.

For decades, UN-led efforts have tried to solve the problem and reunite the island. The Annan Plan with two equal constituent states came closest to a solution. I personally led the process on our side. At the referendum in 2004, Turkish Cypriots accepted the plan, however Greek Cypriots voted against it. Unfortunately, a realistic and major opportunity was then lost. Subsequent negotiations based on UN-criteria did not manage to advance toward a resolution.

According to the most recent report by the UN Personal Envoy of the Secretary General on Cyprus, the two sides on the island are not ready for a new negotiation process. Since the Greek Cypriot side is a member of the EU, they are not interested in power-sharing, which might make sense from their perspective. Since a compromise does not seem possible, after decades of unsuccessful attempts, it seems like a healthier option now would be to consider negotiating a two-state solution in Cyprus.

Το τελευταίο βιβλίο του Μπαρτ Ερμαν λέγεται «Αγάπα τον ξένο σου». Ο αμερικανός καθηγητής παρουσιάζει εδώ τον Ιησού ως έναν ηθικό επαναστάτη, ο οποίος εισήγαγε στον κόσμο όχι την ιδέα της αγάπης ή του αλτρουισμού, αλλά την πεποίθηση πως όταν συμβαίνει μια καταστροφή, ένας τυφώνας ή ένας σεισμός, έχουμε χρέος να βοηθήσουμε τα θύματα, έστω κι αν δεν τα γνωρίζουμε ή δεν θα τα γνωρίσουμε ποτέ. Αυτή η έννοια δεν υπήρχε στην ελληνική ή τη ρωμαϊκή ηθική φιλοσοφία της εποχής. Ο ίδιος την ενστερνίζεται, μολονότι δεν είναι χριστιανός. Οπως λέει όμως σε ένα podcast με τον Ρος Ντάτχατ των «New York Times», τον προβληματίζει ότι πολλοί χριστιανοί λένε πως είναι χριστιανοί, λένε πως ακολουθούν τον Ιησού, δεν ακολουθούν όμως τη βασική του διδασκαλία. Κι αυτή η διδασκαλία είναι σαφής: πρέπει να βοηθάς τους ανθρώπους που δεν είναι σαν κι εσένα – τους άλλους. Δεν πρέπει να τους απειλείς ότι θα τους οδηγήσεις στη Λίθινη Εποχή, δεν πρέπει να τους κάνεις να υποφέρουν μόνο και μόνο επειδή δεν σ’ αρέσουν ή επειδή δεν τους θέλεις δίπλα σου.

Το αντικείμενο όμως του συγκεκριμένου podcast είναι άλλο. Ο δημοσιογράφος των «ΝΥΤ», συντηρητικός και καθολικός ο ίδιος, θέλει να μάθει από τον συνομιλητή του, έναν από τους επιφανέστερους μελετητές της Καινής Διαθήκης, πρώτον αν ο Ιησούς υπήρξε ως ιστορικό πρόσωπο και δεύτερον αν έκανε θαύματα, αν περπάτησε στο νερό και, φυσικά, αν αναστήθηκε εκ νεκρών. Ως προς το πρώτο, ο Ερμαν λέει ότι υπάρχουν συντριπτικές ενδείξεις. Στο κάτω – κάτω, στις επιστολές που έγραψε τις δεκαετίες του ’50 και του ’60, ο απόστολος Παύλος αναφέρεται στις συναντήσεις του με τον Ιάκωβο, τον αδελφό του Ιησού. Αν ο Ιησούς δεν είχε υπάρξει, δεν θα το ήξερε ο αδελφός του;

Το ερώτημα είναι τι πραγματικά έλεγε και έκανε ο Ιησούς. Και εδώ, ο Ερμαν υποστηρίζει ότι δεν πρέπει να παίρνουμε τοις μετρητοίς τις βασικές μας πηγές, δηλαδή τα τέσσερα Ευαγγέλια του κανόνα της Καινής Διαθήκης (κατά Μάρκον, κατά Ματθαίον, κατά Λουκάν και κατά Ιωάννην). Για τρεις λόγους. Επειδή συχνά αντιφάσκουν μεταξύ τους περιγράφοντας το ίδιο γεγονός: το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι στο κατά Μάρκον ο Ιησούς λέει στους μαθητές του να πάνε να θεραπεύσουν τους ασθενείς παίρνοντας μαζί τους ένα μπαστούνι για την πεζοπορία, ενώ στο κατά Ματθαίον τους λέει να μην πάρουν μπαστούνι. Επειδή τα Ευαγγέλια είναι γραμμένα από ανθρώπους που δεν βρίσκονταν εκεί εκείνη την εποχή, δεν ζούσαν στην εβραϊκή γη, δεν μιλούσαν την αραμαϊκή: ζουν αρκετές δεκαετίες αργότερα και καταγράφουν αυτά που άκουσαν. Και επειδή δεν ξέρουμε καν ποιοι είναι οι πραγματικοί συγγραφείς αυτών των Ευαγγελίων. Ο χριστιανισμός διαδόθηκε εκείνη την εποχή σε όλη τη Μεσόγειο. Εφημερίδες δεν υπήρχαν ούτε μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι περισσότεροι άνθρωποι ήταν αγράμματοι. Κάποιος στην Ιερουσαλήμ έλεγε μια ιστορία σε κάποιον από την Αντιόχεια κι αυτό συνεχιζόταν για 30, 40, 50 χρόνια μέχρι η ιστορία αυτή να καταγραφεί. Οι ιστορίες λοιπόν αλλάζουν. Και πολλές φορές υπάρχει λόγος που αλλάζουν.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Για να αξιολογήσει κανείς μια ιστορία, όπως ότι ο Ιησούς περπάτησε στο νερό, πρέπει να θέσει ορισμένα κριτήρια. Υπήρξαν ανεξάρτητοι μάρτυρες; Είναι κάτι αληθοφανές; Εχει ξανασυμβεί στην ιστορία του σύμπαντος; Ο Ερμαν δεν συμπεραίνει ότι το συγκεκριμένο επεισόδιο δεν συνέβη. Αυτό που λέει είναι ότι, αν συνέβη, δεν υπάρχει τρόπος να αποδειχθεί ιστορικά, καθώς είναι πολύ πιθανότερες άλλες εξηγήσεις. Το ίδιο ισχύει και για την Ανάσταση. Πριν συλληφθεί, δικαστεί και σταυρωθεί ο Ιησούς, οι οπαδοί του πίστευαν ότι ήταν ο Μεσσίας, ότι θα ανέτρεπε τους εχθρούς του Θεού και θα ίδρυε ένα βασίλειο. Μετά τη σταύρωση, το αφήγημα αυτό κλονίστηκε. Και αντικαταστάθηκε από την πεποίθηση ότι ο Θεός ήθελε ο Ιησούς να πεθάνει επειδή ήταν ο εκλεκτός. Πώς το ξέρουμε ότι ήταν ο εκλεκτός; Επειδή αναστήθηκε. Αν δεν υπήρχε η Ανάσταση, ο Ιησούς θα ήταν άλλος ένας προφήτης που θα είχε κηρύξει κάτι και θα είχε πεθάνει γι’ αυτό. Κι έτσι δεν θα υπήρχε χριστιανισμός.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Μπαρτ Ερμαν (1955 – )

Αν υπήρχε Θεός

Ειδικός για την Καινή Διαθήκη, καθηγητής Θρησκευτικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας και συγγραφέας άνω των 30 βιβλίων, ο Ερμαν δεν ήταν πάντα αγνωστικιστής και άθεος. Γεννήθηκε σε ένα χριστιανικό σπίτι στο Κάνσας και στα 15 του έγινε ένας στρατευμένος Ευαγγελικός χριστιανός. Επί τρία χρόνια διάβαζε τη Βίβλο και θεολογία μέρα – νύχτα. Η απομάκρυνσή του από την Ευαγγελική πίστη ξεκίνησε όταν άρχισε να μελετά ελληνικά χειρόγραφα της Καινής Διαθήκης. Και ολοκληρώθηκε όταν άρχισε να διδάσκει στο Πανεπιστήμιο Rutgers με αντικείμενο τον πόνο στον κόσμο μας. Εκεί συνειδητοποίησε ότι όλες οι μονοθεϊστικές θρησκείες έχουν πρόβλημα με την ύπαρξη του Θεού, δεδομένης της έκτασης του πόνου. Και αποφάσισε ότι αν υπήρχε ένας παντοδύναμος και πανταχού παρών Θεός που αγαπάει όλα τα ανθρώπινα όντα, δεν θα πέθαιναν κάθε λεπτό άνθρωποι από την πείνα.

Ουκρανία και Ρωσία φαίνεται να πλησιάζουν σε σημείο καμπής στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου, σύμφωνα με τον επικεφαλής των συνομιλιών του Κιέβου με τη Μόσχα, ο οποίος εκτίμησε ότι οι συζητήσεις θα έχουν θετική κατάληξη.

Ο Κιρίλο Μπουντάνοφ, σύμβουλος του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δήλωσε στο Bloomberg ότι, παρά τη μικρή πρόοδο που έχει καταγραφεί δημόσια, οι επαφές εξελίσσονται προς την κατεύθυνση ενός συμβιβασμού. Όπως είπε, η Μόσχα επιδιώκει τον τερματισμό της σύγκρουσης. «Όλοι κατανοούν ότι ο πόλεμος πρέπει να τελειώσει. Γι’ αυτό διαπραγματεύονται. Δεν νομίζω ότι θα πάρει πολύ χρόνο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Μπουντάνοφ, ο οποίος από τον Ιανουάριο ηγείται του προεδρικού γραφείου, αποτελεί κεντρικό πρόσωπο στις συνομιλίες ανάμεσα σε Ουκρανία, ΗΠΑ και Ρωσία. Παρά την αισιοδοξία του, αναγνώρισε ότι και οι δύο πλευρές διατηρούν μέχρι στιγμής «μαξιμαλιστικές» θέσεις, εκφράζοντας ωστόσο την πεποίθηση ότι θα υπάρξει σύγκλιση προς έναν αμοιβαίο συμβιβασμό.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ρωσία έχει ισχυρό οικονομικό κίνητρο για συμφωνία, εξαιτίας του υψηλού κόστους του πολέμου. Το βασικό αγκάθι παραμένει το εδαφικό ζήτημα, με τον Μπουντάνοφ να αποφεύγει να προσδιορίσει το περίγραμμα πιθανής λύσης. «Δεν υπάρχει ακόμη τελική απόφαση, αλλά όλοι κατανοούν πλέον τα όρια του αποδεκτού. Αυτό είναι τεράστια πρόοδος», τόνισε.

Επιφυλακτικότητα από τη Μόσχα και πασχαλινή εκεχειρία

Πηγές κοντά στο Κρεμλίνο εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές, κάνοντας λόγο για περιορισμένη πρόοδο, κυρίως λόγω διαφωνιών σχετικά με τις εγγυήσεις ασφαλείας προς το Κίεβο. Επιπλέον, η επίτευξη συνολικής συμφωνίας απαιτεί ευρύτερη σύγκλιση μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης, που μέχρι στιγμής δεν έχουν κοινή γραμμή για την τελική μορφή της ειρήνης.

Σε μια συμβολική κίνηση, Ρωσία και Ουκρανία συμφώνησαν σε σύντομη πασχαλινή εκεχειρία. Ο Βλαντίμιρ Πούτιν διέταξε παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων από τις 11 έως τις 12 Απριλίου, με τον Ζελένσκι να δηλώνει ότι η Ουκρανία θα «ανταποδώσει» ανάλογα.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Ο ρόλος των ΗΠΑ και τα ανοικτά μέτωπα

Ο Μπουντάνοφ υπογράμμισε ότι βασικό επίτευγμα των συνομιλιών είναι η διατήρηση της εμπλοκής των ΗΠΑ ως διαμεσολαβητή. Ωστόσο, οι δύο πλευρές δεν έχουν αλλάξει ουσιαστικά τις θέσεις τους για τον τερματισμό του πολέμου.

Η Ουκρανία ζητά σαφείς εγγυήσεις ασφάλειας από τις ΗΠΑ για την αποτροπή μελλοντικής ρωσικής επιθετικότητας, θέμα που αναμένεται να κυριαρχήσει στις επόμενες συναντήσεις. Από την πλευρά της, η Μόσχα επιμένει στην αποχώρηση ουκρανικών δυνάμεων από περιοχές του Ντονέτσκ, ακόμη και από εδάφη που δεν έχει πλήρως ελέγξει, ενώ το Κίεβο προτείνει πάγωμα της σύγκρουσης στη σημερινή γραμμή του μετώπου. Οι ΗΠΑ έχουν προτείνει τη δημιουργία ειδικής οικονομικής ζώνης στην περιοχή.

Ο Ροντινέι έστειλε μήνυμα ενόψει της συνέχειας για τον Ολυμπιακό. Ο Βραζιλιάνος δεξιός μπακ δημοσίευσε Instagram story με φόντο το βλέμμα ενός λιονταριού, συνοδεύοντάς το με τη φράση: «Aκόμα και ένα πληγωμένο λιοντάρι παραμένει λιοντάρι. Μην το ξεχνάτε αυτό! Είναι μακρύς ο δρόμος έως το τέλος».

Η συγκεκριμένη ανάρτηση έρχεται λίγες ημέρες μετά την ήττα των «ερυθρόλευκων» με 1-0 από την ΑΕΚ στο «Γεώργιος Καραϊσκάκης», σε μια περίοδο όπου η ομάδα θέλει να αντιδράσει στα play offs.

Επόμενη πρόκληση για τον Ολυμπιακό είναι το ντέρμπι με τον Παναθηναϊκό στη Λεωφόρο στις 19 Απριλίου, σε ένα παιχνίδι που αναμένεται να παίξει καθοριστικό ρόλο στη συνέχεια της μάχης.

Ο 34χρονος άσος μετρά φέτος 32 συμμετοχές με 1 γκολ και 6 ασίστ, ενώ συνολικά με τη φανέλα του Ολυμπιακού έχει καταγράψει 149 αγώνες, 8 γκολ και 28 ασίστ.

Εάν η ελληνική αξίωση για τα δώδεκα μίλια ελληνικών χωρικών υδάτων αποσυρθεί, τότε η τουρκική δήλωση για το casus belli θα χάσει αυτόματα την αναγκαιότητα και τη λειτουργία της, υποστηρίζει στη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» ο πρώην πρόεδρος της Τουρκίας Αμπντουλάχ Γκιουλ. Οσον αφορά το Κυπριακό, ο τούρκος πρώην πρόεδρος, ο οποίος θα συμμετάσχει στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών (22-25 Απριλίου), προκρίνει να εξεταστεί το ενδεχόμενο διαπραγμάτευσης μιας λύσης δύο κρατών. Για τον πόλεμο στο Ιράν επικρίνει την αμερικανική επιχείρηση, θεωρεί ότι θα έχει σοβαρές και μακροπρόθεσμες συνέπειες για την περιοχή, ενώ τονίζει ότι θα υπάρξει στροφή στον Κόλπο προς μια βαθύτερη συνεργασία με το Πεκίνο και ταχεία απομάκρυνση από τις ΗΠΑ.

Ο πόλεμος στο Ιράν κλιμακώνεται, έχει λάβει διαστάσεις περιφερειακού πολέμου, ενώ η παγκόσμια οικονομία έχει διαταραχθεί σημαντικά. Πώς βλέπετε την εξέλιξη του πολέμου και πόσο καθοριστικός είναι για το πώς θα διαμορφωθεί η ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή;

Πρώτα από όλα, πρέπει να σημειώσουμε ότι η επίθεση στο Ιράν δεν ήταν νόμιμη ή θεμιτή, από την άποψη του διεθνούς δικαίου. Είναι πλέον γνωστό δεδομένο, ακόμη και από ορισμένους αμερικανούς αξιωματούχους, ότι η Τεχεράνη δεν αποτελούσε άμεση απειλή για τις ΗΠΑ. Το Ισραήλ και τα λόμπι του κατάφεραν να ωθήσουν τον πρόεδρο Τραμπ σε αυτή την καταστροφική εκστρατεία. Οι ΗΠΑ έχουν πλέον γίνει συνένοχοι στις ενέργειες του Ισραήλ βομβαρδίζοντας σχολεία στο Ιράν και προκαλώντας τεράστιες καταστροφές στην περιοχή.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Δεν ήταν έκπληξη το ότι ως απάντηση το Ιράν στόχευσε αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις που βρίσκονται στον Κόλπο. Ως επακόλουθο, οι εχθροπραξίες δεν θα εξαφανιστούν, με μακροπρόθεσμες συνέπειες που αναδιαμορφώνουν τη δυναμική στην περιοχή. Ο αμερικανικός λανθασμένος υπολογισμός θα έχει σοβαρές συνέπειες και κόστος για όλους. Η Ουάσιγκτον θεωρείται πλέον ως ένας απρόβλεπτος παράγοντας από τα κράτη του Κόλπου. Δεν είναι πλέον προστάτης, αλλά η ίδια η αιτία για αστάθεια. Υποθέτω ότι θα υπάρξει μια στροφή στον Κόλπο προς μια βαθύτερη συνεργασία με το Πεκίνο.

Η Κίνα εμφανίζεται ως ένας πιο προβλέψιμος παράγοντας που μπορεί να διαδραματίσει ρόλο σε έναν μελλοντικό διάλογο μεταξύ του Ιράν και του Κόλπου. Εχει καλές σχέσεις και με τις δύο πλευρές. Ηταν το Πεκίνο που κατάφερε να μεσολαβήσει σε μια διπλωματική συμφωνία μεταξύ Τεχεράνης και Ριάντ το 2023. Το Πεκίνο έχει ήδη το οικονομικό πλεονέκτημα. Ο τρόπος διακυβέρνησης και διπλωματίας του είναι επίσης πιο κοντά στο όραμα των χωρών της Μέσης Ανατολής, σε αντίθεση με την παρεμβατική προσέγγιση των ΗΠΑ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η απομάκρυνση από τις ΗΠΑ θα είναι ταχύτερη από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι. Το Ισραήλ μπορεί να θεωρεί τον εαυτό του νικητή. Αλλά τώρα είναι πιο απομονωμένο από ποτέ. Θεωρείται ο κύριος υποκινητής και υπεύθυνος του πολέμου και της καταστροφής στην περιοχή. Οι ηγέτες των χωρών της Μέσης Ανατολής δεν μπορούν να αγνοήσουν τα έντονα λαϊκά αισθήματα και να διακινδυνεύσουν τυχόν προσπάθειες διπλωματίας με το Τελ Αβίβ. Το Ισραήλ, για το άμεσο μέλλον, έχει αναγκάσει τους πολίτες του να ζουν με φόβο, μέσα σε μια χώρα-φρούριο.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Ποιες είναι οι επιδιώξεις της Τουρκίας και πώς επηρεάζει ο συγκεκριμένος πόλεμος τις σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ;

Η τουρκική ηγεσία κατάφερε να κρατήσει τη χώρα μακριά από τη σύγκρουση. Αυτός ο πρώτος στόχος επιτεύχθηκε μέσω μιας σωστής γεωπολιτικής τοποθέτησης, σε συνδυασμό με ισορροπημένη διπλωματία και διάλογο με τους περιφερειακούς εταίρους και την Ουάσιγκτον. Ο δεύτερος στόχος είναι η εδραίωση της ειρήνης στα νότια μας. Η Αγκυρα έχει λάβει υπεύθυνη στάση και συμβάλλει στις προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου και τη δημιουργία περιφερειακής κυριότητας (regional ownership). Μια τέτοια διπλωματική προσπάθεια εκτιμάται από την Ουάσιγκτον, ειδικά σε μια εποχή που ο πρόεδρος Τραμπ φαίνεται να αναζητεί έναν τρόπο εξόδου από τον πόλεμο. Αυτό δεν σημαίνει ότι συμφωνούμε με την αμερικανική επιχείρηση στο Ιράν. Τούρκοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν επικρίνει την επίθεση στο Ιράν. Τα στρατιωτικά μέσα του ΝΑΤΟ στην Τουρκία δεν χρησιμοποιούνται σε πολεμικές επιχειρήσεις στην εκστρατεία. Η στάση αυτή είναι σαφής. Προς το παρόν υπάρχει όσον αφορά τις ΗΠΑ παρόμοια διαφορά απόψεων με τους περισσότερους συμμάχους τους. Πιστεύω ότι η στάση της Τουρκίας ως χώρας στην περιοχή είναι κατανοητή για την Ουάσιγκτον.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Η Ελλάδα και η Τουρκία βρίσκονται σε διαδικασία θετικής προσέγγισης. Ωστόσο, το «δύσκολο» ζήτημα της οριοθέτησης της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο παραμένει εκτός ατζέντας. Ταυτόχρονα, η Τουρκία επιδιώκει μια στενότερη σχέση με την ΕΕ, και στην άμυνα. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κάλεσε την Τουρκία να αποσύρει το casus belli. Πιστεύετε ότι αυτό θα ήταν εφικτό και ποια βήματα μπορούν να γίνουν προς μια πιο ουσιαστική διευθέτηση;

Οι αμοιβαίες επισκέψεις και οι θετικές δηλώσεις των ηγετών της Τουρκίας και της Ελλάδας αποτελούν αναγκαιότητα καλής γειτονίας. Θα πρέπει να υποστηρίξουμε τις ανταλλαγές που βασίζονται στην καλή θέληση, την ανοιχτότητα, την εμπιστοσύνη και την ενσυναίσθηση. Η ατζέντα πρέπει να παραμείνει θετική και δεν μπορούν να συμπεριληφθούν όλα τα δύσκολα θέματα ταυτόχρονα. Οσον αφορά τα ζητήματα του Αιγαίου, η τουρκική προσέγγιση είναι ότι αυτά πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ως σύνολο και όχι ως θέματα που είναι ξεχωριστά το ένα από το άλλο. Η λύση πρέπει να είναι ολιστική και να επιτρέπει στο Αιγαίο να γίνει μια θάλασσα συνεργασίας.

Φυσικά, και εδώ θα πρέπει να γίνει διμερής διεργασία με καλή θέληση. Αναφέρετε την Τουρκία ως χώρα που επιδιώκει στενότερους δεσμούς με την ΕΕ, ειδικά στον τομέα της άμυνας. Θα ήταν λάθος να θεωρήσουμε μια τέτοια συνεργασία μόνο ως κέρδος για την Αγκυρα. Η Τουρκία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος στρατός στο ΝΑΤΟ και έχει συμβάλει σημαντικά στην ασφάλεια της Ευρώπης κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Σήμερα, η Τουρκία είναι και πάλι πρόθυμη και ικανή να συμβάλει στην ευρωπαϊκή ασφάλεια απέναντι σε νέες απειλές και σε μια νέα τάξη. Μια τέτοια συνεργασία είναι αμοιβαία επωφελής για την Τουρκία και την ΕΕ.

Οσον αφορά την ερώτησή σας σχετικά με τον ισχυρισμό της Ελλάδας για το casus belli. Το βήμα που έκανε πριν από χρόνια η ελληνική Βουλή να εξουσιοδοτήσει την ελληνική κυβέρνηση να επεκτείνει μονομερώς τα ελληνικά χωρικά ύδατα από 6 σε 12 ναυτικά μίλια, θα σήμαινε την ανέγερση ενός τείχους γύρω από την Τουρκία στο Αιγαίο και την αποκοπή της εξόδου μας στη θάλασσα. Νομίζω ότι θα ήταν χρήσιμο για τους έλληνες φίλους μας να το σκεφτούν έτσι και να προσπαθήσουν να δουν το θέμα από την τουρκική οπτική γωνία. Η Αγκυρα έπρεπε να αντιδράσει σε μια τέτοια πιθανότητα, κάτι που έκανε μία εβδομάδα μετά το αρχικό βήμα της ελληνικής Βουλής. Η σωστή λύση σε αυτό το πρόβλημα θα ήταν να αποσύρουμε αυτές τις αποφάσεις από κοινού. Εάν η ελληνική αξίωση για τα 12 μίλια αποσυρθεί, τότε η τουρκική δήλωση θα χάσει αυτόματα την αναγκαιότητα και τη λειτουργία της. Η αμοιβαία καλή θέληση είναι το κλειδί εδώ.

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ σχεδιάζει να επαναφέρει το κυπριακό ζήτημα έχοντας ένα συγκεκριμένο πλαίσιο κατά νου. Πώς βλέπετε αυτή την προοπτική; Υπάρχει η απαραίτητη βούληση από την τουρκική πλευρά ή θα συνεχίσει να επιμένει σε μια λύση δύο κρατών;

Στην Κύπρο, υπάρχει μια πραγματικότητα με δύο διαφορετικές οντότητες. Στο παρελθόν, η Δημοκρατία του 1960 ιδρύθηκε σύμφωνα με την πραγματικότητα δύο ξεχωριστών λαών. Τα τραγικά γεγονότα και οι συνέπειες καταγράφονται σε αρχεία. Για δεκαετίες, οι προσπάθειες υπό την ηγεσία του ΟΗΕ προσπάθησαν να λύσουν το πρόβλημα και να επανενώσουν το νησί. Το Σχέδιο Ανάν με δύο ισότιμα συστατικά κράτη ήρθε πιο κοντά σε μια λύση.

Προσωπικά ηγήθηκα της διαδικασίας από την πλευρά μας. Στο δημοψήφισμα του 2004, οι Τουρκοκύπριοι αποδέχτηκαν το σχέδιο, ωστόσο οι Ελληνοκύπριοι το καταψήφισαν. Δυστυχώς, χάθηκε μια ρεαλιστική και σημαντική ευκαιρία. Επακόλουθες διαπραγματεύσεις που βασίστηκαν σε κριτήρια του ΟΗΕ δεν κατάφεραν να οδηγήσουν σε μια λύση. Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη έκθεση της προσωπικής απεσταλμένης του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ για την Κύπρο, οι δύο πλευρές στο νησί δεν είναι έτοιμες για μια νέα διαπραγματευτική διαδικασία. Δεδομένου ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά είναι μέλος της ΕΕ, δεν ενδιαφέρεται για την κατανομή εξουσιών, κάτι που θα μπορούσε να έχει νόημα από την οπτική τους γωνία. Δεδομένου ότι ένας συμβιβασμός δεν φαίνεται εφικτός, έπειτα από δεκαετίες ανεπιτυχών προσπαθειών, φαίνεται ότι μια πιο υγιής επιλογή τώρα θα ήταν να εξεταστεί το ενδεχόμενο διαπραγμάτευσης μιας λύσης δύο κρατών στην Κύπρο.

Ο κόσμος δεν αγαπά τα προβλήματα. Αγαπά τους αγίους. Τα πρόσωπα που θα τον σώσουν από αυτά, δηλαδή. Εκείνους που θα σταθούν αντάξιοι της πίστης του και θα φτιάξουν τον κόσμο. Και αν μας προδώσει μία φορά ο άγιος; Τον συγχωρούμε. Και τη δεύτερη και την τρίτη. Η αναμονή για το θαύμα υπερνικά τη λογική.

Πια, στην Ελλάδα, δεν συζητάμε τα προβλήματα, αλλά ποιος θα μας σώσει. Και όσο καθυστερεί να εμφανιστεί ο σωτήρας, τόσο η ιδέα της ύπαρξής του δυναμώνει, τόσο και η ανάγκη προσωποποίησής του. Ποιος έχει την ευθύνη για αυτή την πλάνη; Εδώ που φτάσαμε, μάλλον κανείς.

Για τον λαό, η ειδωλολατρία είναι η εύκολη λύση, διότι τον απαλλάσσει αυτόματα από την ευθύνη και γιατί είναι πάντα πιο εύκολο να κρίνουμε ανθρώπους από καταστάσεις. Ποιος, όμως, να κατηγορήσει έναν εξαντλημένο και στα όρια της εξαθλίωσης λαό, που δεν αντέχει άλλο πια;

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

(Προχθές ήμουν στο κατάμεστο πούλμαν για Ραφήνα. Το εισιτήριο κόστιζε μόλις 2,40€. Τουλάχιστον δέκα άνθρωποι σήκωσαν ένα καρτελάκι για να πάρουν έκπτωση, παρά τη ζέστη, τους όρθιους που δεν βολεύονταν πουθενά, τις στροφές, τα κέρματα που αναπηδούσαν κάτω από τα καθίσματα και μια γυναίκα που έκλαιγε γιατί έχανε τον μπαμπά της.)

Τώρα, για την άλλη πλευρά, για τους πολιτικούς, έχουν μαζευτεί τόσα προβλήματα που, αν θεωρήσουμε πως κάποιος επιφωτισμένος θέλει πραγματικά να μας σώσει, θα το πετύχει μόνο με απόλυτη αφοσίωση, πάθος και φωνές, διότι πώς να βαδίσεις στη σιωπή πάνω σε ένα δοκάρι που καίγεται; Αρα, στην πιθανότητα ύπαρξης αυτού του ενός τίμιου πολιτικού, και πάλι θα προσωποποιηθεί το πρόβλημα. Οι πιστοί θα κρεμάσουν τη φωτογραφία του στο εικόνισμα και, ως πρωτομάρτυρες, θα τον προσκυνήσουν και θα περιμένουν από αυτόν το θαύμα.

Είναι ένας φαύλος κύκλος και είμαστε όλοι κλεισμένοι μέσα. Σε αυτή τη φάση της χώρας μου, η λύτρωση, πιστεύω, θα έρθει όταν πάψει να αποτελεί ζητούμενο η δικαιοσύνη. Η δικαιοσύνη, εκεί όπου καταλήγουν όλα τα προβλήματα που δεν λύθηκαν. Να ξεκινήσουμε από εκεί, από το τέλος δηλαδή, ακριβώς όπως γράφεται και ένα βιβλίο, και σιγά σιγά να μαζέψουμε όλοι μαζί, συλλογικά, τα κομμάτια μας, ο ένας του άλλου και μετά ο καθένας τα δικά του. Κλείνω με την εξαίσια φράση: «Ας αποδοθεί δικαιοσύνη και ας χαθεί ο κόσμος».

Ο Αντώνης Μυλωνάκης είναι συγγραφέας. Τα βιβλία του κυκλοφορούν από τον «Καστανιώτη»

Στο Κιλκίς συνελήφθη μία γυναίκα για παράβαση της νομοθεσίας περί βεγγαλικών και φωτοβολίδων, στο πλαίσιο εντατικών ελέγχων που πραγματοποιούνται ενόψει των εορτών του Πάσχα. Η σύλληψη έγινε από αστυνομικούς του Τμήματος Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Κιλκίς.

Κατά τη διάρκεια ελέγχου σε κατάστημα που διατηρούσε η συλληφθείσα, εντοπίστηκαν και κατασχέθηκαν 38 βεγγαλικά, 4 κροτίδες και 1 καπνογόνο. Επιπλέον, από την οικία της κατασχέθηκαν ακόμη 5 βεγγαλικά.

Ο Ολυμπιακός αγκάλιασε την πρωτιά (αν τα καταφέρει κερδίζοντας το Μιλάνο, θα το πετύχει για 3η φορά την τελευταία τετραετία) στην κανονική περίοδο της Ευρωλίγκας περνώντας νικηφόρα από τη Σόφια σε ένα γήπεδο που θύμιζε μικρό ΣΕΦ.

Όμως το πιο εντυπωσιακό για την ομάδα του Γιώργου Μπαρτζώκα είναι ότι το έκανε χωρίς τον Εβάν Φουρνιέ, τον Τάιρικ Τζόουνς, τον Μόντε Μόρις και τον Φράνκ Νιλικίνα στη σύνθεσή του !

Αντίθετα σε έναν τόσο απαιτητικό παιχνίδι απέναντι σε μια από τις πιο πλούσιες ομάδες της διοργάνωσης που «καιγόταν» για τη νίκη ο κόουτς Μπαρτζώκας επανάφερε τον Μουσταφά Φάλ, 308 μέρες μετά τον σοκαριστικό τραυματισμό του σε εκείνο τον τελικό με τον Παναθηναϊκό στο Μαρούσι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Και ο Γάλλος ήταν εξαιρετικός με 4 ασίστ, 3 ριμπάουντ, δίνοντας τεράστια ώθηση στον Πίτερς να εξελιχθεί σε κομβικό παίκτη στην εξέλιξη του αγώνα (ο Γάλλος είχε συμμετοχή στους 9 από τους 11 πόντους του συμπαίκτη του, ο οποίος πήρε και το καθοριστικό ριμπάουντ προς το φινάλε).

Λατρεία για Βεζένκοβ στη Βουλγαρία

Ο Βεζένκοφ λατρεύεται σαν θεός στη Βουλγαρία και ήταν λογικό να ζήσει μια μαγική βραδιά που σίγουρα του δημιούργησε λίγο τράκ και δεν μπόρεσε να είναι στα συνήθη στάνταρ του στην επίθεση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Κανένα πρόβλημα ο «καυτός» Ντόρσεϊ, που σημείωσε συνολικά 60 πόντους μέσα σε τρείς μέρες απέναντι σε ομάδες της πρώτης τετράδας της Ευρωλίγκας, έπαιξε και για αυτός.

Ο Κόρεϊ Τζόζεφ έπαιξε και για τους απόντες Νιλικίνα και Μόρις ενώ ο Χόλ έμοιαζε λες και είναι ο βασικός σέντερ των πρωταθλητών Ελλάδας και όχι ο 3ος ή ο 4ος πίσω από Μιλουτίνοφ, Τζόουνς και τώρα Φαλ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Το κλειδί της ομάδας του Μπαρτζώκα

Αυτό είναι το κλειδί της ομάδας που έχει φτιάξει ο κόουτς Μπαρτζώκας, ότι ο κάθε παίκτης νιώθει βασικός και αναντικατάστατος και την ίδια ώρα είναι ανά πάσα στιγμή

έτοιμος να κάτσει στον πάγκο για να μπει κάποιος συμπαίκτης του.

Το ΕΜΕΙΣ μπαίνει πάντα πάνω από το εγώ του κάθε παίκτη όσο ισχυρό και αν είναι αυτό (το εγώ) και πάντα η ομάδα, το σύνολο είναι πάνω απ’ όλους και από όλα.

Ο Ολυμπιακός για μια ακόμα φορά δεν θα ασχοληθεί με δεισιδαιμονίες και θα πάει να πάρει την πρώτη θέση και ας μην το έχει κατακτήσει ποτέ ομάδα που τερματίζει πρώτη στην κανονική περίοδο της Ευρωλίγκας από τότε που έγινε ενιαία σε έναν όμιλο με 16, 18 ή και 20 πλέον ομάδες.

Ένα πράγμα εύχονται στο λιμάνι, στα πλέι οφ και πολύ περισσότερο στο φάιναλ φορ εάν καταφέρουν να φτάσουν εκεί για 5η συνεχόμενη χρονιά. Να είναι όλοι υγιείς και ετοιμοπόλεμοι.

Παύλος Ντε Γκρες και Μαρί Σαντάλ απολαμβάνουν οικογενειακές στιγμές στο μαγευτικό Harbour Island στις Μπαχάμες, όπου περνούν τις διακοπές τους με τα παιδιά τους. Το νησί φημίζεται για τις παραλίες με ροζ άμμο και τα κρυστάλλινα τιρκουάζ νερά του, αποτελώντας πόλο έλξης για διεθνείς προσωπικότητες.

Το Harbour Island έχει καθιερωθεί ως αγαπημένος προορισμός για διάσημους όπως ο Mick Jagger, η Elle MacPherson και ο Robert De Niro, ενώ εκεί διαθέτουν κατοικίες ο Julio Iglesias και ο Lenny Kravitz. Το ζευγάρι φαίνεται να απολαμβάνει τη γαλήνη και την ιδιωτικότητα του νησιού, μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.

Σε φωτογραφίες που δημοσίευσαν οι ίδιοι, ο Παύλος Ντε Γκρες και η Μαρί Σαντάλ εμφανίζονται χαλαροί και ευδιάθετοι, απολαμβάνοντας τον ήλιο και τη θάλασσα. Οι εικόνες αποτυπώνουν την οικογενειακή τους καθημερινότητα, γεμάτη χαμόγελα, ηλιοβασιλέματα και στιγμές ξεγνοιασιάς.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε μια φωτογραφία της Μαρίας – Ολυμπίας Ντε Γκρες, όπου εικονίζεται να κολυμπά μαζί με το κόργκι της μητέρας της και το δικό της σκυλάκι. Στις διακοπές συμμετέχουν επίσης ο Κωνσταντίνος Αλέξιος, ο Αχιλλέας Ανδρέας, ο Οδυσσέας και ο Αριστείδης – Σταύρος Ντε Γκρες.

Η πολυτελής κατοικία της οικογένειας στο Harbour Island λειτουργεί ως ιδανικό καταφύγιο για τους ίδιους. Όπως αναφέρουν άτομα από το περιβάλλον τους, η οικογένεια επισκέπτεται το νησί όποτε το επιτρέπουν οι επαγγελματικές υποχρεώσεις και οι καιρικές συνθήκες, θεωρώντας το το προσωπικό της ησυχαστήριο.

View this post on Instagram

A post shared by Marie- Chantal G (@mariechantal22)

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Πρόσφατα, ο Παύλος Ντε Γκρες βρέθηκε στο επίκεντρο της δημοσιότητας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να ασχοληθεί ενεργά με την πολιτική. Όπως δήλωσε στην εκπομπή «Ενώπιος Ενωπίω», «Πολλά περνούν από το μυαλό μου. Εμένα με ενδιαφέρει η πολιτική πάρα πολύ. Είμαι γεννημένος σε μια οικογένεια που η πολιτική ήταν γύρω μας».

Θα χτυπήσει; Δεν θα χτυπήσει; Εκεχειρία. Η «θεωρία του τρελού» (The Madman Theory) είχε προ πολλού εξαφανιστεί από την επικαιρότητα. Τη διατύπωσε πρώτος ο Ρίτσαρντ Νίξον (Οκτώβριος 1969 ή Απρίλιος 1971) ως «στρατηγική του τρελού».

Το νόημα ήταν πως απέναντι στο κομμουνιστικό μπλοκ της εποχής, ο Νίξον ήθελε να μη διαπραγματεύεται ως δεδομένος και ορθολογικός συνομιλητής αλλά ως ανορθολογικός και απρόβλεπτος.

Θεωρούσε ότι έτσι οι αντίπαλοι θα φοβόντουσαν να προκαλέσουν τις ΗΠΑ διότι δεν θα ήθελαν να διακινδυνεύουν μια απρόβλεπτη αμερικανική απάντηση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Το εφάρμοσε στις διαπραγματεύσεις με το Βόρειο Βιετνάμ αλλά φυσικά δεν γλίτωσε την ήττα από το Νότιο Βιετνάμ. Ακόμη και η τρέλα έχει τα όριά της.

Μετά και για πολλά χρόνια, οι τρελοί και οι θεωρίες τους εξαφανίστηκαν από τη διεθνή πολιτική. Τους ξαναθυμηθήκαμε τώρα με την κυβέρνηση Τραμπ.

Η οποία φαίνεται ότι αποφάσισε να αναστήσει τη «θεωρία του τρελού» που είχε πλασάρει ο Νίξον. Γράφτηκαν βιβλία και άρθρα από το παλαιότερο του Harvey Simon (2013) έως το πιο πρόσφατο που αναφέρεται ειδικά στον Τραμπ του Jim Sciutto (2020).

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Η βασική ιδέα είναι η ίδια και στηρίζεται στον ανορθολογισμού του απρόβλεπτου. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Τραμπ και οι υπουργοί του την υπηρετούν με αξιοθαύμαστη συνέπεια. Αλλά τα αποτελέσματα είναι ακόμη δυσδιάκριτα.

Φυσικά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι «ιδεολόγοι του τραμπισμού» κινούνται πάντα κάπου στα όρια της γραφικότητας.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Η «Monde» (4/4) έκανε ειδικό αφιέρωμα με το ερώτημα «Στοχαστές ή απατεώνες» και δεν σας λέω το συμπέρασμα – ακόμη περισσότερο που οι Γάλλοι έχουν την τάση να θεωρούν ασήμαντους αγύρτες όσους στοχαστές δεν είναι δικοί τους…

Ούτως ή άλλως όμως η «θεωρία του τρελού» φαίνεται να έχει αναβιώσει στα χέρια του αμερικανού προέδρου. Και να έχει αναβιώσει συνειδητά. Ολη η καθημερινή λογοδιάρροια και επιθετικότητα δεν προκύπτει τυχαία.

Το Ιράν ας πούμε δέχεται καθημερινά ένα κύμα απειλών με κάθε ευκαιρία και για κάθε ακροατήριο.

Ενώ την ίδια στιγμή οι ΗΠΑ εξομαλύνουν τις σχέσεις τους με τη Βενεζουέλα που ήταν ο προηγούμενος χειρότερος εχθρός τους.

Μόλις τρεις μήνες μετά την κινηματογραφική απαγωγή του Μαδούρο, αίρουν τις κυρώσεις κατά της διαδόχου του Ντέλσι Ροντρίγκες με τον Τραμπ να δηλώνει «πολύ ικανοποιημένος μαζί της» («Le Monde», 4/4).

Είναι αλήθεια ότι εν τω μεταξύ το Καράκας άνοιξε τον πετρελαϊκό και ορυκτό τομέα του στους ξένους επενδυτές.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Αποδίδει λοιπόν η στρατηγική του τρελού; Αυτό τουλάχιστον φαίνεται στην περίπτωση της Βενεζουέλας. Αλλά πουθενά αλλού έως τώρα.

Η Γροιλανδία που θα κατακτούσε ο Τραμπ ξεχάστηκε, ο Καναδάς αφέθηκε στην ησυχία του, η Γάζα απλώς εξαφανίστηκε από τα πρωτοσέλιδα, στην Ουκρανία η κατάσταση μοιάζει παγωμένη και αν ο πόλεμος στο Ιράν εξελίσσεται κάπως καλύτερα μάλλον οφείλεται στο Ισραήλ παρά «στον καλύτερο στρατό του κόσμου».

Ενα πρόσφατο εξώφυλλο του «Economist» έδειχνε τον πρόεδρο της Κίνας Σι να χαμογελάει αδιόρατα με τη γνωστή συμβουλή του Βοναπάρτη «Ποτέ μη διακόπτεις τον εχθρό σου όταν κάνει λάθη» (4/4).

Και δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι ο Πούτιν τρίβει τα χέρια του όσο ξεφεύγει από τη δύσκολη θέση στην οποία είχε περιέλθει με την Ουκρανία.

Συνολικά η κατάσταση του πλανήτη είναι πολύ χειρότερη από τη μέρα που ο Τραμπ ανέλαβε την προεδρία, χωρίς όμως να είναι καλύτερη για τις ΗΠΑ.

Συνεπώς η «θεωρία του τρελού» μάλλον δεν αποδίδει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Και η εξήγηση είναι απλή. Παραπέμπει στο ανέκδοτο με τον τύπο που οδηγεί στην Εθνική Οδό και ακούει στο ραδιόφωνο:

– Προσοχή, προσοχή, ένας τρελός οδηγεί ανάποδα στην Εθνική Οδό.

Και εκείνος μονολογεί:

– Τι ένας; Ολοι ανάποδα οδηγούν εδώ…

Αν είσαι ο μοναδικός τρελός στην ομήγυρη μπορείς να πουλάς τρέλα. Τι κάνεις όμως αν κυκλοφορούν και άλλοι; Και από ό,τι μπορώ να κρίνω ούτε οι μουλάδες του Ιράν φημίζονται για τον ορθολογισμό τους.

Φυσικά κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει τον συσχετισμό που καταφανώς είναι υπέρ των ΗΠΑ. Αλλά αν φέρει αποτελέσματα αυτό θα είναι χάρη στον συσχετισμό και όχι χάρη στην τρέλα που πουλάει ο ένας ή ο άλλος.

Και ένα τελευταίο στοιχείο. Η «θεωρία του τρελού» όπως αποδόθηκε στον Νίξον λειτουργούσε (υποτίθεται) αποτρεπτικά. Ηταν δηλαδή ένα επιχείρημα εκφοβισμού του αντιπάλου για να μην καταλήξουμε στον πόλεμο.

Στο Ιράν όμως ο πόλεμος γίνεται. Συνεπώς η αποτροπή δεν λειτούργησε και αν κάτι κουβεντιάζουμε τώρα είναι τρόποι για να αποκατασταθεί μια τάξη ante bellum.

Φυσικά δεν έχω αυταπάτες. Συμφωνώ με τους Γάλλους ότι για τους «ιδεολόγους του τραμπισμού» τα όρια μεταξύ στοχαστή και απατεώνα είναι δυσδιάκριτα.

Είναι εντυπωσιακές άλλωστε η άγνοια και η προχειρότητα που επικρατούν στο επιτελείο μιας μεγάλη δύναμης. Σε σημείο που όταν ακούς τον Τραμπ να διαμαρτύρεται επειδή οι σύμμαχοι δεν συμπράττουν σε έναν πόλεμο για τον οποίο ουδείς τους ρώτησε, αναρωτιέσαι αν ο τρελός της θεωρίας είναι θεωρητικό εύρημα ή αν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

Οι προσωπικές επιθέσεις κατά του Εμανουέλ Μακρόν ή κατά του Ζελένσκι ή κατά του Κιρ Στάρμερ κινούνται στα όρια της απρέπειας. Για να είμαι ειλικρινής, δεν θυμάμαι άλλη περίπτωση ηγέτη δυτικής δημοκρατίας που να δίνει την εντύπωση κουτσομπόλας.

Η ουσία είναι ότι ποτέ άλλοτε pρόεδρος των ΗΠΑ δεν κατανάλωσε τόσες επιθέσεις και τόση ενέργεια εναντίον των μελών μιας Συμμαχίας της οποίας οι ΗΠΑ θεωρητικά ηγούνται.

Δεν ξέρω λοιπόν αν όλα αυτά εντάσσονται στη «στρατηγική του τρελού». Αλλά (ακόμη χειρότερα) δεν είναι προφανές τι αποδίδουν και πού αποβλέπουν.

Εκτός ίσως από την εξυπηρέτηση μιας μεγαλομανούς ματαιοδοξίας. Που δεν ωθεί τον πλανήτη να γίνει καλύτερος.

Θα ζητούσε, σχεδόν τελετουργικά, να του βάλουν σε βίντεο για να δει ξανά τον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών το 1996 ανάμεσα στον Παναθηναϊκό και την Μπαρτσελόνα.

Οχι μία φορά. Πολλές. Οχι για το αποτέλεσμα. Εκείνο είχε χαραχτεί μέσα του σαν ανεξίτηλη υπογραφή της μοίρας, αλλά για να επιστρέψει στη μαγική βραδιά. Να περπατήσει ξανά, έστω και νοερά, στα ίδια μονοπάτια της έντασης, της πίστης, της δικαίωσης.

Να σταθεί στις λεπτομέρειες που τότε προσπερνούσε η φλόγα της στιγμής. Μια οδηγία του Μάλκοβιτς, ένα βλέμμα του Γιαννάκη πριν από μια άμυνα, μια σιωπή πριν από ένα σουτ του Ντομινίκ, μια ανάσα πριν από την κορύφωση και τη μυθική τάπα του Βράνκοβιτς.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Θα έβλεπε τον τελικό με ηρεμία και την πρώτη κούπα στο πλάι του. Με εκείνη τη βαθιά, σχεδόν γαλήνια συγκίνηση που φέρνει ο χρόνος όταν έχει πια μετατρέψει έναν αγώνα σε μνήμη και τη μνήμη σε κληρονομιά.

Και κάπου εκεί, στο Παλέ ντε Μπερσί, θα γύριζε πίσω…

Θα ξαναέμπαινε στο γήπεδο όπως τότε, με εκείνη την αδιόρατη ένταση που έκρυβε πίσω από τη σιγουριά του. Θα ένιωθε ξανά το βάρος της προσδοκίας, όχι ως φόβο, αλλά ως ευθύνη απέναντι στην ιστορία του αγαπημένου του Παναθηναϊκού. Θα άκουγε τις φωνές των χιλιάδων φιλάθλων του Τριφυλλιού που είχαν κάνει το Παρίσι να μοιάζει με στενό της Λεωφόρου.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Θα κοντοστεκόταν στις εξέδρες. Θα έβλεπε τα πρόσωπα. Αγνωστα και όμως τόσο οικεία. Πρόσωπα που δεν ζητούσαν τίποτα περισσότερο από μια στιγμή αιωνιότητας. Και εκείνος θα ήξερε – γιατί πάντα ήξερε – πως εκείνη τη νύχτα, αυτή η στιγμή θα ερχόταν.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Θα θυμόταν στιγμές από τα αποδυτήρια. Οχι μόνο τη χαρά, αλλά και την ένταση πριν από αυτή. Την ηλεκτρισμένη σιωπή, τα μάτια των παικτών, την πίστη. Και ύστερα, την έκρηξη. Αγκαλιές, φωνές, δάκρυα. Το γλέντι που δεν ήταν απλώς πανηγυρισμός, αλλά λύτρωση.

Και μετά, το Παρίσι. Η πόλη που το βράδυ της 11ης Απριλίου ήταν… συμμέτοχος στην πρώτη μεγάλη ευρωπαϊκή στιγμή του Παναθηναϊκού. Οι δρόμοι, τα φώτα, οι φωνές.

Ενα πανηγύρι που ξεχυνόταν από το γήπεδο στους δρόμους. Θα ξαναζούσε αυτή τη νύχτα, όχι σαν θεατής, αλλά σαν δημιουργός της.

Ισως τότε να έπιανε και το τηλέφωνο.

Θα καλούσε τον Στόγιαν Βράνκοβιτς και ο κροάτης γίγαντας θα άκουγε στο ακουστικό του το γνώριμο «παιδί μου». Γιατί όλοι τους ήταν «παιδιά» του Παύλου Γιαννακόπουλου.

Δεν θα μιλούσαν για τα αυτονόητα – αυτά δεν χρειάζονται λέξεις – αλλά για τα μικρά. Για εκείνη τη φάση που έμεινε στην ιστορία, για τη στιγμή που ο χρόνος φάνηκε να σταματά, για το βλέμμα που αντάλλαξαν χωρίς να το καταλάβει κανείς άλλος. Θα γελούσαν. Ισως και να σιωπούσαν για λίγο. Γιατί υπάρχουν σιωπές που λένε περισσότερα από κάθε αφήγηση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Ηδη θα είχε φροντίσει να σταλούν αναμνηστικά δώρα σε όλους. Οχι από υποχρέωση, αλλά από εκείνη τη βαθιά ανάγκη να κρατήσει ζωντανή την έννοια της λέξης «ομάδα». Γιατί για εκείνον, οι ομάδες ήταν οικογένειες. Και οι στιγμές αυτές δεν ανήκαν σε έναν, αλλά σε όλους.

Θα ζητούσε να του φέρουν τις εφημερίδες. Εκείνες που κράτησε από τότε, προσεκτικά φυλαγμένες. Θα τις άπλωνε μπροστά του, σαν πολύτιμα κειμήλια. Οι σελίδες ίσως κιτρινισμένες, αλλά οι λέξεις ζωντανές.

Τίτλοι που φώναζαν, φωτογραφίες που πάγωναν τον χρόνο. Θα τις διάβαζε όχι για να θυμηθεί τι έγινε, αλλά για να νιώσει και πάλι αυτό το μοναδικό συναίσθημα της επιτυχίας.

Και ύστερα, θα ετοίμαζε ένα τραπέζι. Οχι απλώς ένα δείπνο. Μια επιστροφή στο «τότε». Θα καλούσε όλους εκείνους που έγραψαν την ιστορία. Παίκτες, προπονητές, ανθρώπους της ομάδας.

Θα τους κοιτούσε έναν – έναν, με το καθαρό βλέμμα που ήξερε να διαβάζει πίσω από τις λέξεις. Και δεν θα χρειαζόταν να πει πολλά. Ισως μόνο ένα «θυμάστε;». Ισως μόνο ένα «το πετύχαμε».

Και κάπου εκεί, μέσα σε αυτή τη γιορτή, θα ένιωθε την περηφάνια να φουσκώνει μέσα του. Οχι ως έπαρση, αλλά ως δικαίωση. Γιατί εκείνο το πρώτο Ευρωπαϊκό δεν ήταν το τέλος. Ηταν η αρχή. Μια σπίθα που έγινε φωτιά. Ενα όνειρο που έγινε… παράδοση.

Εξι ακόμη αστέρια ακολούθησαν. Εξι ακόμη αποδείξεις ότι τίποτα δεν ήταν τυχαίο. Οτι εκείνο το βράδυ στο Παρίσι δεν ήταν μια εξαίρεση, αλλά η πρώτη σελίδα ενός βιβλίου που θα συνέχιζε να γράφεται.

Θα στεκόταν, ίσως, λίγο πιο πίσω. Θα άφηνε το βλέμμα του να πέσει στον Δημήτρη. Θα έβλεπε τη συνέχεια ως εξέλιξη. Θα αναγνώριζε την προσπάθεια, τη φιλοδοξία, την επιμονή. Θα ένιωθε πως το έργο του όχι μόνο διατηρήθηκε, αλλά μεγάλωσε. Οτι το όραμα δεν έσβησε, αλλά μεταδόθηκε.

Και τότε, σχεδόν ασυναίσθητα, αφού θα εξερευνούσε με τα μάτια του το μπασκετικό «παλάτι» που δημιούργησε ο γιος του, θα κοιτούσε ψηλά. Στο ΟΑΚΑ. Στην οροφή.

Στα λάβαρα που κρέμονται σαν σιωπηλοί αφηγητές μιας διαδρομής. Κάθε ένα και μια ιστορία. Κάθε ένα και μια υπόσχεση ότι το παρελθόν δεν ξεχνιέται, αλλά γίνεται θεμέλιο για το μέλλον.

Θα τα κοιτούσε με την ωριμότητα του ανθρώπου που δημιούργησε έναν μπασκετικό γίγαντα, την αθωότητα του παιδιού που ακόμα πιστεύει και του φιλάθλου που αγαπά με αγνότητα την ομάδα του.

Γιατί, στο τέλος, αυτό ήταν.

Ενας άνθρωπος που αγάπησε «τρελά» τον Παναθηναϊκό.

Ενας οραματιστής που πίστεψε και τόλμησε.

Ενας δημιουργός που πέτυχε.

Και υπήρξε ένα βράδυ στο Παρίσι, πριν από τρεις δεκαετίες, που απέδειξε πως τα όνειρα, όταν βρουν καρδιά αρκετά μεγάλη για να χωρέσουν, γίνονται ιστορία.

Στο νοσοκομείο βρέθηκε η ηθοποιός Ελένη Ανουσάκη. Όπως αποκάλυψε η ίδια στο egomagazine.gr, διαγνώστηκε με καρδιακή ανεπάρκεια. Πλέον έχει επιστρέψει στο σπίτι της αλλά την επόμενη εβδομάδα θα μπει ξανά στο νοσοκομείο.

Όπως ανέφερε «με έπιασε ένας παράξενος βήχας και μεγάλη δύσπνοια. Δεν μπορούσα να αναπνεύσω. Είμαι μεγάλη κυρία πλέον», δήλωσε η Ελένη Ανουσάκη στο σάιτ. Η κατάσταση την ανησύχησε έντονα και με τη βοήθεια κοντινών της ανθρώπων, μεταφέρθηκε εσπευσμένα στο Ναυτικό νοσοκομείο, όπου οι γιατροί διέγνωσαν καρδιακή ανεπάρκεια.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Και συνέχισε: «Πήγα εσπευσμένα στο νοσοκομείο με κάποιους φίλους όπου διαγνώστηκα με καρδιακή ανεπάρκεια. Δύο μέρες έμεινα σε καλώδια. Έζησα ένα δράμα, έπρεπε να είχα αντιληφθεί νωρίτερα ότι είχα πρόβλημα. Παίζει ρόλο και ηλικία γιατί όπως και να το κάνεις μεγαλώνουμε. Δυο μέρες ήμουν έτσι.

Θέλω να ευχαριστήσω το Ναυτικό νοσοκομείο και τον γιατρό μου τον εξαιρετικό Σπύρο Παπαϊώαννου που είναι καρδιολόγος. Ο γιατρός μου μαζί με όλο το προσωπικό είναι οι σωτήρες μου. Μου έσωσαν τη ζωή. Τον καρδιολόγο μου τον βρήκα όταν απευθύνθηκα στον πνευμονολόγο μου τον κ. Τσουκαλά, ο οποίος με παρέπεμψε στον κ. Παπαϊωάννου. Ο κόσμος μου έχει απέραντη αγάπη και συγκινούμουν όσο ήμουν στο νοσοκομείο».

Και κατέληξε η Ελένη Ανουσάκη: «Πέρασα τραγικές στιγμές. Τώρα είμαι στο σπίτι αλλά μετά από 6 μέρες θα ξαναμπώ για έξι μέρες στο νοσοκομείο. Μου έκαναν ενδοφλέβια διουρητική αγωγή για δυο μέρες, λόγω έντονης δύσπνοιας. Δυο μέρες ήμουν με σωλήνες. Είχα 3-4 τρύπες τα χέρια μου. Όταν έκανα εξετάσεις έπαιξα τον πιο δύσκολο ρόλο της ζωής μου. Τα χέρια μου από τα μηχανήματα είχαν γίνει μαύρα.

Ευτυχώς το πρόλαβα. Είναι εξαιρετικοί γιατροί και τους ευχαριστώ όπως και όλο το νοσηλευτικό προσωπικό. Ακολουθώ αγωγή μου απαγορεύουν να πίνω και πολύ νερό. Πρέπει να κάνω συνεχώς εξετάσεις».

Το ελληνικό μπάσκετ έκανε πρόωρη ανάσταση, εκείνη τη Μεγάλη Πέμπτη στις 11 Απριλίου του 1996 όταν επιτέλους ήρθε το πρώτο Κύπελλο Πρωταθλητριών στη χώρα.

Οχι το πρώτο ευρωπαϊκό τρόπαιο (αυτό το είχε φέρει η ΑΕΚ το 1968 με την κατάκτηση του Κυπελλούχων στην Αθήνα) αλλά η πρώτη Ευρωλίγκα, το τρόπαιο της κορυφαίας διασυλλογικής διοργάνωσης το οποίο κατέκτησε ο Παναθηναϊκός στο Παλέ Ντε Μπερσί στο Παρίσι επικρατώντας της Μπαρτσελόνα με 67-66 σε έναν από τους πιο δραματικούς τελικούς στην ιστορία της διοργάνωσης.

Η φάση που έμελλε να μείνει για πάντα στην ιστορία, είναι το απίστευτο σπριντ του Στόγιαν Βράνκοβιτς για να προλάβει το μοιραίο και να κόψει τον Χοσέ Μοντέρο πριν αυτός κάνει την απόλυτη ανατροπή.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Με την Μπαρτσελόνα να «φωνάζει» επειδή η μπάλα είχε χτυπήσει πρώτα στο ταμπλό σε 8 δευτερόλεπτα όμως (τα τελευταία) που είχαν γίνει και άλλες παραβάσεις όπως το φάουλ – που δεν σφυρίχτηκε – στον Παναγιώτη Γιαννάκη όταν του έκλεψαν την μπάλα ή το κόλλημα – για αρκετά δεύτερα – του χρονομέτρου στα 4.8 δευτερόλεπτα που έδωσε την ευκαιρία στην Μπάρτσα και για έξτρα επίθεση (στην οποία αν σκόραρε το καλάθι θα μετρούσε).

Ο Παναθηναϊκός του Μπόζινταρ Μάλκοβιτς στον πάγκο και του Ντομινίκ Γουίλκινς στο παρκέ ήταν μια ομάδα έτοιμη για την υπέρβαση.

Με τους έμπειρους πια σε φάιναλ φορ Αλβέρτη και Οικονόμου, τους Κόρφα και Βράνκοβιτς που το είχαν ζήσει επίσης με ΠΑΟΚ και Αρη (χωρίς να φτάσουν στην πηγή) και τον εμβληματικό Παναγιώτη Γιαννάκη που η μοίρα του τα έφερε δεξιά ώστε την ίδια χρονιά να γίνει ο πρώτος Ελληνας που θα σήκωνε την πρώτη Ευρωλίγκα και παράλληλα να ζήσει ένα μεγάλο αντίο στην Εθνική ομάδα μέσω αποθέωσης στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Ατλάντα, λίγο μετά το Παρίσι.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Τα δάκρυα χαράς των αδελφών Γιαννακόπουλων, που έβλεπαν ύστερα από 12 χρόνια ατελείωτων καραβιών με λεφτά που είχαν επενδύσει (μαζί με άδολη και άφθονη αγάπη) στην ομάδα της καρδιάς τους, οι κόποι τους να επιβραβεύονται.

Ο Μάλκοβιτς με τον Γουίλκινς πανηγύρισαν στο Παρίσι ίσως στη μόνη φορά που τα… βρήκαν καθώς ο πρώτος του έκανε αρκετά καψόνια (από τις πρωινές προπονήσεις μέχρι κάποια υποτιμητικά σχόλια κάποιες φορές) με τον Ντομινίκ (τον μεγαλύτερο ξένο εν ενεργεία του ΝΒΑ που ήρθε ποτέ εκείνη την εποχή και όχι μόνο) να αποχωρεί αργότερα στους τελικούς του πρωταθλήματος με τον Ολυμπιακό, ο οποίος και πήρε το πρωτάθλημα.

Ο Βράνκοβιτς – ο οποίος είχε χαρίσει και τη νίκη πρόκριση στο Τρεβίζο αλλοιώνοντας το σουτ του Ρέμπρατσα στο φινάλε του 3ου προημιτελικού με την Μπενετόν και είχε πει τότε «Εχω φυλάξει μια τάπα ακόμα για τον τελικό» – δεν ήταν στα επινίκια καθώς είχε υποστεί διάστρεμμα από την υπερπροσπάθεια ενώ έπρεπε να περάσει και ντόπινγκ κοντρόλ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Οι Πράσινοι είχαν προηγηθεί 63-52 στα 2.50 πριν από το τέλος, αλλά δεν «καθάρισαν» τον αγώνα και φτάσαμε στο αγωνιώδες φινάλε με το παιχνίδι να τελειώνει με την παρέμβαση του Γιαννάκη που έβαλε το χέρι και ο Γκαλιλέα έχασε την ευκαιρία για το τελικό σουτ. Η Μπαρτσελόνα έκανε ένσταση με τον τότε πρόεδρο του τμήματος μπάσκετ, Σαλβαδόρ Αλεμανί.

Αυτή εξετάστηκε από τη FIBA για πέντε ώρες ως τις 4 το πρωί στο ξενοδοχείο Concorde Lafayette και τελικά απορρίφθηκε. Ο Θανάσης Γιαννακόπουλος πριν βγει η απόφαση, με την κούπα αγκαλιά, έλεγε «ας έρθουν να την πάρουν, αν μπορούν», ενώ ο Μπόζινταρ Μάλκοβιτς έλεγε «αν ο Αλεμανί δηλώνει ότι η Μπαρτσελόνα είναι η ηθική νικήτρια του τελικού, τότε πρέπει να δώσει το πριμ που είχε υποσχεθεί στους παίκτες».

Οι Ισπανοί έχριζαν την Μπαρτσελόνα «ηθική νικήτρια» ενώ λίγες εβδομάδες μετά η FIBA έστελνε απολογητικό γράμμα στην Μπαρτσελόνα αλλά η κούπα είχε ταξιδέψει ήδη στην Αθήνα και μάλιστα ο μετέπειτα προπονητής του Παναθηναϊκού – και τότε της Ρεάλ που είχε αποκλειστεί στον ημιτελικό από την Μπαρτσελόνα – Ζέλικο Ομπράντοβιτς είχε πάρει ξεκάθαρα θέση:

«Δεν καταλαβαίνω γιατί διαμαρτύρονται; Εχουν γίνει πολλά λάθη σε βάρος του Παναθηναϊκού στα τελευταία λεπτά και το χρονόμετρο ξεκάθαρα κόλλησε», έλεγε. Λίγη ώρα μετά συναντούσε τον φίλο του, Μπόζινταρ Μάλκοβιτς, για να τον συγχαρεί ενώ αργότερα θα ήταν αυτός στον ίδιο πάγκο και θα… αβγάτιζε τα Ευρωπαϊκά του Τριφυλλιού.

Στο Παλέ Ντε Μπερσί ήταν και ο Καπετάνιος ο Γιώργος Βαρδινογιάννης που ονειρευόταν ίδιο φινάλε στο ποδόσφαιρο (έξι μέρες πριν από τον δεύτερο ημιτελικό με τον Αγιαξ στο ΟΑΚΑ στη ρεβάνς του έπους του Αμστερνταμ και της νίκης με 1-0 του Παναθηναϊκού που τελικά δεν έφτασε).

Παρών και ο κολλητός του Βράνκοβιτς, ο Ντίνο Ράτζα, που πόζαρε και με το κύπελλο πριν αρχίσει να παίρνει με την πράσινη φανέλα αργότερα και τα δικά του.

«Πέρασαν ήδη 30 χρόνια, ε; Και όμως εμένα μου φαίνεται σαν να είναι χθες. Βέβαια από τότε…ασπρίσαμε, αλλά είναι αξέχαστη ανάμνηση και όσο ζούμε θα το θυμόμαστε τόσο έντονα. Αν έβαζα έναν τίτλο θα ήταν «Η αρχή» για όλα όσα ωραία ακολούθησαν για την ομάδα μου αλλά και όσα θα έρθουν στο μέλλον».

Ο Παναθηναϊκός, τέτοιες μέρες πριν από 30 χρόνια, σήκωνε στο Παρίσι το πρώτο Κύπελλο Πρωταθλητριών (πλέον Ευρωλίγκα) στην ιστορία του αλλά και του ελληνικού μπάσκετ και ο Φραγκίσκος Αλβέρτης, το τοτέμ του Τριφυλλιού, ο άνθρωπος που εξελίχθηκε στον πιο εμβληματικό αρχηγό του στη συνέχεια και πανηγύρισε άλλες έξι Ευρωλίγκες ως παίκτης – κυρίως – ή μέλος της ομάδας, ξετυλίγει το κουβάρι των υπέροχων αναμνήσεων από το 1996 στα «ΝΕΑ».

«Δεν μπορεί κανείς ίσως να καταλάβει σήμερα, το πόσο ιδιαίτερο ήταν εκείνο το τρόπαιο. Πόσο πολύ το θέλαμε και εμείς και το ελληνικό μπάσκετ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Είχαμε λίγο απογοητευτεί γιατί πηγαίναμε με φιλοδοξίες Παναθηναϊκός και Ολυμπιακός δύο χρονιές παρέα, παλαιότερα ο Αρης και ο ΠΑΟΚ, πιστεύαμε ότι μπορεί να το έπαιρνε όποιος ξεχώριζε από το ντέρμπι το δικό μας, αλλά τελικά έμελλε να το πάρουμε το 1996, όταν πήγαμε μόνοι μας.

Επαιξε και αυτό τον ρόλο του γιατί δεν «άδειαζε» τόσο ο νικητής του ημιτελικού όπως γινόταν όταν ήταν δύο ελληνικές ομάδες αντίπαλες σε Τελ Αβίβ και Σαραγόσα.

Τώρα οι ομάδες μας έχουν αποκτήσει εμπειρία, αλλά τότε ήταν κάτι πρωτόγνωρο» λέει ο Φράγκι και αμέσως θυμάται τον καλό του φίλο Στόγιαν Βράνκοβιτς. «Ξέρεις είχαμε μεγάλους παίκτες, τον Ντομινίκ, τον Γιαννάκη και άλλους, αλλά ο Στόγιαν ήταν ο mvp όχι μόνο για την τελευταία φάση του τελικού.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Ηταν αυτός που είχε αλλοιώσει και το τελευταίο σουτ του Ρέμπρατσα στο Τρεβίζο στον κρίσιμο προημιτελικό με τη Μπενετόν που πήραμε τη νίκη και την πρόκριση για το φάιναλ φορ στην τελευταία φάση.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Ο Στόγιαν πρώτα απ’ όλα είναι ένας υπέροχος άνθρωπος και ένας πολύ καλός φίλος με τον οποίο έχουμε κρατήσει εξαιρετικές σχέσεις. Ξεχωριστή προσωπικότητα, ένας θρύλος και έχει βάλει τη σφραγίδα του στην ιστορία του Παναθηναϊκού. Μένει στη συνείδηση του κόσμου και αυτό είναι το μεγαλύτερο κέρδος.

Θυμάμαι ακόμα το πώς έτρεξε στην τελευταία φάση, πέρασε από τον Κόρφα για να προλάβει το Μοντέρο και να οριστικοποιηθεί το 67-66 με την Μπαρτσελόνα στον τελικό.

Είχε τρομερό διασκελισμό έτσι και αλλιώς και έκανε το τέλειο σπριντ χωρίς να μπουρδουκλωθεί. Το πάθος που έδειξε ήταν η μεγαλύτερη σφραγίδα αυτού του Ευρωπαϊκού» λέει ο άλλοτε εμβληματικός αρχηγός του Παναθηναϊκού που πλέον είναι δίπλα στην ομάδα της καρδιάς του από άλλο πόστο.

Και όμως μέχρι να φτάσει ο Βράνκοβιτς τον Μοντέρο, το χρονόμετρο κόλλησε στη συνέχεια, αλλά και ο χρόνος είχε σταματήσει για όλους.

«Ναι, εκείνη την ώρα, σε τέτοιες στιγμές ο χρόνος γενικότερα σταματάει μέχρι να συνειδητοποιήσεις τι έγινε. Μοιάζει με αιωνιότητα και όμως όλα συνέβησαν τόσο γρήγορα και μετά τα απίστευτα πανηγύρια με τον κόσμο.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });

Δεν προλαβαίνεις να σκεφτείς πολλά εκείνη τη στιγμή αλλά για αυτό το μπάσκετ είναι ξεχωριστό γιατί μπορεί να κριθούν όλα σε ένα δευτερόλεπτο.

Ολο το Παρίσι ήταν πράσινο, όλο το Μπερσί, εμείς το έχουμε ζήσει τόσες φορές και πρόσφατα στη Σόφια, αλλά γενικά συμβαίνει με τις ελληνικές ομάδες και τον Ολυμπιακό, την ΑΕΚ, τον Αρη, τον ΠΑΟΚ, ο κόσμος πάντα είναι δυναμικά δίπλα στις ομάδες μας και στο εξωτερικό. Είναι μοναδική σε όλη την Ευρώπη η ατμόσφαιρα που δημιουργούν οι έλληνες φίλαθλοι».

Ο πρώτος αρχηγός ελληνικής ομάδας που σήκωσε το Κύπελλο Πρωταθλητριών ήταν (τότε) ο Παναγιώτης Γιαννάκης, επίσης ένας άνθρωπος με τον οποίο ο Φραγκίσκος Αλβέρτης είχε – και έχει – εξαιρετικές σχέσεις.

«Τεράστιος παίκτης και προσωπικότητα. Σαφώς και μας είχε εμπνεύσει και βοηθήσει σε όλη την πορεία. Δεν έχει σημασία για έναν τόσο μεγάλο παίκτη εάν έχει πάρει ή όχι το Ευρωπαϊκό.

Η προσωπικότητα είναι αυτή που μετράει και ο άνθρωπος. Το ίδιο ισχύει και για τον Γκάλη. Εγώ είχα την τύχη να βρεθώ δίπλα με αυτούς τους τεράστιους αθλητές στον Παναθηναϊκό και στην Εθνική και ήταν σαφέστατα πηγή έμπνευσης για μας» λέει ο Φράγκι και φυσικά δεν ξεχνά και τον μεγάλο Ντομινίκ Γουίλκινς. «Απλά σκεφτείτε ότι τότε δεν υπήρχε το κινητό και το Ιντερνετ για να δούμε τέτοιους τεράστιους παίκτες.

Τους βλέπαμε σε καμιά βιντεοκασέτα! ‘Η διαβάζαμε για τα κατορθώματά τους στην εφημερίδα. Και φαντάσου ξαφνικά να βλέπουμε έναν τέτοιο παίκτη μπροστά μας στην πρώτη προπόνηση!

Το χάρηκε και αυτός σαν μικρό παιδί, διότι το μπάσκετ είναι μπάσκετ παντού, όσο μεγάλος παίκτης και αν είσαι, όσα και αν έχεις καταφέρει και θυμάμαι πως πανηγύριζε και αυτός».

«Δικαίωση του Μάλκοβιτς και των Γιαννακόπουλων»

Ο τεχνικός του Παναθηναϊκού, Μπόζινταρ Μάλκοβιτς, ήταν μία επίσης μεγάλη προσωπικότητα. Θυμάται ο Αλβέρτης: «Εμεινε και αυτός στην ιστορία ως ο πρώτος προπονητής που έφερε το Ευρωπαϊκό.

Για τον ίδιο δεν ήταν πρώτο γιατί είχε κατακτήσει και άλλα παρουσιάζοντας μια ομαδάρα τη Γιουγκοπλάστικα. Ναι είχε και τις ιδιαιτερότητές του, αλλά ήταν μεγάλη προσωπικότητα».

Και φυσικά οι πιο ευτυχισμένοι άνθρωποι στη γη ίσως, εκείνο το βράδυ της 11ης Απριλίου 1996, ο Παύλος και ο Θανάσης Γιαννακόπουλος που τρελάθηκαν στα αποδυτήρια και στο γήπεδο.

«Πάνω απ’ όλους και απ’ όλα. Οι άνθρωποι που ζούσαν καθημερινά μαζί μας. Η δικαίωση των κόπων, των χρημάτων και της απίστευτης αγάπης και αφοσίωσης που είχαν στην ομάδα.

Αγάπη αυθόρμητη και δικαίως ένιωθαν οι πιο ευτυχισμένοι άνθρωποι εκείνο το βράδυ».

Ένα άγνωστο σχέδιο της Βενεζουέλας για την απόκτηση βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν, ικανών να πλήξουν τις Ηνωμένες Πολιτείες, αποκαλύπτει δημοσίευμα του Politico, βασισμένο σε εσωτερικά έγγραφα του υπουργείου Άμυνας της χώρας.

Η συμφωνία, η οποία εκτιμάται ότι θα ξεπερνούσε τα 400 εκατ. δολάρια, δεν ολοκληρώθηκε τελικά, καθώς η Βενεζουέλα υπαναχώρησε υπό την πίεση της Ουάσιγκτον και εξαιτίας της βαθιάς οικονομικής κρίσης που αντιμετώπιζε.

Οι πρώτες αναφορές για συνομιλίες μεταξύ Ιράν και Βενεζουέλας σχετικά με πυραύλους ικανούς να φτάσουν σε αμερικανικό έδαφος είχαν εμφανιστεί ήδη κατά την πρώτη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})

Σύμφωνα με τον ειδικό εκπρόσωπο του Τραμπ για το Ιράν και τη Βενεζουέλα εκείνη την περίοδο, Σκοτ Έιμπραμς, η Βενεζουέλα έκανε πίσω μετά τις πιέσεις των ΗΠΑ και δεν προχώρησε στην αγορά των οπλικών συστημάτων από την Τεχεράνη.

Ωστόσο, ένα υπόμνημα του υπουργείου Άμυνας της Βενεζουέλας, με ημερομηνία 17 Ιανουαρίου 2020, αποκαλύπτει ότι οι διαπραγματεύσεις ήταν πιο εκτεταμένες και πιο προχωρημένες απ’ ό,τι είχε γίνει γνωστό έως σήμερα.

Το έγγραφο – το οποίο περιέγραφε τον τρόπο υλοποίησης της συναλλαγής και είχε εγκριθεί από τον τότε υπουργό Άμυνας – αποτελεί ένδειξη ότι η Βενεζουέλα κινήθηκε ενεργά για την απόκτηση πυραυλικού συστήματος. Προσδιόριζε επίσης πως η κυβέρνηση Μαδούρο σχεδίαζε να διοχετεύσει χρήματα μέσω κρατικών εταιρειών για τη χρηματοδότηση της αγοράς, ενώ ανέφερε ότι το σύστημα θα μπορούσε να λειτουργήσει από ναυτικές πλατφόρμες.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });

Ο Έιμπραμς δήλωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ ήταν «ενήμερη» για τις συνομιλίες μεταξύ Καράκας και Τεχεράνης και «μετέφερε ότι αυτό δεν ήταν αποδεκτό», επισημαίνοντας ωστόσο πως δεν γνώριζε για την ύπαρξη του συγκεκριμένου εγγράφου.

googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });

Επτά μήνες αργότερα, τον Αύγουστο του 2020, ο Νικολάς Μαδούρο σχολίασε ότι η αγορά πυραύλων από το Ιράν «δεν μας είχε περάσει από το μυαλό», προσθέτοντας όμως πως ήταν «μια καλή ιδέα».

Το Politico υπενθυμίζει ότι το Ιράν έχει στο παρελθόν προμηθεύσει τη Βενεζουέλα με στρατιωτικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων συστημάτων drones.

Το υπόμνημα του 2020 είχε υποβληθεί στον τότε υπουργό Άμυνας Βλαντίμιρ Παδρίνο Λόπες, ο οποίος το ενέκρινε. Ο Παδρίνο Λόπες έχει πλέον απομακρυνθεί από τη θέση του, με απόφαση της νέας προέδρου της χώρας, Ντέλσι Ροντρίγκες.

Μακροχρόνιοι δεσμοί Καράκας – Τεχεράνης

Οι σχέσεις μεταξύ Βενεζουέλας και Ιράν έχουν βαθιές ρίζες, καθώς οι δύο χώρες συνεργάζονται στενά εδώ και δεκαετίες, κυρίως στο πλαίσιο του ΟΠΕΚ.

Η προσέγγιση ενισχύθηκε ιδιαίτερα επί προεδρίας Ούγκο Τσάβεζ, ο οποίος επιδίωξε τη σύσφιξη δεσμών με χώρες που βρίσκονταν σε αντιπαράθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η συνεργασία συνεχίστηκε και επί Μαδούρο, με συμφωνίες σε ενεργειακό, οικονομικό και στρατιωτικό επίπεδο.

Σύμφωνα με το Politico, το Ιράν έχει προμηθεύσει και στο παρελθόν τη Βενεζουέλα με στρατιωτικά συστήματα, συμπεριλαμβανομένων μη επανδρωμένων αεροσκαφών, γεγονός που εντείνει τις ανησυχίες στην Ουάσιγκτον για πιθανές απειλές στην εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών.